کنترل فشار خون و پیشگیری از سکته قلبی، اولویت پژوهشی حوزه قلب و عروق

تهران- ایرنا- مطالعات در زمینه «بیماری پرفشاری خون»، «پیشگیری و کنترل بیماری ایسکمیک قلبی» و «ریسک فاکتورهای بیماری‌های ایسکمیک قلبی و سبک زندگی» به عنوان مهم‌ترین عناوین پژوهشی حیطه قلب و عروق از سوی معاونت تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت شناسایی شدند.

به گزارش گروه دانشگاه و آموزش ایرنا، اولویت‌های عناوین پژوهشی در حیطه قلب و عروق که طی ماموریتی از سوی معاونت تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت به «دکتر نضال صراف‌زادگان رئیس پژوهشکده قلب و عروق اصفهان و دبیر شبکه تحقیقات قلب و عروق ایران سپرده شده بود»، شناسایی شد.

در همین رابطه صراف‌زادگان که هدف عمده انجام ماموریت تدوین اولویت‌های پژوهشی شبکه تحقیقاتی قلب و عروق را محدودیت منابع مالی می داند، توضیح داد: در مقابل محدودیت بودجه پژوهشی باید ساختاری از اولویت‌ها و نیازهای کشور تعریف شود تا معاونت تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت و موسسه نیماد طبق این اولویت‌ها از طرح‌های پژوهشی حوزه قلب و عروق حمایت‌ کنند.

وی در ادامه به ضرورت جمع‌آوری داده‌ها و تعیین اولویت‌ها بر مبنای روش‌های علمی تاکید کرد و گفت: در نبود اولویت‌های پژوهشی، هر متخصصی در حوزه قلب و عروق می‌تواند بر اساس تجارب شخصی و کاری خود نظراتی درباره ضرورت‌ها و نیازهای تحقیقاتی کشور در این حوزه بیان کند که بدون شک نمی‌تواند اصول بی طرفی و جامعیت را پوشش دهد.

صراف‌زادگان اضافه کرد: در تدوین اولویت‌های پژوهشی از روش‌های استاندارد و به‌روز دنیا استفاده کردیم و در زمانبندی بسیار کوتاه موفق شدیم این روش را مطابق با شرایط کشور و فضای تحقیقاتی موجود، بومی‌سازی کنیم.

رئیس پژوهشکده قلب و عروق اصفهان با بیان اینکه جهت شناسایی اولویت‌های پژوهشی حیطه قلب و عروق، هفت معیار اولویت‌بندی تعیین شد، ادامه داد: این معیارها پس از وزن دهی به ترتیب شامل امکان‌پذیری، هزینه اثربخشی، عدالت در سلامت، اهمیت موضوع، پتانسیل موضوع در بهبود مراقبت و پیامدهای بیماری، قابلیت پذیرش در جامعه و هم راستا بودن با اولویت‌های ملی و بین‌المللی و نتایج برای متخصصان بسیار حایز اهمیت بود.

صراف‌زادگان به عناوین پژوهشی اشاره کرد و افزود: در عناوین پژوهشی رتبه اول به مطالعات مرتبط با پرفشاری خون اختصاص یافت. تنها در صورتی این عنوان در رتبه اول جای می‌گرفت که با روش علمی و استاندارد به بررسی و رتبه‌بندی موضوعات پژوهشی پرداخته شود. رتبه دوم مربوط به کنترل و پیشگیری از سکته‌های قلبی بود که لازمه آن تغییر شیوه زندگی مردم است. رتبه سوم نیز مربوط به مطالعه عوامل خطر سکته‌های قلبی و رتبه چهارم نیز مربوط به بررسی وضعیت موجود بیماری ایسکمیک قلبی شامل تعیین بار بیماری است. ثبت بیماری‌های قلبی عروقی به عنوان اولویت پنجم تعیین شد که در همه جای دنیا این بیماری‌ها ثبت می‌شوند.  

وی اظهار داشت: مطالعات مرتبط با کووید و بیماری‌های قلبی و عروقی در رتبه ششم قرار گرفت که مقرر شد از هر مطالعه ای در این حوزه حمایت شود. مطالعات ارزشیابی اجرا، مطالعات در زمینه اقدامات مداخله‌ای درمانی بیماری‌های قلبی عروقی و طراحی گایدلاین‌ها (تهیه، به‌روز رسانی و بومی‌سازی) مرتبط با حیطه قلب و عروق در رده‌های بعدی اولویت قرار گرفتند.

صراف‌زادگان با تاکید بر اینکه وقتی نتایج اولویت‌بندی از این روش استاندارد علمی استخراج شد به درستی و صحت نتایج مطالعه پی بردیم، خاطرنشان کرد: شاید اگر با روش‌های دیگری این بررسی انجام می‌شد، نتایج بیشتر به سمت امور تکنولوژیک و استفاده از تجهیزات نوین و پیشرفته در مطالعات پژوهشی تاکید می‌کرد. در حالی که در گزارش شاهد هستیم رتبه‌های اول همگی به امور پیشگیرانه اختصاص یافته و هر چه به اولویت‌های پایین‌تر رسیدیم به تجهیزات فناورانه و مطالعات پیشرفته و استفاده از متدهای پیچیده رسید.

با آزمون و خطا به نتایج درست و قابل اعتماد رسیدیم

وی با بیان اینکه در این خصوص اقدام به برگزاری ۲۰ جلسه حضوری و مجازی در مدت ۴۰ روز کردیم، ادامه داد: گام نخست، بررسی و جستجو در متون مرتبط موجود بود تا معیارهای اولویت بندی عناوین پژوهشی مشخص شود. در این رابطه معیارها بر اساس جست و جوی معیارهای استفاده شده در مطالعات بین‌المللی و ملی مرتبط انجام شد که شامل استخراج مهم‌ترین معیارهای مطرح شده جهت انتخاب موضوعات مهم پژوهشی در صورت جلسات شورای راهبردی شبکه کشوری قلب ایران در ۱۰ سال گذشته و استخراج نظرات اعضای پنل متخصصین در زمینه معیارهای اولویت‌بندی عناوین پژوهشی قلب و عروق از طریق مصاحبه، تعیین شد.

صراف‌زادگان افزود: گام بعدی، انتخاب موضوعات پژوهشی دارای اولویت بود. باز هم در متون بین‌المللی و ملی مرتبط جستجو کردیم تا ببینیم چه موضوعات پژوهشی حائز اولویت است. در ادامه باز هم صورت جلسات شورای راهبردی بررسی و مصاحبه با اعضای پنل تخصصی برگزار شد.

رئیس پژوهشکده قلب و عروق اصفهان اظهار داشت: سپس در یک ماتریس، شاخص‌ها را در ستون‌ها و عناوین پژوهشی را در ردیف‌ها قرار دادیم و اعضای پنل تخصصی عناوین را بر اساس شاخص ها نمره‌دهی کردند. بررسی نتایج نشان داد که این روش ما را به نتایج دقیق نرساند. این بود که در میانه راه مجبور شدیم تغییر رویه‌ بدهیم.

وی افزود: با وجود سختی‌های بسیاری که متحمل شدیم ولی در نهایت به نتایج درست و قابل اعتماد رسیدیم. در این راستا از وزن دهی شاخص‌های اولویت‌بندی با استفاده از روش تحلیل سلسله مراتبی استفاده کردیم و طی چند جلسه که با کارگروه‌های مختلف داشتیم از اعضای پنل تخصصی خواستیم به شاخص‌های اولویت بندی امتیاز بدهند. در ادامه عناوین پژوهشی بر اساس این شاخص‌ها نمره‌دهی و اولویت‌ها تعیین شد.

با تکیه بر شاخص‌های پژوهشی، منابع در مسیر درست هزینه می‌شود

صراف‌زادگان با اشاره به اینکه تعیین اولویت‌ها اهمیت فوق‌العاده بالایی دارد افزود: چراکه وقتی سیاست‌گذار می‌خواهد بودجه را اختصاص دهد، به آمارها، شاخص‌ها و اولویت‌ها نگاه می‌کند. اکنون که اولویت‌ به مساله کنترل فشار خون و بعد پیشگیری از سکته‌های قلبی اشاره می‌کند، سیاست‌گذار هم طبق آن تصمیم‌گیری کرده و بودجه و امکانات را در این جهت هدایت خواهد کرد.

وی با اشاره به اینکه مهم‌ترین مسئله این است که ماموریت "تدوین اولویت‌های پژوهشی" انجام و مورد بهره‌برداری هم قرار گرفته است، افزود: در آخرین مرحله اولویت‌ها به فراخوان نیماد رسید و در سایت نیماد قرار گرفته است. مطلع هستم که چهار طرح در قالب نیماد بر مبنای این اولویت‌ها ارائه شده و در حال کارشناسی است.

رئیس پژوهشکده قلب و عروق اصفهان تاکید کرد: در حال حاضر رویکرد تحقیقات کشور به سوی اولویت‌ها و شاخص‌های پژوهشی هدایت می‌شود تا منابع محدود موجود در مسیر درست هزینه شود. در همین راستا چاپ مقاله اولویت بندی عناوین پژوهشی حیطه قلب و عروق نیز در دست اقدام است.

سرخط اخبار علم و آموزش

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha