کتابی که راوی مهر مادری با ریشه‌های چندهزار ساله است  

تهران- ایرنا- نویسنده کتاب «سبزه کشمیر ما»، گفت: این کتاب روایت‌گر مهر مادری با ریشه‌های چندهزار ساله است و مخاطب را به جادوی عشق می‌برد که هر دم به گوشه‌ای از تاریخ فرا می‌خواند.

مهراب رجبی ایران شناس، رئیس بنیاد البرز شناسی، دیپلمات و رایزن فرهنگی پیشین ایران در کشورهای افغانستان، عراق ، پاکستان و نویسنده حدود ۱۲ کتاب همچون مسافر نیویورک، مجموعه کتاب‌های البرزنامه، نوبت بغداد، میراب است. وی از  نویسندگانی است که رویکردی مردم شناسناسانه، جامعه شناسانه و طبیعت گرا به روایت دارد و از بستر یک اثر ادبی به تحلیل تاریخ ، اجتماع و آداب و رسوم جاری می‌پردازد. رجبی که دل در گرو درخت و طبیعت دارد، تاریخ معاصر را از دریچه عرفان، عشق  ایرانی و دلبستگی به طبیعت  در آینه «سبزه کشمیر ما» جدیدترین اثرش که به تازگی  توسط انتشارات آبتین رسانه هنر منتشر شده است، روایت  کرده است.

این اثر که با نگارشی بدیع و زبانی روان و دلنشین از گذر ایام به تحلیل تاریخ معاصر می‌پردازد همچون درخت سرو کشمیر ریشه در تاریخ چند هزار ساله ایران دارد و مخاطب را به جادوی عشق هر دم به گوشه ای از تاریخ فرا می خواند.

رجبی در همین راستا در گفت وگو با ایرنا به تشریح وجه تسمیه سبز کشمیر ما و تشریح چگونگی نگارش این کتاب پرداخته است که در سطرهای آتی به آن اشاره خواهد شد.

- آقای رجبی در ابتدا لطفا از فلسفه نام گذاری و وجه تسمیه سبز کشمیر ما بفرمایید

کش و کاش به معنای خانه، آشیانه، کاشانه و همچنین بغل و آغوش است. کاشان، کاشونه و کاشانک ریشه در این معنا دارند. مر و مر (به فتح و کسر میم و سکون ر) که گاه به صورت های مهر و مار و میر نیز تلفظ می شوند، به معنای مادر است، بر این اساس، کاشمر، کشمر، کاشمیر و کشمیر، به معنای آشیانه ( و آغوش ) پر مهر مادر است.

پیش نماز بگذرد سرو روان و گویدم/ قبله اهل دل منم، سهو نماز می کنی

بنا بر این در این روزگار ماتم زده و در جهانی غم اندود و اقلیمی دودآلود که تصور می شود بیش از هر زمان دیگر به تقویت حس نوستالژی و شرح زلف خم اندر خم جانان نیاز باشد، سبزه کشمیر ( خاطرات دوران کودکی و نوجوانی ) علاوه بر آنکه تداعی کننده موسیقی که بخشی از رویدادهای دوره کودکی من را تشکیل می داد، است و شادی و شادمانی را به همراه دارد، بیانگر آن حس لطیف و یاد آور کانون گرم خانه و آغوش مهربانانه و نرم مادرم نیز است.

این شرح بی نهایت کز زلف یار گفتند/ حرفی است از هزاران، کان در عبارت آمد

- البته گویا سبزه کشمیر از ریشه های اسطوره ای و تاریخی نیز برخوردار است ؛ در این خصوص نیز توضیحاتی بفرمایید.

کش البته به معنای خوب و خوش و زیبا نیز است، از شهر کش- که به آن شهر سبز- نیز گفته می شود و در فرارودان، در نزدیکی سمرقند قرار دارد با عنوان شهر نغز و زیبا و شهر نکو رویان نیز یاد شده است. آنگونه که در اساطیر آمده است، نهال سرو کاشمر را که ترکه ای از درخت طوبی است، حضرت زرتشت از بهشت به ارمغان آورد تا به این وسیله و از طریق این معجزه، ارتباط و اتصال ایرانیان ( و اهل زمین ) به بهشت را فراهم آورده است.

کنون جمله این پند من بشنوید/ پیاده سوی سرو کشمر روید

بدین سان نهال نیایش، سرو همیشه سبز و بالنده، درخت دانایی، سرو بهشت که برگ و بارش، پند و خرد هست، نماد خردورزی و باروری و پایداری ایرانیان شد و همچنین نشانه و نمایه سرشت و سرنوشت ساکنان ایرانشهر.

همه برگ او پند و بارش خرد/ کسی کز چو او برخورد، کی مرد

این نشان جاودان در همه امور ایرانیان حضوری چشمگیر دارد. یکی از وجوه حضور پر نور این سمبل بهشتی را در نخل گردانی و پیکر گردانی در نقاط مختلف ایران خصوصا در نواحی مرکزی و مناطق کویری ایران می توان مشاهده کرد. از سوگ سیاوش تا واقعه عاشورا و شهادت امام حسین ( ع ) و همراهانش... سیاوش و علی اکبر ( ع ) و سرو را که جملگی نماد آزادگی و بی گناهی و خوش اندامی هستند، افراسیاب و شمر و متوکل که نماد شرارت و ظلمت و ظلم هستند، به شهادت می‌رسانند.

چرا کش نخوانی نهال بهشت/ که چون سرو کشمر، به گیتی که کشت

وقتی کودک بودم در مراسم تعزیه خوانی، امام خوان، حضرت علی اکبر را به سرو تشبیه کرده، زبان حال آقا امام حسین (ع) را بر نعش جوان سروقدش اینگونه بیان می‌کرد.

ای روح تو، باغ لاله زارم/ ای قد تو، سرو جویبارم

داستان تلخ اقدام نفرت آمیز متوکل عباسی و فرمان به قطعه قطعه کردن سرو کاشمر و تقریبا همزمان دستور به تخریب بارگاه حضرت ابا عبدالله( ع) از سوی این خلیفه سنگدل نیز که هر دو حرکت، تلاشی بیهوده برای نادیده انگاشتن فرهنگ و ایمان و ضربه زدن به تاریخ و تمدن و تفکر و علایق ایرانیان است، نشانی دیگر از نقش پر رمز و راز سرو (درخت) در زندگی ایرانیان است. بعد از این واقعه هولناک، جقه بوته، سرو سر خمیده ( و شاید به نشانه احترام و خشوع و خدمت، سرو دست به کمر ) نماد ایران گشت.

به سرو گفت کسی میوه ای نمیاری/ جواب داد، که آزادگان تهیدست‌اند

سرو کاشمر، سبزه کشمیر که ریشه در بهشت و ساقه در سدره المنتهی آسمان دارد، همچنین پیوندی اسطوره ای لطیفی با انواع درختان سرو در سراسر جهان دارد از کاج کریسمس گرفته تا سرو شیراز و تا ارس البرز ...

ای سرو بلند قامت دوست/ وه وه که شمایلت چه نیکوست

- در پایان اگر سخنی با علاقه مندان به مطالعه دارید بفرمایید؟

گمان می کنم این مقدار، بس باشد تا زمانی دیگر و رمز گشایی دگر بار، با این بیت مولانا که سرو و سخاوت و بهشت را توصیه می کند، شما ارجمندان را به خدا می‌سپارم.

این سخا شاخی است از سرو بهشت:/ وای آنکس، کو چنین سروی بهشت.

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
4 + 7 =

سرخط اخبار فرهنگ