تداوم منازعه و تقابل در روابط واشنگتن- پکن

تهران- ایرنا- روزنامه جهان صنعت در یادداشتی نوشت: فاز جدیدی از منازعه و تقابل در روابط واشنگتن و پکن آغاز شده است. از منظر ریشه‌یابی سه دسته از عوامل در بروز وضعیت تنازعی واشنگتن و پکن نقش دارند؛ اولین عامل مربوط به شیوع بیماری کووید۱۹ است. برخی شواهد و نشانگان در این باره گویای آن هستند که روابط واشنگتن- پکن در ماه‌های گذشته به دلیل بحران ناشی از کرونا به پایین‌ترین سطح خود کاهش پیدا کرده است.

صلاح‌الدین هرسنی کارشناس مسائل بین‌الملل، با درج یادداشتی در روزنامه جهان صنعت آورده است: در این ارتباط دونالد ترامپ و اغلب جمهوریخواهان معتقدند منشأ بروز این بیماری قبل از آنکه ناشی از تحولات ژنتیکی بروز این ویروس باشد، بیشتر منشأ چینی دارد و نقش پکن در پیدایش، شیوع و مدیریت آن غیرقابل انکار است. آن‌گونه که از برخی ادعاهای واشنگتن در این‌باره پیداست، سه مساله کلیدی در مورد محتوای اتهامات واشنگتن علیه پکن یعنی مسائلی چون کشف ویروس در آزمایشگاه چین، پنهان کردن عمدی حقیقت توسط مقامات چینی از جامعه جهانی و سرانجام تهیه آمار و داده‌های نادرست مرتبط با موانع مبارزه با این بیماری درخور اهمیت است. همین اهمیت سبب شده متهم کردن چین به عنوان عامل اصلی پیدایش کرونا بخشی از نتایج اجتناب‌ناپذیر از منطق روندهای جاری سیاسی ضدچینی در آمریکا باشد. در واقع جاری بودن چنین روندهایی در آمریکا و متهم کردن چین به پیدایی و شیوع این ویروس به منظور دفاع از ترامپ و عملکرد او در سپهر سیاسی آمریکا و همچنین تضمین اعتبار شهرت او آن هم به عنوان رهبری که از هژمونی فزاینده چین نمی‌هراسد، صورت می‌گیرد. هدفی که ترامپ و جمهوریخواهان تحت هدایت او دنبال می‌کنند چیزی جز کاهش مسوولیت سیاسی ترامپ از طریق متهم کردن چین و فرافکنی در قبال راهبردهای مبارزه با این ویروس و درمان آن در آمریکا نیست.

عامل دوم در بروز وضعیت تنازعی واشنگتن و پکن مربوط به توافق جدید تهران- پکن است. در یک نگاه، این توافق به معنای ایستادگی و مقاومت تهران و پکن در قبال سیاست‌های کارافزایانه و خصمانه واشنگتن تعبیر و تفسیر می‌شود. از منظر نشانه‌شناسی، سند همکاری جامع چین و ایران نمایانگر بی‌حوصلگی چین در مقابل دولت ترامپ بعد از خروج یکجانبه واشنگتن از برجام است چراکه چین بارها از واشنگتن درخواست کرده به توافق هسته‌ای ایران احترام بگذارد و به شدت از تحریم‌های یکجانبه این کشور علیه ایران انتقاد کرده و می‌کند. به این ترتیب و طبق این توافق، پکن نیز همچون تهران قرار است خود را در مسیر تازه‌ای از منازعه و تقابل در برابر واشنگتن ببیند و به اندازه‌ای خود را قدرتمند بداند که بتواند در مقابل اقدامات تنبیهی واشنگتن مقاومت و ابستادگی کند. به همین خاطر است که مقامات تهران- پکن این توافق را از منظر راهبردی ضربه سنگینی به ترامپ در قبال سیاست‌های تهاجمی او به خود تلقی کرده‌اند.

آن‌گونه که مقامات تهران- پکن گفته‌اند، طبق توافق جدید تهران- پکن، راه برای سرمایه‌گذاری چندصد میلیارد دلاری چین در بخش‌های انرژی و دیگر بخش‌های ایران هموار می‌شود و با این اقدام تلاش‌های ترامپ برای انزوای ایران و مهار چین، تضعیف خواهد شد. سومین عامل در بروز شرایط تنازعی واشنگتن- پکن مربوط به اقداماتی است که پکن در قبال هنگ‌کنگ به انجام رسانده است. در این ارتباط پکن قانونی را تحت عنوان «قانون امنیت ملی هنگ‌کنگ» آن‌هم به‌ دور از انظار و افکار عمومی و بدون اطلاع‌رسانی و ارائه جزئیات آن تصویب کرد. طبق این قانون عملا راه برای بازداشت شهروندان معترض به سیاست‌های جمهوری خلق، محاکمه آنها در سرزمین اصلی چین و حتی صدور حکم حبس ابد و ایجاد سازوکارهای امنیتی گسترده در شبه‌جزیره هنگ‌کنگ هموار می‌شود. اگرچه پکن امور هنگ‌کنگ را از جمله امور مطلقا داخلی خود توصیف می‌کند و به هیچ کشوری اجازه دخالت در آن را نمی‌دهد اما اخیرا ترامپ با امضای قانون جدید موسوم به قانون «خودمختاری هنگ‌کنگ» فرمانی اجرایی صادر کرده که قرار است به شرایط ویژه و مجزا در قبال هنگ‌کنگ پایان ‌دهد. این شرایط واکنش مقامات چین را در پی داشته است. در این باره مقامات چین اعلام کرده‌اند که علیه دستور اجرایی دونالد ترامپ برای تحریم بانک‌های مرتبط با آنچه سرکوب چین در هنگ‌کنگ خوانده شده، دست به تلافی خواهند زد. در سطحی دیگر چین قویا اعلام کرد که پاسخ‌های لازم را برای حفاظت از منافع مشروع خود خواهد داد و تحریم‌هایی را بر افراد و شرکت‌های آمریکایی مربوطه اعمال خواهد کرد.

در شرایط حاضر و تحت تاثیر شرایط به وجود آمده از عوامل فوق، روابط واشنگتن و پکن به پایین‌ترین سطح خود کاهش پیدا کرده است. حتی ترامپ اعلام کرده با توجه به تشدید منازعه میان واشنگتن- پکن، هیچ تمایلی به گفت‌وگو برای حل منازعه با شی جین‌پینگ رییس‌جمهوری چین ندارد و قطع کامل روابط با پکن یکی از گزینه‌های واشنگتن است. بدیهی است که نتیجه چنین کارزاری چیزی جز تحریم علیه افراد و سازمان‌های چینی از سوی واشنگتن و بالعکس و همچنین ازسرگیری جنگ تجاری بین واشنگتن و پکن در شرایط جدید نباشد.

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
1 + 11 =