۱۷ بهمن ۱۳۹۸،‏ ۹:۰۷
کد خبرنگار: 2521
کد خبر: 83663136
۰ نفر

برچسب‌ها

نیمه پنهان دربی

تهران- ایرنا- شاید کمتر پدیده‌ای ساخته شده به دست انسان را بتوان یافت که چنین قرابتی را به زندگی او داشته باشد. فوتبال شاید تنها بستری باشد که در آن می‌توان غم و شادی، برد و باخت، اشک و لبخند و همدلی و غرو را یکجا در آن دید و شاید از این رو باشد که فوتبال را اعجاب‌ برانگیزترین پدیده ساخت دست بشر می‌نامند.

در گزیده‌ای از گزارش روزنامه ابتکار می‌خوانیم: شگفت‌انگیزترین پدیده‌ای که می‌تواند عاشقانش را از هر آنچه که با آنها همراه است، از غم، فقر، گرسنگی و درد و ... جدا کند و به دنیایی دیگر ببرد؛ به یک زمین سبز، ۲ دروازه و یک توپ فوتبال که موفقیت‌ در آن در گرو کار تیمی ۱۱ فرد میدان‌دار زمین است. اگرچه اغلب هواداران فوتبال به آن به چشم یک بازی، رقابت یا مسابقه‌ای آمیخته با تفریح و سرگرمی می‌نگرند اما گاهی به چنان فضای جدی و خشنی بدل می‌شود که زمین بازی صحنه خون و درگیری است. اما چه می‌شود که فوتبال به این مرحله می‌رسد؟ آیا فوتبال همچنان در تمام شرایط کارکرد هیجانی خود را دارد؟

شاید به طور قطع بتوان فوتبال را پرطرفدارترین، پربیننده‌ترین و پرمشارکت‌ترین فعالیت ورزشی در ایران دانست. صف هواداران باشگاه‌های ورزشی از سرخ‌پوشان، آبی‌پوشان، تراکتوری‌ها تا هواداران تیم ملی که گستره وسیع‌تری از افراد جامعه را دربر می‌گیرد موید این ادعا است. افرادی که بارها خیابان‌های ایران شاهد حضورشان بوده است. از جشن‌های خیابانی هواداران تیم ملی پس از برد ایران برابر استرالیا در دیدار برگشت این ۲ تیم در مرحله پلی‌آف مقدماتی جام جهانی ۱۹۹۸ فرانسه تا اشک‌هایی که هواداران تیم‌های مطرح فوتبال ایران پس از باخت در ورزشگاه. البته این ماجرا تنها مختص ایران نیست. فوتبال در تمامی دنیا نقش مخدری برای جامعه ایفا می‌کند. از منظر جامعه‌شناسی کارکردگرایانه، ورزش نه تنها سودآور و اشتغال ‌آفرین است، بلکه مردم را سرگرم می‌کند و هویت جمعی آنها را فعال می‌کند.  

اتفاقی که به گفته کارشناسان، بدترین الگوهای زیست اجتماعی را به خورد جامعه و نسل‌های جوان می‌دهد. در ایران نیز فوتبال هیچ کارکرد اجتماعی ضروری‌ای ندارد اما تمام توجهات را به خود جلب کرده است و حتی می‌تواند امورات مهم و حیاتی یک کشور را به گوشه‌ای براند و خود محور تمام توجهات باشد همان طور که در یک سال اخیر فوتبال پرحاشیه ایران محور بیشتر بحث‌ها بوده است. آخرین اتفاق فوتبالی در ایران که نزدیک به یک ماه فضای سیاسی، اجتماعی و ورزشی ایران را تحت تاثیر خود قرار داد، عدم دریافت مبلغ قرارداد آندره‌آ استراماچونی، سرمربی استقلال از سوی مسئولان این تیم بود که با تجمع هواداران استقلال روبه‌روی باشگاه این تیم ورزشی همراه شد، اغلب مسئولان از آنهایی که نقشی در فضای ورزشی ایران داشتند تا آنهایی که حتی سررشته‌ای در این حوزه نداشتند نسبت به این ماجرا واکنش نشان دادند، مجلس شواری اسلامی به عدم پرداخت حقوق این سرمربی ورود کرد و رسانه‌های داخلی و خارجی درباره آن نوشتند. ‬

در کنار این ناکارآمدی و عدم کارکردهای اصلی فوتبال در ایران اما این ورزش همچنان مهم‌ترین رخداد هم برای هواداران و هم برای مسئولان به شمار می‌آید. رخدادی مهم که به همان نسبت هم خشونت‌های کلامی، مجازی و فیزیکی تماشاگران و عوامل دست‫اندرکار آن در حال گسترش است که هر‫از‫چندگاهی نمایه‌های آن را می‌توان هنگام برگزاری مسابقات مشاهده کرد که نمونه عینی آن در بسیاری از بازی‌ها از جمله‌ها شهرآوردهای مهم لیگ دیده می‌شود. یکی از بارزترین این بازی‌ها دربی استقلال و پرسپولیس است که همیشه متاسفانه با حواشی ناخوشایندی همراه بوده است و از لحاظ اخلاقی اتفاقات زشت و زننده‌ای را طی دربی‌های گذشته شاهد بوده‌ایم. ‬‬‬ اما چه شده است که این ورزش شاد و مفرح گاهی اوقات به ضد آن تبدیل می‌شود و ما بیش از آنکه شاهد لحاظ خوب و نشاط‌آور باشیم متاسفانه رفتارهای دور از اخلاق را هم از سوی برخی بازیکنان و هم از سوی تعدادی از تماشاگران شاهد هستیم. آیا این عوامل به خوب ورزش فوتبال و عدم فرهنگ‌سازی درست در این رشته ورزشی یا نه زمینه این پرخاشگری‌ها به جامعه و عوامل دیگر برمی‌گردد؟

با این حال اما فوتبال یکی از نادرترین رخدادها در ایران است که سبب شور و هیجان، همدلی و غرور در مردم می‌شود. احساس‌هایی که کمتر زمانی در مردم پدیدار می‌شود و حس رضایت و امید را به آنها تزریق می‌کند. با این حال سوال اصلی اینجا است که آیا این فوتبال همچنان در شرایط کنونی جامعه ایران که سرشار از ناامیدی اقتصادی و اجتماعی است، کارکرد مثبت تزریق هیجان و امیدواری را داشته باشد؟ آیا فوتبال باز هم می‌تواند مردم طبقات فرودست و متوسط جامعه را با خود همراه کند، چنان که مثل گذشته فوتبال جزو جدایی ناپذیر زندگی آنها بوده است؟ شاید پاسخ به این سوالات را باید در اتفاقات و حواشی پس از برگزاری اولین مسابقه رخداد دربی در تهران جست و جو کرد.

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
9 + 8 =