ادبیات نوجوان، گام برداشتن در راهی پانخورده

بجنورد- ایرنا- نویسنده کتاب‌های نوجوانان، این عرصه را حوزه‌ای بکر و تازه برای فعالیت توصیف کرد که قلم زدن در این مسیر مانند گام برداشتن در راهی نرفته و پانخورده است.

حمیدرضا شاه آبادی، پژوهشگر تاریخ و نویسنده حوزه ادبیات نوجوان و بزرگسالان است. او روز دوشنبه در گفت و گو با خبرنگار ایرنا در مورد چرایی ورودش به بخش ادبیات نوجوان گفت: من برای بزرگسالان هم می نویسم اما نوشتن برای نوجوانان،  از برخی جهات برای من جذاب تر است و شاید یکی از دلایلش این است که  این حوزه، عرصه تجربه های ناآزموده است.

وی افزود: ادبیات نوجوان حوزه ای است که می توان در آن کارهای زیادی انجام داد که تا کنون انجام نشده است و با ورود به این بخش احساس میکنم در زمینی راه می روم که خیلی پا نخورده است و من می توانم در آن به تجربه های تازه دست بزنم.

وی اظهار داشت: توجه به مشکلات نوجوانان، مشکلات اجتماعی و خانوادگی از مواردی است که کمتر به آن پرداخته شده و وقتی من این کار را انجام می دهم توجه زیادی جلب می شود و بازخوردهای مثبتی می‌بینم که من را به ادامه کار تشویق می کند.

نویسنده کتاب پرفروش «لالایی برای دختر مرده» در مورد انتخاب سبک نوشتن برای نوجوانان گفت: سعی می کنم در قالب داستان، مسائل و نیازهای نوجوانان را مطرح کنم، نوجوانی مدام در حال تکرار شدن است و ادامه پیدا می کند و این طور نیست که تمام شود زیرا شخصیت ما در دوره نوجوانی شکل می گیرد و افکار و اندیشه های ما در دوره های بعدی زندگی به شکل های مختلفی بازتولید می شود اما پایه و اساس همان ها هستند و بنا بر این توجه به نوجوانان و نوشتن برای آنان برای من،  که سابقه معلمی و کار در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان را دارم، بسیار جذاب و مهم است.

شاه آبادی با ذکر اینکه ماهیت سن نوجوان تغییر نکرده اما بروز و ظهور رفتارهای نوجوانی تغییر کرده، اظهار داشت: ویژگی های رفتاری نوجوانان ثابت است و در طول تغییر نسل ها، تظاهر رفتارهایشان دگرگون می شود و من معتقدم تفکر پایه و نیازهای اولیه انسانی در دوره نوجوانی ثابت است و اگر دیروز نوجوان ها با دوچرخه ماجراجویی می کردند،  امروز با اینترنت این کار را انجام می دهند.

وی اظهار داشت: باید به این موضوع هم توجه داشت که نگاه به خصلت های مشترک انسانی موجب می شود نسل ها از هم فاصله نگرفته و به هم نزدیک تر شوند.

نویسنده «مژی گم شد» در مورد نوشتن از خط قرمزهای نوجوانان مانند فرار از خانه، اعتیاد، درگیری در خانواده و دوست پیدا کردن که برای مخاطب نوجوان جذاب است نیز گفت: در کتاب هایی از این دست باید در پرداختن به خط قرمزها برای نوجوانان با دقت کار کرد و به شکلی نوشت و ملاحظاتی داشت که این موارد خود تبدیل به مانعی برای نوشتن و چاپ نشود اما در مجموع در داستان نویسی، پرداختن به این موارد و مانند آن شخصی است و خود نویسنده تصمیم می گیرد چگونه به موضوع فکر و آن را مطرح کند.

وی اظهار داشت: خط قرمزهایی که وجود دارند ممکن است به آزاردهنده ترین شکل مطرح شوند و یا با شگردهایی طرح شوند که بتوان از خط قرمزها عبور و آنها را مطرح کرد.  

وی افزود: قطعا نمی توان موضوع دختران فراری، اعتیاد و مانند این ها را منکر شد اما باید درست مطرح کرد تا هم بازخورد خود را داشته باشند و هم بتوان اثر را چاپ کرد.

شاه آبادی در خصوص بازار داستان های نوجوانان گفت: خوشبختانه هم اکنون کتاب های کودکان و نوجوانان بازار خوبی دارد و حتی بهتر از بزرگسالان است و ناشرانی که فقط برای بزرگسالان کار می کردند امروز تمایل دارند در این بخش هم کار کنند و اکنون سرمایه گذاری در این بخش نه تنها خطر کردن نیست، بلکه بهتر هم شده و ناشران زیادی به موضوع علاقه مند شده و در حوزه نوجوانان فعالیت و تبلیغ می کنند.

وی به این نکته نیز اشاره کرد که لالایی برای دختر مرده از اولین کتاب هایی است که برای نوجوانان نوشته شده و اظهار داشت: این کتاب را دوست دارم و برایم مهم و از موفق ترین کارهای من است، اما اگر بخواهم آن را بازنویسی کنم بار طنز آن را افزایش داده و در برخی بخش ها نیز غنای داستانی آن را تقویت خواهم کرد.

وی با بیان اینکه اقبال به کتابخوانی کم شده است، مشکلات گریبانگیر جامعه را نیز مزید بر علت دانسته و افزود: مشکلات معیشتی هم در خلق کتاب تاثیر منفی دارد و هم در خواندن کتاب.

شاه آبادی گفت: زمانی که مردم مجبورند در بخش های دیگر هزینه های زیادی پرداخت کنند، سهم کتاب کم می شود و نویسندگان هم مثل مردم دیگر درگیر همان مشکلات معیشتی هستند و پرداختن به حل این مشکلات ممکن است آنقدر زمان بگیرد که نویسندگان دیگر نتوانند کار فرهنگی انجام دهند.  

وی با اشاره به کتاب های جدیدی که در دست نوشتن دارد، نیز گفت: آخرین جلد مجموعه ۳ جلدی «دروازه مردگان» را در دست نوشتن دارم و در حال انجام کارهای نهایی آن هستم و همچنین ۲ طرح دیگر دارم که امیدوارم بتوانم پیش از پایان جلد سوم دروازه مردگان، با آرامش به آنها فکر و یکی را انتخاب کنم.

حمیدرضا شاه آبادی (زاده ۱۳۴۶،  تهران) پژوهشگر تاریخ، داستان‌نویس و نمایش‌نامه‌نویس معاصر است. وی از نویسندگان در حوزه ادبیات نوجوان و بزرگسال و یکی از مدیران باسابقه در نشر، با تجربه مدیریتی در انتشارات کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و مؤسسه نشر بین‌المللی الهدی است.

او نوشتن را از جوانی و بدون آموزش خاصی و با داستان کوتاه آغاز کرد. بعدها داستان‌نویسی را وسعت داد و چند نمایش‌نامه نوشت و چند فیلم کوتاه را هم ساخت.

آثار پرشمار او در حوزه ادبیات نوجوان موجب شد تا بیشتر در این حوزه شناخته شود که از آثار او می توان به لالایی برای دختر مرده، وقتی مژی گم شد و دروازه مردگان اشاره کرد.

«دیلماج» او نامزد جایزه روزی روزگاری، برنده لوح تقدیر جایزه ادبی واو رمان متفاوت، برنده جایزه شهید غنی پور شد و کتاب لالایی برای دختر مرده نیز برنده جایزه اول جشنواره کتاب کودک و نوجوان، لوح تقدیر شورای کتاب کودک، لوح تقدیر جشنواره کتاب برتر، کتاب برگزیده کتابخانه بین‌المللی مونیخ، منتخب نظرسنجی روزنامه اعتماد به عنوان بهترین رمان نوجوان دهه هشتاد شده است.

«اعترافات غلامان» دیگر اثر این نویسنده، برنده جایزه اول جشنواره کتاب کودک و نوجوان، جایزه اول جشنواره سلام بچه‌ها، جشنواره قصه‌های قرآنی، کتاب سال رضوی،  جشنواره بین‌المللی امام رضا (ع)، جشنواره شهید غنی پور شد و داستان وقتی مژی گم شد نیز جایزه اول جشنواره رشد را دریافت کرد.

همچنین «افسانه تیرانداز جوان» از دیگر آثار حمیدرضا شاه آبادی، برگزیده کتابخانه بین‌المللی مونیخ شده است.

اخبار مرتبط

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
3 + 3 =