نبود سلامت اجتماعی، در اجرای عدالت مشکلاتی ایجاد می‌کند

تهران- ایرنا- استاد گروه مدیریت و اقتصاد سلامت دانشگاه علوم پزشکی تهران گفت: نبود سلامت اجتماعی، مشکلات و اختلالاتی جدی برای عدالت و کیفیت زندگی به همراه دارد.

ابوالقاسم پوررضا روز سه شنبه در نهمین کنفرانس ملی انجمن جمعیت شناسی ایران با عنوان پویایی جمعیت و سرمایه انسانی در ایران با ارائه مقاله ای تحت عنوان «نگاه تحلیلی به سرمایه انسانی و سلامت اجتماعی» افزود: سلامت و آموزش دو بعد مهم شکل گیری سرمایه انسانی در هر جامعه ای است.
وی ادامه داد: توسعه جوامع امروزه بر اساس سرمایه انسانی و تحت تأثیر شاخص‌های آموزش و سلامت است. به هر حال برخی نارسایی ها در ساختار و سیاست‌های نظام سلامت می تواند به نوعی به طور مستقیم و غیرمستقیم به رشد و کارایی سرمایه انسانی لطمه بزند.
پوررضا تاکید کرد: این موضوع از مواردی است که در نظام سلامت کمتر به آن پرداخته شده و مسئله سلامت اجتماعی و نگاه جامع به سلامت و بیماری ها دارد.
وی ادامه داد: غفلت از ابعاد اجتماعی سلامت و تمرکز عمده بر سلامت جسمانی به نوعی به توسعه متوازن در نظام سلامت می انجامد و ناکارایی نابرابری و حیف و میل، منابع انسانی و اقتصادی را دامن می زند.
استاد گروه علوم مدیریت و اقتصاد سلامت دانشگاه علوم پزشکی تهران گفت: بر این اساس در این مقاله درصدد هستیم که مفهوم بیماری و سلامت را به عنوان یک پدیده اجتماعی تحلیل و بررسی کنیم؛ چراکه رسالت اصلی نظام سلامت دفع بیماری و تامین سلامت است البته نه فقط در بعد جسمی که در ابعاد روانی و اجتماعی نیز تاثیرگذار است.
وی افزود: در واقع نیروی انسانی که فقط به لحاظ جسمی سالم باشد، نمی تواند به عنوان سرمایه انسانی ایفای نقش کند؛ چرا که انسان موجودی اجتماعی است و بیش از هر چیز به رابطه با دیگران و همزیستی سازنده با آنها نیاز دارد.
پوررضا تاکید کرد: نبود سلامت اجتماعی می‌تواند اختلالات جدی در عدالت و کیفیت زندگی به بار آورد و آسیب‌های اجتماعی گسترده ای را دامن بزند.
وی تصریح کرد: بر این اساس کالبدشکافی مفهوم سلامت و بیماری به ویژه در رابطه با حیات اجتماعی انسان و معنا و محتوای تکاملی آن به این منظور ضروری به نظر می رسد.

ازوجی، مدرس گروه مدیریت آموزش عالی دانشگاه شهید بهشتی نیز در این کنفرانس گفت: کوچک شدن خانوار در ایران تحولات اقتصادی و اجتماعی را به همراه داشت.

وی در مقاله ای تحت عنوان «تاثیر سرمایه انسانی و سلامت اجتماعی بر بعد خانوار مبتنی بر داده های خود» اظهار داشت: در معیارهای بین‌المللی، خانوار دربرگیرنده افرادی است که برای تامین معیشت روزانه خود سهیم هستند. هر چند این مفهوم نگاه اقتصادی دارد ولی ویژگی اقتصادی و اجتماعی حاکم بر خانواده نقش کلیدی در اندازه خانوار دارد.
ازوجی تاکید کرد: تحولات حاکم بر جمعیت شناختی و اندازه و حجم خانوار در اقتصاد ایران طی دهه گذشته حاکی از ضرورت نگاه عمیق‌تر به ابعاد این تحولات دارد.
وی افزود: بر اساس نتایج آمارهای رسمی کشور، میانگین بعد خانوار ایران از هشت و چهار دهم نفر در سال ۱۳۳۵ به پنج و یک دهم نفر در سال ۱۳۶۵ رسیده است.
ازوجی تصریح کرد: اقتصاد کشور طی این دوره ها با افزایش نرخ رشد جمعیت همراه بود و با کند شدن شتاب رشد جمعیت از سال ۱۳۶۵ به بعد تاکنون، تعداد خانوار روند کاهشی خود را ادامه داده است و از رقم ۴،۸۵ نفر در سال ۱۳۷۵ به رقم ۳،۵و۳،۳ نفر به ترتیب در سال‌های ۱۳۹۰ و ۱۳۹۵ رسیده است.
وی افزود: ضمن آن که در حال حاضر این وضعیت در ساختار اجتماعی و اقتصادی خانوارها نیز تفاوت‌های محسوسی دارد.
ازوجی تاکید کرد: بر اساس نتایج آمار هزینه_ درآمد مرکز آمار ایران در سال ۱۳۹۷ تفاوت اساسی بین اندازه خانوارهای شهری و روستایی در دهک های درآمدی مشاهده می شود که به طور کلی  در این سال متوسط بعد خانوار در سه دهک اول و پایین مناطق شهری در حدود ۲،۴ نفر بوده و در سه دهک بالای درآمدی این مناطق ۳،۵۲ نفر است.
وی خاطرنشان کرد: در حالی که متوسط بعد خانوار در سه دهک اول و پایین جامعه روستایی کشور ایران در این سال حدود ۲،۳۱ نفر بوده و در سه دهک بالای درآمدی این مناطق نیز ۴،۱۵ نفر است. به عبارت دیگر از ورود الگوی اندازه و سایز خانوار طبقات پردرآمد مناطق شهری آسیب پذیرتر از طبقات پردرآمد مناطق روستایی هستند و بر عکس طبقات کم درآمد روستایی آسیب پذیرتر از طبقات کم درآمد شهری هستند.
وی گفت: کوچک شدن سایز و اندازه خانوار در چند دهه گذشته در اقتصاد ایران و در کنار آن با تغییرات این شاخص در رده‌های مختلف درآمدی با تحولات مختلف اقتصادی و اجتماعی همراه بوده است.
ازوجی ادامه داد: این تحولات اقتصادی و اجتماعی شامل افزایش سطح تحصیلات خانوار و در مقابل بروز انواع آسیب های اجتماعی در میان برخی خانواده ها بوده است که نقش مهمی در تغییرات سایز و اندازه خانوار در طبقات مختلف اجتماعی جامعه شهری و روستایی داشته است.
وی گفت: بر همین اساس هدف این مقاله بررسی سنجش کمی ارتباط بین سرمایه انسانی و سلامت انسان اجتماعی با اندازه خانه اجتماعی خانوارها در درون خانوارهای شهری و روستایی است. برای این منظور بر اساس ویژگی های مختلف فردی و اجتماعی خانوارها، با بکارگیری ریز داده های نتایج طرح آمارگیری هزینه و درآمد خانوارهای شهری و روستایی الگوی بعد خانوار در میان طبقات درآمدی خانوارها مدل سازی شده و با استفاده از تکنیک اقتصادسنجی الگوهای یادشده برآورد و تحلیل می شوند.
استاد گروه مدیریت آموزش عالی دانشگاه شهید بهشتی تاکید کرد: انتظار بر این است که به دلیل ساختار متفاوت انباشت سرمایه انسانی و میزان سلامت اجتماعی خانوارها در چند دهک بالا و پایین جامعه شهری و روستایی الگوی بعد خانوار متفاوت باشد.
وی تصریح کرد: بدیهی است ممکن است نوع سیاستگذاری نظام انگیزشی و نهادی برای رسیدن به اندازه خانوار مطلوب و همچنین الگوی مناسب مدیریت سالمندی در دهک های بالا و پایین جامعه شهری و روستایی متفاوت باشد. از این رو باید دقیق تر و آسیب شناسانه تر نتایج الگوهای یاد شده را مورد بررسی قرار داد و تحلیل کرد.

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
4 + 4 =