جلب مشارکت های مردمی نقطه عطف فعالیت های اجرایی

تهران- ایرنا- عدم تطابق میزان بودجه های عمرانی کشور با اقدامات صورت گرفته یکی از سوالاتی است که همواره در خصوص فعالیت های مراجع اجرایی کشور نظیر فرمانداری ها و بخشداری ها مطرح است. مطابق با آمار بودجه سال98، بودجه عمرانی بخشداری ها و دهیاری ها برابر با ۷۷۱۷ میلیارد تومان یعنی 12 درصد از بودجه عمرانی کشور می باشد.

به گزارش گروه تحقیق، تفسیر و پژوهش های خبری ایرنا، بخشداری ها و دهیاری ها به عنوان متولیان امر عمرانی شهرها و روستاهای کشور محسوب می شوند که در اکثر موارد برای پیشبرد اهداف خود با دشواری های فراوان مالی، اجتماعی و فرهنگی روبرو هستند. اما در شرایط کنونی هم بخش هایی از بدنه اجرایی هستند که علیرغم سختی ها و مصایب پیش رو، با بودجه تعریف شده سازمان و همراه کردن جامعه محلی از طریق جلب مشارکت های مردمی و اجتماعی بر دشواری های مالی فایق آیند. در همین راستا پژوهشگر ایرنا با بخشدار یکی از شهرهای استان لرستان، به گفت وگو نشسته است. مقداد صارمی بخشدار شهر اشترینان از توابع شهرستان بروجرد، ضمن تشریح مشکلات مالی، موانع فرهنگی را مهمترین عامل اخلال در فعالیت های عمرانی می داند که معتقد است با افزایش مشارکت های اجتماعی، می توان آن را مرتفع ساخت.

** ایرنا: در حوزه اجرایی بخش شما چه مسائل و مشکلاتی برای پیشبرد برنامه های اجرایی وجود دارد؟

** صارمی: به نظر من مسائل و مشکلات فرهنگی به عنوان مانع اصلی برنامه های اجرایی و توسعه جوامع محلی هستند. از آنجا که مسائل فرهنگی و اجتماعی از ابعاد مهم توسعه یافتگی در جوامع محسوب می شود لذا این ابعاد مختلف در روستاها باید به شکل یک زنجیره عمل کند؛ که این زنجیره اجتماعی و فرهنگی شامل ارکان مختلفی می باشد. درواقع حضور همه دستگاه های اجرایی، فرهنگی و همراهی تشکل های مختلف نقش قابل توجهی در توسعه شهر و روستا دارد. به عنوان مثال اجرای برنامه های تشویقی در راستای ریشه کن کردن بی سوادی ضمن بالابردن سطح فرهنگ جامعه روستایی نقش بسزایی در جلوگیری از ازدواج زودهنگام کودکان و نوجوانان دارد. به عنوان نمونه شهر در حال تاسیس «ونایی» در بروجرد با جمعیتی حدود 5000 نفر در سنوات گذشته با ممنوعیت و محدودیت هایی در حوزه تحصیل دختران مواجه بوده که با راهکارهای تشویقی در شورای آموزش و پرورش سال 97 به منظور جلوگیری از این محدودیت ها و به دنبال آن جلوگیری از ازدواج زودهنگام دختران روستا، تا حدودی نتیجه مورد نظر حاصل شد. به گونه ای که بعد از ابلاغ مصوبه شورای آموزش و پرورش به مرکز یادگیری «ونایی»30 نفر در این مرکز یادگیری ثبت نام و در حال حاضر با پایان سال تحصیلی از 30 نفر 28 نفر مدرک نهضت سوادآموزی را دریافت کرده اند. پس از آن مقرر شد که از این 28 نفر به صورت ویژه تجلیل گردد. همچنین با افزایش سطح سواد عمومی و آگاهی از وضعیت اجتماعی و فرهنگی و ارتقای حقوق شهروندی باعث شد تا خانواده ها نسبت به تحصیل دانش آموزان مشتاق شده و از ازدواج زودهنگام تا حدودی جلوگیری شود. بدین ترتیب می توان گفت یکی از مسائل مهمی که در حوزه فرهنگی و ازدواج زود هنگام دختران رخ می داد، با ورود شورای آموزش و پرورش به میزان زیادی مرتفع شد. با این رویکرد می توان گفت اگر مسائل فرهنگی و اجتماعی را درست در سطح جامعه عملیاتی کنیم و از حالت شعار گونه خارج شویم طی چند سال جامعه در همه ابعاد رشد و توسعه خواهد یافت.

ایرنا: در حوزه اجرایی بخشداری ها اصولاً چه مسائل و مشکلاتی برای پیشبرد برنامه های اجرایی وجود دارد؟

**صارمی: با توجه به این که مسائل سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی به عنوان وظایف اجرایی و وظیفه فرابخشی بخشداری و سیستم وزارت کشور می باشد، جامعه بشری به خصوص در سطح روستاها چنانچه ناهنجاری های فرهنگی را با راهکارهای منطقی و علمی به مرور رفع کند می تواند نبض جامعه را در دست بگیرد. وقتی جامعه به پختگی فرهنگی رسید بخشدار می تواند سیاست های خود را در روستا ها اجرا کند. پس در حال حاضر با این شرایط مهم ترین وظیفه بخشدار رفع معضلات اجتماعی و فرهنگی در روستاهاست و این امر محقق نخواهد شد مگر این که بخشدار بتواند همه اجزا و سازمان ها و تشکل ها را در این زمینه درگیرنماید، تا بتواند موفق عمل کند. اقناع ظرفیت دهیاری ها و ریش سفیدان هر منطقه با رویکرد همدلانه مهم ترین مشکلی است که می توان در این زمینه بدان اشاره داشت که با ایجاد یک رابطه دو جانبه دست یافتنی است. بهره گیری از تجارب ریش سفیدان و دهیاران منطقه برای حل معضل ها و مشکلات در جلسات رسمی و اهمیت دادن به نظرات و پیشنهادات آنها از مواردی است که می تواند در این زمینه بسیار موثر و مفید واقع شود. 

** برای حل مشکلات بودجه چه تمهیداتی لازم است؟

** صارمی: اصلاح شیوه مدیریت برای فایق آمدن بر مشکلات و معضلات ناشی از آن بسیار ضروری است. به عبارتی، مدیریت بدون پول بهترین نوع مدیریت در شرایط بحرانی بودجه است. در شرایط حاضر با توجه به وضعیت اقتصادی و مشکلات متعدد در جامعه در بسیاری از مواقع با استفاده از مشارکت عمومی و همکاری همه دستگاه های اداری و تشکل ها می توانیم بسیاری از مشکلات و معضلات موجود را رفع نماییم. مدیریت بدون پول در جامعه فقط در توان افرادی است که در مرحله اول نگاه استراتژیک به همه مسائل اطراف داشته باشند. تعامل و همکاری با ادارات، صداقت و نگاه فراجناحی رمز موفقیت در شرایط کمبود بودجه خواهد بود. به عنوان مثال نوروز سال 98 در لرستان با مشکلات عدیده ای از جمله باران، برف و در مواقعی سیل در شهرستان روبرو بودیم که کلیه این امور با همکاری، مشارکت و همیاری دهیاریها و استفاده از ظرفیت اجتماعی منطقه و با کمترین هزینه و خسارت پشت سر گذاشته شد. لایروبی رودخانه ها در فصل زمستان و برف روبی جاده های مواصلاتی روستاها با شهر از این دست موارد است که در کنار بخشداری و ارگانهای مربوطه از جمله راهداری، از ظرفیت خود روستاها یعنی نیروی انسانی و ابزار و ادواتی مانند تراکتور و خودروهای شخصی روستاییان که با یک رویکرد همدلانه و مشارکتی به عرصه عمل پای گذاشته بودند، نیز استفاده شد. درواقع با این رویکرد و یک برنامه ریزی دراز مدت بسیاری از مشکلاتی که استان در نوروز با آن روبرو بود، در این شهر با کمترین هزینه اقتصادی از آن عبور کردیم.

** ایرنا: به نظر شما جهت شفاف سازی فعالیت های اجرایی چه اقداماتی باید صورت گیرد؟

** صارمی: رسانه ها و شبکه های مجازی نقش مهمی در شفاف سازی و فعالیت های اجرایی مدیران محسوب می شوند. در حقیقت صداقت مدیران در شبکه های مجازی، وزن واقعی مدیران را مشخص می کند. جامعه مدنی همواره تشنه شنیدن واقعیت هاست. وجود شبکه های مجازی دیوارهای سیاه را تبدیل به شیشه های روشن کرده و از طرفی وجود جامعه در شبکه های مجازی در مواقعی نقاط ضعف مدیران را منعکس می کند و مدیران نیز موظف می شوند معایب خود را بر طرف کنند . به طور کل حضور در شبکه های اجتماعی و بازخورد اقدامات و فعالیت ها که توسط جوامع محلی منعکس می شود، مهم ترین روش عبور از مسائل است.

** راهکار پیشنهادی شما برای افزایش کارایی سازمان های مشابه چیست؟

** صارمی: به نظر می رسد در حال حاضر بسیاری از سازمان ها جزیره ای عمل می کنند. در طول 40 سالی که از انقلاب اسلامی گذشته است تقریباً در اوایل دهه 80 دولت الکترونیک راه اندازی شد. هدف از ایجاد دولت الکترونیک یا سامانه دولت الکترونیک بهبود کیفیت عملکرد سازمان ها و تشکیلات اداری به جهت رضایت مندی مردم بود. عمده ترین ایرادی که به نحوه ارزشیابی مدیران و کارکنان وارد است این است که ارزشیابی هرساله به صورت صوری در ادارات انجام می شود و تاثیری بر بهبود عملکرد تشکیلات اداری ندارد. پیشنهاد می شود تشکیلات وزارت کشور و سایر وزارتخانه ها سامانه یا شبکه های مجازی جهت نظارت بر عملکرد روزانه مدیران ایجاد کند. عملیاتی کردن آن باعث بهبود کیفیت کار مدیران، رضایتمندی مردم و ممانعت از  فساد اداری و مالی و ... خواهد شد.

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
4 + 13 =