۳۰ اردیبهشت ۱۳۹۸،‏ ۱۴:۵۵
کد خبر: 83321211
۰ نفر
جمعيت محيط زيست وسلامت سه مؤلفه با يك هدف_ ناهيد خداكرمي

تهران - ايرنا - امروز پنجمين سالي است كه 30 ارديبهشت ماه بنام روز ملي جمعيت نامگذاري شده است تا بر توسعه جمعيت سالم كشور و قرار گرفتن در مسير تلاش براي بهبود كيفيت و سبك زندگي مردم ياد آوري باشد.

تحقيقات نشان مي دهد كه جمعيت يك مقوله انتزاعي نيست و توجه توأم به جمعيت، سلامت و محيط زيست مي تواند بيشتر از بخشي نگري بر رشد جمعيت و بهبود شرايط زندگي جامعه تآثير داشته باشد، بهمين دليل امروزه حمايت از برنامه هايي مورد توجه قرار مي گيرد كه رويكردي يكپارچه براي دسترسي به بهبود معيشت و كارآفريني، توسعه جمعيتي و سلامت باروري، مديريت منابع طبيعي و حفظ اكو سيستم هاي حياتي طراحي شده باشد.
براي مشاركت در تصميم سازي و سياستگذاري و همچنين براي بهبود وضعيت بهداشت، معيشت، امنيت غذايي و منابع طبيعي در سراسر جهان توجه توأم به اين سه مؤلفه در رآس برنامه هاي توسعه ملي و منطقه اي و بعنوان يك ابزار ارتباطي براي طرفداران و متخصصين سلامت، جمعيت و محيط زيست مورد اقبال قرار گرفته است.
پروژه هاي همه جانبه توسعه جمعيت، محيط زيست و سلامت نتايج شگرفي برهزينه اثر بخشي منابع اقتصادي و بهبود كيفيت زندگي مردم داشته است كه نتايج حاصل از اجراي اين برنامه ها عمدتاً منجر به تشويق كارآفرينان به افزايش سرمايه گذاري بيشتر در پروژه هاي سه گانه جمعيت سلامت و محيط زيست شده است، كه با خط مشي چند بعدي و همكاري بين بخشي با توجه به نيازهاي محلي و منطقه اي و آمايش سرزمين نشان مي دهد كه 'جمعيت، بهداشت و محيط زيست با هم كار مي كنند' و كارايي همگون و صداي واحدي دارند، بهمين دليل حل بسياري از چالش هاي امروز در گرو عملكرد يكپارچه آنهاست.
بهمين دليل سياستگذاران كلان كشور در هر نهادي اعم از مجلس، دولت، قوه قضائيه و مديريت شهري مي بايست اطلاعات دقيق و فهم مشتركي در مورد منافع عمومي كشور و حركت و توسعه جمعيتي، سلامت و محيط زيست در حل چالش هاي حال حاضر كشور داشته باشند تا بتوانند با نگاهي به آينده، مشكلات امروز جامعه بخصوص در رسيدن به نرخ باروي مطلوب، توسعه پايداراجتماعي، اقتصادي، تآمين معيشت مردم، حاشيه نشيني و پيشگيري از بلاياي طبيعي را در مسير بهبود قرار دهند.
براي ترسيم چشم انداز آينده و درك بهتر آثار زيان بار بخشي نگري و گسست در تصميم گيري ها، پايش و ارزيابي هزينه منفعت پروژه هاي مديريت شهري و دولتي در تهران مي تواند نمونه هاي پند آموزي باشد.
پروژه هاي پرهزينه پل صدر، پارك نهج البلاغه، برخي اتوبان ها، برج باغ ها و ساخت و ساز هاي مناطق 22 گانه و تعمق بر آثارآنها بر سلامت كلي نسل امروز و فردا، مهاجرت، حاشيه نشيني، توسعه جمعيت و محيط زيست را روشن مي سازد.
در پروژه هاي دولتي، تجزيه و تحليل هزينه اثر بخشي كوتاه مدت و بلند مدت كارخانه هاي خودروسازي، قيمت بنزين، دست اندازي مراكز دولتي به تپه هاي عباس آباد، ساخت و ساز و تخريب فضاي سبز بيمارستان هاي بزرگ همچون امام خميني و شريعتي، ساخت مراكز درماني جديد با كمترين فضاي سبز و نازلترين توجه به نيازهاي عمومي بيماران، توسعه و ساخت پاركينگ به جاي توجه و كمك به شهرداري براي توسعه خطوط و ايستگاه هاي مترو، تعريف پروژه هاي مخرب و غير ضروري در حريم شهر و استقرار كارخانه ها در دل طبيعت نشان مي دهد كه پروژه هاي شهري و دولتي در سه دهه اخير با كمترين توجه به محيط زيست، توسعه جمعيتي، معيشتي، فيزيكي و رواني و زندگي مردم كلان شهر تهران طراحي و اجرا شده است.
در حوزه نرم افزاري اما تآثير عدم سياستگذاري و تصميم سازي هاي يكپارچه بخصوص در مديريت فرهنگي، بدون لحاظ كردن سلايق ، باورها و علايق آحاد مختلف جامعه، تآثير سوء خود را بر ترويج تظاهر و دروغ، تخريب سلامت رواني، شيوه تعامل، زندگي اجتماعي، ازدواج، فرزندآوري و حتي احساس تعلق خاطر و مشاركت مردم در حل مسايل كشور گذاشته است، بطوريكه زندگي و تربيت سه گانه كودك و نوجوان در خانه، مدرسه و جامعه، سبب شده است تا خودباوري، استقلال و هويت فردي جوانان دچار خدشه اي نگران كننده شده و بخش مهمي از انرژي دوران جواني كه مي بايست در مسير كارآفريني، كسب مهارت حرفه اي، اشتغال، ثروت آفريني و تشكيل خانواده صرف شود به جستجو و انتظار مي گذرد واز همه دردناك تر برخي از كشور هاي جهان كه فرياد شادمانه دانش آموزان در مراسم صبحگاهي مدارس، مرگ بر آنها را آرزو مي كند به قبله آمال و دستيابي به سعادت و زندگي بهتر براي بخش عظيمي از آنان تبديل شده است.
گرچه در برنامه هاي بهداشتي و طراحي و اجراي پروژه هاي سلامت وضع كمي بهتر است، اما در اين حوزه نيز بدليل عدم رويكرد جامع و يكپارچه سياستگذار بخش سلامت به جمعيت سلامت و محيط زيست ، هزينه اثر بخشي برنامه هايي نظير تنظيم خانواده و تداوم مخرب آن بر نرخ باروري مي تواند بعنوان يك نمونه ملموس و قابل نقد جدي بدان اشاره كرد .
اينها تنها مثال هايئ كوچك و كلي است كه مي تواند تجزيه و تحليل و ارزيابي بيروني آن دريچه اي بسوي مديريت يكپارچه در حوزه جمعيت، سلامت و محيط زيست بگشايد تا بيش از اين با برنامه ها و مداخله هاي آني، نمايشي و مقطعي سرمايه هاي نسل آينده را در مسير تخريب طبيعيت، هدر رفت منابع اقتصادي، تغييرات مخرب اقليمي، جمعيتي و تهديد سلامت هزينه نكنيم.
امروزه و در آستانه 30 ارديبهشت ماه روز ملي جمعيت، يكي از مهم ترين ضرورت هاي جمعيتي كشور و قبل از ةآنكه دچار بحران نيروي انساني شويم، دستيابي به نرخ باروري مطلوب حداقل به بالاتراز سطح جانشيني است كه مي طلبد تا تصميم سازي و تصميم گيري ازپشت درب هاي بسته به كرسي هاي انديشه ورزي با نخبگان بازگردد و بخصوص مشورت با متخصصين سلامت باروي، محيط زيست و جامعه شناسي مد نظر قرار گيرد.
بنظر مي رسد يكي از مهم ترين نكاتي كه براي ترويج و ترغيب غير مستقيم فرزندآوري مي تواند كارا باشد، توجه به قابليت هاي ثروت آفريني محيط زيست، آثار تاريخي فرهنگي و رويكرد تساهل و تسامح در حوزه فرهنگي اجتماعي و بخصوص در رابطه با جوانان است تا با افزايش اميد اجتماعي، نشاط وخودباوري، سبب كارآفريني، رونق اقتصادي و در نتيجه افزايش ميل به تشكيل خانواده، استقلال، ازدواج و فرزندآوري بموقع باشد. مديريت يكپارچه در مسايل مربوط به جمعيت( تربيت نيروي انساني، نرخ باروري مطلوب، اشتغال و ثروت آفريني..)، محيط زيست(طبيعت، كوهستان ها، جنگل ها، باغ ها، مزارع، آب، هوا و انرژي هاي پاك) و سلامت( سلامت جسم وروان، سلامت اجتماعي و فرهنگي) رويكردي جدي است كه سياستگذاران و مديران را در هر برنامه اي بايد دور يك ميز جمع كند و در هر پروژه كليه مؤلفه هاي فوق لحاظ شود و اين مهم ميسر نمي شود مگر با توسعه و اعتماد به رهبري جوانان و مشاركت فعال آنان در سياستگذاري هاي يكپارچه جمعيت ، محيط زيست و سلامت كه مي تواند بخشي نگري، حركت محتاطانه و تك روي هاي آسيب زا در مديريت تهديد كننده و خسته كشور را جاني تازه بخشد.
*عضو شوراي اسلامي شهر تهران و رييس كميته محيط زيست شورا
تهرام/7244//1348