شلیك مشقی به قوم بلوچ

تهران- ایرناپلاس- انتشار یك بازی رایانه‌ای كه در آن مردم بلوچ، قاچاقچی معرفی می‌شوند، باعث اعتراض مردم سیستان و بلوچستان شد.

انتشار یك بازی رایانه‌ای كه در آن افرادی با لباس بلوچی به حمل و توزیع سوخت قاچاق می‌پردازند و با مأموران نیروی انتظامی درگیر می‌شوند، واكنش‌های زیادی را بین مردم استان سیستان و بلوچستان به همراه داشت.

در این بازی، بازیكن یك مأمور نیروی انتظامی است كه با شلیك به قاچاقچیان سوخت، امتیاز می‌گیرد. تعقیب و گریز پلیس و قاچاقچی سوخت، خط اصلی داستان بازی است. قاچاقچی كه لباس بلوچی به تن و اسلحه‌ای هم در دست دارد، در كنار تابلویی كه نام شهر سیب و سوران (یكی از شهر‌های سیستان و بلوچستان) بر آن نوشته شده، سوار بر ماشین حامل سوخت می‌شود و بعد بازیكن این بازی باید در نقش پلیس به فرد قاچاقچی شلیك كند تا امتیاز خود را بالاتر ببرد. این بازی نسخه‌ای كپی‌شده از بازی رایانه‌ای GTA است.

القای این نكته كه همه مردم بلوچ، قاچاقچی هستند و قرار گرفتن پلیس در برابر فرد قاچاقچی در این بازی به‌نوعی القاكننده تقابل پلیس با مردم بلوچ است و شلیك پلیس به سمت مرد بلوچ می‌تواند باعث ایجاد حس كینه و نفرت مردم منطقه نسبت به نیرو‌های پلیس و ایجاد دوگانه پلیس و مردم و موجب ایجاد تفرقه بین اقوام و مذاهب شود. اگرچه هنوز مشخص نیست كه آیا سازندگان بازی واقعاً چنین قصدی داشته‌اند یا نه، اما انتشار این بازی تنش‌های زیادی را ایجاد كرد و واكنش‌ها به آن، نشان می‌دهد حساسیت‌ها در این زمینه درست بوده است.

پس از انتشار این بازی، مردم سیستان و بلوچستان به اینكه شخصیت قاچاقچی سوخت در این بازی لباس بلوچی بر تن دارد و نام مكان‌های آن بر اساس نام شهر‌های استان است، اعتراض كردند. محمد بلوچ‌زهی، روزنامه‌نگار و فعال اجتماعی بلوچ در واكنش به انتشار این بازی در صفحه توئیتر خود مضمون آن را «نژادپرستانه» توصیف كرد.

اعتراض به این بازی محدود به بلوچ‌ها نبود و سیستانی‌ها و دیگر اقوام نیز در شبكه‌های اجتماعی ساخت آن را محكوم كردند. حسینعلی یكی از كاربرانی بود كه در این باره نوشت: «بنده به‌عنوان یك زابلی 100 درصد از قوم بلوچ دفاع می‌كنم و خواهان بازخواست و محاكمه سازنده بازی هستم.»

حجت‌الاسلام علی موحدی‌راد، دادستان عمومی و انقلاب زاهدان نیز گفت: «قوم بلوچ یكی از اقوام با اصالت ایران اسلامی محسوب می‌شود و هرگز اجازه نمی‌دهیم برخی افراد مغرض با چنین اقداماتی، به اقوام ما اهانت كنند.»

در واكنشی دیگر، یكی از شهروندان بلوچ پرداختن به آسیب‌های قاچاق سوخت را مهم‌تر از پرداختن به این بازی دانست و نوشت: «از همه كسانی كه به ساخت بازی كامپیوتری سوخت‌كشان بلوچ واكنش نشان داده‌اید، این سؤال را می‌پرسم كه فكر نمی‌كنید كه ما همیشه اصل را رها كرده‌ایم و به فرعیات چسبیده‌ایم؟»

عده‌ای نیز این بازی را دستاویز اقدامات تفرقه‌افكنانه خود كردند و آن را بهانه‌ای برای ایجاد اختلاف میان مردم بلوچ و سیستانی استان قرار دادند. این افراد ساخت بازی را اقدامی برنامه‌ریزی‌شده برای توهین به مردم بلوچ عنوان می‌كنند و پلیس را نیرویی سركوبگر می‌دانند؛ در حالی كه بنا به گفته دادستان زاهدان، سازندگان این بازی در اعتراف‌های اولیه خود، هدف از ساخت این بازی را، فروش بیشتر در سیستان و بلوچستان اعلام كرده‌اند، تحقیقات درباره احتمال وجود هرگونه انگیزه امنیتی و تفرقه‌افكنانه برای ساخت این بازی ادامه دارد و هنوز چنین چیزی اثبات نشده است.

دادستان زاهدان همچنین با هشدار به این افراد گفت: «در شرایطی كه كشور نیازمند وحدت و انسجام دوچندان است، برخی می‌خواهند با به راه انداختن اختلاف‌های قومی و مذهبی و توهین به اقوام و مذاهب و لباس‌های بومی محلی استان سیستان و بلوچستان، فضا را متشنج كنند كه به‌هیچ‌وجه قابل‌پذیرش نبوده و با شدت و جدیت كامل با آن‌ها برخورد قاطع قضایی می‌شود.»

در پی انتشار گسترده این بازی رایانه‌ای، دادستان زاهدان روز شنبه (21 اردیبهشت) خبر از دستگیری سازندگان این بازی داد. دستگیرشدگان یك بلوچ 30 ساله و دیگری، فارس 22 ساله بوده است. فرد بلوچ سرمایه‌گذاری و تأمین تجهیزات رایانه‌ای را برعهده داشته و فرد فارس بازی را طراحی كرده است. این دو نفر از سوی اطلاعات سپاه پاسداران در زاهدان دستگیر شدند. اتهام‌های این افراد تولید و انتشار بازی وحدت‌شكن و اقدام علیه امنیت داخلی كشور، عنوان شده است.

گزارش از الیاس براهویی‌نژاد