۳ اردیبهشت ۱۳۹۸ - ۱۶:۲۷
کد خبر 83289210
۰ نفر
قمار نفتی بی نتیجه ترامپ

تهران- ایرنا-رسانه ها و تحلیلگران در غرب اعتقاد دارند تصمیم «دونالد ترامپ» برای به صفر رساندن صادرات نفت ایران نه تنها باعث تغییر سیاست های تهران نمی شود، بلكه تنش ها در خلیج فارس و قیمت انرژی در جهان را افزایش خواهد داد.

به گزارش گروه تحلیل، تفسیر و پژوهش های خبری، روز گذشته دولت «دونالد ترامپ» آخرین گام خود را برای به صفر رساندن صادرات نفت ایران برداشت. كاخ سفید اعلام كرد كه از تاریخ 12 اردیبهشت (دوم ماه می) هیچ یك از معافیت هایی را كه كشورها در زمینه خرید نفت از ایران برخوردار بودند، تمدید نمی كند.
اگرچه این حركت، درواقع خواسته ای بود كه ترامپ تقریبا از روزهای نخستین ورودش به كاخ سفید آن را تكرار می كرد اما شرایط جهانی و منطقه ای به گونه ای بود كه به وی اجازه چنین اقدامی را نمی داد. رئیس جمهوری ایالات متحده كمتر از یك ماه قبل در دیدار با اعضای امنیت ملی كاخ سفید تصریح كرده بود كه می خواهد با پایان دادن به معافیت ها، بیشترین فشارهای اقتصادی را بر ایران تحمیل كند.
سخنگوی وزارت امور خارجه ایران در واكنش به این اقدام كاخ سفید، تمدید نشدن معافیت خرید نفت از ایران را از اساس غیرقانونی عنوان كرد. «سیدعباس موسوی» در این زمینه گفت: جمهوری اسلامی ایران با توجه به غیرقانونی بودن اصل تحریم، اصولا ارزش و اعتباری برای معافیت های اعطایی بر تحریم ها قائل نبوده و نیست.

** شكاف در كاخ سفید
نكته مهم اینجاست كه حتی در بدنه تصمیم سازان ایالات متحده نیز انسجام كلی برای پیگیری این تصمیم وجود ندارد.
قبل از اعلام تصمیم جدید ایالات متحده، خبرهایی در زمینه خواسته سخت گیرانه ترامپ علیه ایران منتشر شده بود. خبرگزاری «رویترز» چندی قبل آورده بود با قطعی تر شدن تصمیم رئیس جمهوری آمریكا در زمینه تمدید نكردن معافیت ها، بازار نفت شاهد افزایش 3 درصدی قیمت نفت بود. از روز گذشته نیز بر ابهام به آینده قیمت نفت افزوده شد و این بازار ثبات قبل را از دست داده است.
از اینرو كارشناسان در توانایی آمریكا و تولیدكنندگان نفت برای جبران خلاء در بازار نفت تردید دارند. همین تردیدها باعث شكاف در میان نزدیكان و مشاوران ترامپ هم شده است. به نوشته تارنمای شبكه خبری «بلومبرگ»، «جان بولتون» مشاور امنیت ملی ترامپ و «مایك پومپئو» وزیر خارجه آمریكا در مورد لغو معافیت ها با یكدیگر اختلاف نظر دارند.
در این میان بولتون و برخی مقام های وزارت خزانه ‌داری آمریكا زمینه را برای پایان دادن به معافیت ها و به صفر رساندن صادرات نفت ایران مناسب می دانند. در طرف مقابل وزیر امور خارجه ایالات متحده در كنار «برایان هوك» مسئول مستقیم میز ایران نظر قطعی در این زمینه ندارند و اعلام می كنند حذف بیش از 1.5 میلیون بشكه نفت در روز می تواند بازار را دچار چالش های بزرگی كرده و قیمت ها را به شدت افزایش دهد.
با این حال كارشناسان و تحلیلگران حوزه انرژی اعتقاد دارند حذف ایران از بازار نفت در حالی كه دو كشور لیبی و نزوئلا به عنوان دو صادركننده مهم نفت در اوپك با بحران های عمیق سیاسی روبرو هستند اگر غیرممكن نباشد در كمترین حالت باعث چالش های جدی در بازار انرژی جهان خواهد شد.
همچنین براساس گزارش رسانه های غربی در شرایط كنونی كشورهای چین، هند، ژاپن، كره جنوبی و تركیه از ایران نفت وارد می كنند. از این رو برخی كارشناسان اعتقاد دارند ترامپ بدون آماده سازی زمینه دست به چنین اقدامی زده است و این كشورها را دچار مشكل می كند. عراق پس از 16 سال اشغال و جنگ به تازگی در حال حركت به سمت آرامش است. به ویژه آنكه هنوز برخی از اعضای داعش در این كشور حضور دارند و این كشور از نظر نفت، گاز و الكتریسیته به ایران وابسته است.

**قمار بزرگ ترامپ
تارنمای نشریه «فارین پالسی» در تحلیلی با عنوان قمار بزرگ نفتی ترامپ در مقابل ایران آورده است رئیس جمهوری ایالات متحده با تلاش برای به صفر رساندن صادرات نفت تهران، خطر بزرگ سیاسی و اقتصادی را كلید زده است. طبق این تحلیل اعلام اخیر ترامپ درمورد تمدید نشدن معافیت ها موجب افزایش تنش در منطقه خلیج فارس خواهد شد.
این گزارش با بیان اینكه تصمیم اخیر تنها دو هفته پس از تروریستی اعلام كردن سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و با هدف فشار حداكثری بر ایران صورت گرفته است افزود: این امر می تواند خطرات سیاسی و اقتصادی را به همراه داشته باشد به ویژه آنكه ترامپ را در مسیر انتخاب دوباره در سال 2020 دچار چالش كند. با این حال بسیاری از تحلیلگران اعتقاد دارند ایستادن در مقابل صادرات بیش از یك میلیون بشكه ای نفت ایران به راحتی می تواند در ابتدای تابستان موجب افزایش قیمت ها در ایالات متحده شود.
به گفته «نیل باتیا» كارشناس امور تحریم ها در مركز امنیت آمریكای نوین آورده است باید منتظر بود و تاثیر شوك اولیه این تصمیم را بر افزایش هزینه خانواده های آمریكایی در سفرهای تابستانی مشاهده كرد.
این گزارش تصمیم اخیر را همراه با وجود نگاه های متعارض در كاخ سفید و ناگهانی ارزیابی كرد و به نقل از «سوزان مالونی» تحلیلگر مسائل ایران عنوان داشت واردكنندگان بزرگ نفت از ایران منتظر پیامدهای كوتاه مدت این سیاست خواهند بود و اگرچه این خط مشی غیرمترقبه نبود اما در كل بر اساس یك برنامه ریزی زمانی خوب و مناسب انجام نشد.
نشریه «تایم» نیز در همین مورد به نقل از تحلیلگران خود هشدار داد حركت اخیر دولت ترامپ ممكن است نتیجه عكس داشته باشد و موجب انفجار اوضاع شود. حتی برخی مقام های آمریكایی در وزارت امور خارجه، وزارت دفاع و حتی كارشناسان حوزه های اطلاعاتی هم معتقد هستند این اقدام تاثیر بدی را بر كشورهای تركیه، چین و عراق خواهد داشت.
این كارشناسان استدلال می كنند كه حملات ویرانگر به اقتصاد ایران موجب توقف سیاست های منطقه ای تهران و حتی تضعیف سپاه پاسداران نخواهد شد؛ در نتیجه آمریكا نمی تواند انتظار داشته باشد كه این تحولات باعث خروش ایرانیان علیه نظام شود.
«آرون دیوید میلر» تحلیلگر مسائل ایران در موسسه وودرو ویلسون هم نسبت به راهبرد دولت ترامپ نسبت به ایران ابراز تعجب كرده و آورده است: اگر تاكنون تصور می شد كه آمریكا می تواند تاثیری را بر تغییر در ایران داشته باشد آخرین اقدام وی همه تلاش ها را نابود ساخت. این خط مشی كاخ سفید به شرایط برای حكومت ایران جهت دادن پاسخ به آمریكا فراهم كرده است. حال این سوال مطرح است كه چنین سیاستی چگونه می تواند منافع ایالات متحده را برآورده سازد؟
بلومبرگ در گزارش دیگری هم به صورت تلویحی عنوان داشت كه سیاست های ترامپ علیه ایران كارساز نیست و نمی تواند باعث تغییر خط مشی های تهران شود. هدف واشنگتن افزایش فشار اقتصادی و ایجاد كمبودهای داخلی است تا از میزان حمایت و نفوذ ایران در منطقه كاسته شود.
عمده تحلیلگران در غرب با نامناسب دانستن رویكرد ترامپ اعتقاد دارند اگرچه تحریم های ایالات متحده تاثیرات اقتصادی را دارد اما نمی تواند به صورت عمقی اثرگذار باشد. با تشدید فشارهای نفتی، تاثیر تحریم بیشتر خواهد شد، اما نمی تواند بر نظام این كشور موثر باشد و در عوض بر میزان دشمنی ایران با آمریكا خواهد افزود.
پژوهش**9130 **