جبران خسارت ناشی از حوادث طبیعی با تشكیل صندوق بیمه

تهران- ایرنا- بهمن لامعی كارشناس بیمه با بیان این موضوع كه تشكیل صندوق بیمه حوادث طبیعی برای جبران خسارت های ناشی از سیل بسیار لازم و ضروری است، گفت: دولت و مجلس باید در راستای تشكیل این صندوق اهتمام ویژه ای داشته باشند تا به واسطه آن و با برنامه ریزی و اقدام های لازم محل زندگی و كسب و كار مردم سیل زده تحت پوشش بیمه قرار گیرد.

به گزارش گروه اطلاع رسانی ایرنا، وقوع سیل در بیشتر نقاط كشور خسارات زیادی را به مردم این مناطق وارد كرده، به طوری كه زندگی و دارایی های افراد در اثر وقوع سیلاب به كلی از میان رفته است. البته در این میان دولت تلاش دارد تا با اختصاص تسهیلات و همچنین با استفاده از بیمه این خسارت را در كوتاه ترین زمان ممكن جبران كند. حسن روحانی رییس جمهوری در نخستین جلسه هیات دولت سال 98 بر اهمیت سرعت در رفع مشكلات مردم سیل زده تاكید كرد و گفت: «در اینگونه حوادث زمان اهمیت زیادی دارد و اگر قرار است بیمه و یا تأمین اجتماعی اقدماتی انجام دهند، باید همین روزها به آن عمل كنند. دولت مطمئناً این خسارات را در حد توان خود جبران خواهد كرد، اما باید توجه داشته باشیم راه‌ حل نهایی برای عبور از مشكلات حوادث غیرمترقبه، بیمه است.»

همچنین «غلامرضا سلیمانی» رییس كل بیمه مركزی با اشاره به خسارت های زیاد ناشی از سیلاب استان های سیل زده از تلاش و اهتمام بیمه مركزی برای جبران هرچه سریع تر خسارات سیل زدگان خبر داد و گفت: از همان ساعات اولیه وقوع سیل، گروه های بیمه در مناطق سیل زده مستقر شده و هم اكنون بخشی از خسارات پرداخت و مابقی نیز در حال پرداخت است. آن دسته از خودروهایی كه بیمه شخص ثالث دارند به آنها خسارت پرداخت می شود و برخی از خودروهایی نیز كه بیمه بدنه نیستند هم با وجود اینكه بیمه به آنها تعهدی ندارد، اما تمهیداتی داریم تا بتوانیم بخشی از این خسارت ها پرداخت شود.»

در این میان، بانك‌ها و شركت های بیمه افزون بر وظایفی كه در مواقع این چنینی و بروز خسارت ناشی از بلایای طبیعی بر عهده آنان است، در راستای مسوولیت‌های اجتماعی وظایفی نیز همچون سركشی به مناطق، پرداخت بیمه و تسهیلات دارند تا التیام بخش آلام مردم حادثه دیده باشند.

خسارت های ناشی از سیلاب های اخیر و اهمیت جبران آن به وسیله شركت های بیمه سبب شد تا پژوهشگر گروه اطلاع رسانی ایرنا به گفت وگو با «بهمن لامعی رامندی» كارشناس بیمه و معاون سابق بیمه مركزی ایران بپردازد.

-در ادامه متن این گفت و گو آمده است:
** ایرنا: طرح راه اندازی صندوق بیمه حوادث طبیعی، موضوعی است كه سال ها از آن می گذرد، به طوری كه مجلس شورای اسلامی آن را در 1396 خورشیدی تصویب كرده اما همچنان در شورای نگهبان مسكوت مانده است، راه اندازی این صندوق برای جبران خسارت های ناشی از بلایای طبیعی همچون سیل كه این روزها در سطح وسیعی كشور را درگیر خود كرده است تا چه اندازه ضرورت دارد؟
*** لامعی: ایران در كمربند حادثه خیز جهان قرار گرفته است و جزو 10 كشور نخست از نظر بلایای طبیعی به شمار می رود. در طول تاریخ زلزله ها و سیل های زیادی با گستره های بسیار بالایی در كشور اتفاق افتاده كه خسارت های مالی و جانی بسیار زیادی به هموطنان وارده ساخته است. كشورهایی كه با بلایای طبیعی مانند سیل و زلزله بسیار مواجه هستند تشكیل صندوق بیمه ای را صدر امور اجرایی خود قرار داده اند تا بتوانند در مواقع وقوع حادثه از ذخیره آن برداشت كنند. اینك تاسیس چنین صندوقی برای كشور ما نیز بسیار اهمیت دارد تا با پرداخت حق بیمه های اندك به وسیله مردم، مبالغ قابل توجهی در اختیار این صندوق قرار گیرد تا در زمان وقوع حوادث طبیعی، خسارت ها جبران شود. البته این موضوع منوط به تعهداتی است كه صندوق برای جبران خسارت اجازه دسترسی به محل برداشت داشته باشد. حق بیمه هایی كه برای این صندوق از مردم اخذ خواهد شد بسیار كم است، بنابراین مشكلی برای پرداخت به وسیله شهروندان وجود نخواهد داشت.

** ایرنا: تداوم تحریم ها و عدم استفاده از بیمه اتكایی بین المللی چه مشكلاتی را ممكن است پیش روی مسوولان امر و سیل زدگان قرار دهد؟
*** لامعی: با توجه به تحریم های پیش روی كشور ارتباط اتكایی داخلی با شركت های بزرگ اتكایی در جهان وجود ندارد و ضرورت دارد تا ایران ارتباطات سیاسی خود را به ویژه با اروپاییان اصلاح كند و این مهم منوط به تشكیل سریع تر صندوق خسارت های همگانی است. شركت های اتكایی داخلی امور مربوطه و مسایل مختلف داخلی را پوشش می دهند و با توجه به توانمندی مالی خود نمی توانند پاسخگوی جبران خسارت های بزرگ باشند. بنابراین به یك همكاری داخلی و بین المللی نیاز است زیرا در اثر وقوع حوادثی همچون زلزله یا سیل به نیروگاه های عظیم نفتی و انرژی، سدها، شبكه های صنعتی، پل ها و جاده ها و ... در سطح كشور خسارت های سنگینی وارد می شود كه جبران آن بدون اتكاء به چنین صندوق ها و كمك های مردمی و دولت جبران ناپذیر است و این مشكلی بزرگ هم برای مردم و هم شركت های بیمه ای خواهد بود. این صندوق‌ها از بازارهای بین المللی استفاده كرده و خود را بیمه اتكایی می كنند كه هدف از آن كاهش ریسك پذیری و افزایش توان مالی است. وضعیت تحریم همیشه اینگونه نخواهد ماند و تغییر خواهد كرد، همچنین باید توجه داشت كه صندوق بیمه حوادث طبیعی، طرحی بلند مدت است.

** ایرنا: در یك نشست خبری عبدالرضا رحمانی فضلی وزیر كشور به عنوان متولی مدیریت بحران كشور میزان خسارت سیل را تاكنون 35 هزار میلیارد تومان برآورد كرده است اما بسیاری از مناطق با گذشت حدود یك ماه از این حادثه هنوز دچار آبگرفتگی هستند، در اینجا سوال مهمی كه در خصوص روند تامین مالی این خسارت ها مطرح می شود این است كه آیا بیمه مركزی و شركت های بیمه توان پرداخت جبران این خسارت ها را دارند؟
*** لامعی: برای اعلام نهایی رقم دقیق میزان خسارت ها باید تا پایان آبگرفتگی ها منتظر ماند تا حجم خسارت ها و چگونگی روند تامین مالی آن برآورد شود. صنعت بیمه بر اساس قراردادهای منعقده با بیمه گذاران در مناطق سیل زده مشخص می كند كه چه مقدار از این خسارت ها در تعهد شركت های بیمه ای است كه تا پایان اعلام نهایی آن بررسی ها هنوز ادامه دارد و نتیجه نهایی به طور قطع مشخص نشده است. طبق این رقم سهم شركت های بیمه ای به طور حتم اندك خواهد بود و اطلاعاتی كه مسوولین بیمه مركزی دارند احتمالا تا 400 میلیارد تومان سهم صنعت بیمه بر اساس قراردادهایی كه منعقد شده است باشد. دولت و شركت های بیمه ای به طور مطمئن این خسارات را در حد توان خود جبران خواهند كرد اما باید توجه داشتیم راه‌ حل نهایی برای عبور از مشكلات حوادث طبیعی، تشكیل صندوق بیمه است و دولت و مجلس باید در این راستا به گونه‌ای برنامه‌ریزی و اقدام كنند تا به واسطه آن، محل زندگی، كسب، كار و كشاورزی مردم تحت پوشش بیمه قرار بگیرد.

** ایرنا: طبق گفته كارشناسان بیمه 10 درصد خسارت ها مربوط به سیل در تعهد شركت های بیمه ای هستند و بقیه خسارت های وارده به منازل مسكونی، خوردروها و ... بیمه نشده اند، تكلیف آنها چیست؟
*** لامعی: با توجه به مشكلات جدی كه در تامین منابع مالی برای جبران خسارت ها وجود دارد، بار دیگر توجه به تشكیل صندوق بیمه حوادث طبیعی لازم و ضروری است. سالیانه مجلس شورای اسلامی بودجه ای را كه دولت برای خسارت ها اختصاص داده است، تصویب می كند كه البته بخشی از این خسارت ها تحت هیچ پوشش بیمه ای قرار ندارند و این جزو مسوولیت های دولت به شمار می ورد كه در این زمینه باید از محل وام های بلاعوض و تسهیلات بانكی این مهم را جبران كند. مهم ترین نكته در اینجا آمایش سرزمینی است كه در كشور به هیچ وجه رعایت نمی شود و این نشان می دهد كه در بحث ساخت و ساز و نظام مهندسی ضعیف عمل می شود و بازنگری در مسیر سیل بسیار اساسی است تا حجم خسارت ها در چنین مواقعی كاهش یابد.

** ایرنا: آیا كارشناسان بیمه برای پاسخگویی و اعلام میزان خسارت در مناطق مختلف سیل زده از آمادگی لازم برخوردار هستند؟
*** لامعی: صنعت بیمه و شركت های تابع آن هم در بحث زلزله سرپل ذهاب و هم سیل در استان های گلستان، لرستان، خوزستان و فارس كه از آسیب های فراوانی برخوردار شدند عملكرد بسیار خوبی داشتند اما مردم كشور در بحث بیمه بسیار ضعیف عمل می كنند. صنعت بیمه در كشور سابقه ای 84 ساله دارد و تمامی مردم در شهرها و روستاها با فرهنگ بیمه ای آشنا هستند اما اینكه چرا از این مساله استقبال نمی كنند جای بس تاسف دارد. در سیل شیراز بسیاری از خودروها آسیب دیدند كه از آن میان تنها 5 درصد بیمه بدنه داشتند. صنعت بیمه ای كشور برای پوشش بلایای طبیعی، سرقت منازل و ... در شهرها و روستاهای كشور طرح های بسیار خوبی دارد كه می تواند در چنین مواقعی جبران خسارت كند. بیمه ایران بیشترین سهم را برای جبران خسارت در تمامی زمینه ها دارد كه با مدیریت بهینه جوابگوی نیاز و خسارت در همه زمینه ها است. رسانه های گروهی، صدا و سیما، استانداران، فرمانداران و دیگر مسوولان باید با آگاهی بخشی مردم را هدایت و ترغیب و از پوشش های بیمه ای استفاده كنند تا در چنین مواقعی از خسارت های احتمالی جلوگیری شود. مسكوت ماندن طرح ایجاد صندوق بیمه حوادث طبیعی یكی از نقاط ضعف مجلس شواری اسلامی است كه باید به سرعت در دستور كار قرار بگیرد و همچنین بیمه های خاصی همچون زلزله و سیل اجباری شود تا دیگر شاهد چنین وقایعی فجیع در كشور نباشیم.

پژوهشم**9117**9131