یك چهارم زنان كشور كم خونی دارند

تهران - ایرنا- مدیركل دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكی گفت: حدود یك چهارم زنان سنین باروری (15 تا 49 سال) و بیشتر از یك سوم كودكان زیر 2 سال كشور به كمبود آهن و كم خونی ناشی از آن مبتلا هستند.

زهرا عبداللهی روز دوشنبه در گفت و گو با خبرنگار حوزه سلامت ایرنا افزود: چنانچه برای ساختن گلبول های قرمز خون، آهن به مقدار كافی در دسترس نباشد، ابتدا فرد از ذخائر آهن بدن خود استفاده می كند و زمانی كه كمبود آهن ادامه یابد، ذخائر بدن تخلیه می شود و كم خونی فقر آهن بروز می كند.
وی ادامه داد: كم خونی فقر آهن با عوارضی مانند كاهش مقاومت بدن در برابر عفونت، بهره هوشی كم در كودكان، پایین بودن قدرت یادگیری در كودكان و كاهش ظرفیت و توان كاری همراه است و كم خونی مادرباردار به دلیل كمبود آهن سبب تاخیر رشد جنین، تولد نوزاد باوزن كم (كمتر از 2500گرم) و افزایش مرگ و میر حین زایمان می شود چرا كه از دست دادن خون به هنگام زایمان برای مادری كه دچار كم خونی شدید است بسیار خطرناك بوده و ممكن است موجب مرگ مادر شود.
عبداللهی در رابطه با پیامدهای كم خونی، گفت: در صورت نبود پیشگیری و كنترل لازم، پیامدهای نامطلوب اجتماعی، اقتصادی بوجود می آید، كمبود آهن در برنامه غذایی روزانه، پایین بودن جذب آهن رژیم غذایی (غذاهای گیاهی مثل غلات ،حبوبات و سبزی ها)، عادات و الگوهای نامناسب غذایی مانند مصرف چای همراه با غذا یا بلافاصله بعد از غذا یا استفاده از نان هایی كه در تهیه آن ها از جوش شیرین استفاده شده از علل كمبود آهن در بدن است.
این متخصص تغذیه، شروع نكردن به موقع تغذیه تكمیلی یا نامناسب بودن آن، تخلیه ذخائر آهن در بدن زنان به علت بارداری های مكرر و با فاصله كمتر از 3 سال، ابتلاء به آلودگی های انگلی مانند كرم قلاب دار، ژیاردیا و مالاریا، بیماری های عفونی مكرر بخصوص بیماری های اسهالی و عفونت های تنفسی به دلیل كاهش اشتها را از دیگر علل كاهش جذب مواد مغذی دانست كه موجب كمبود آهن می شود.
عبداللهی اضافه كرد: دفع زیاد آهن به دلیل خونریزی شدید در دوران قاعدگی یا بیماری های دستگاه گوارش مثل زخم معده و زخم اثنی عشر، همورویید (بواسیر) نیز از دیگر علل كمبود آهن است.
وی، ضعف عمومی، خستگی مزمن، كم حوصلگی، حساسیت به سرما، تحریك پذیری و تغییرات رفتاری و گوشه گیری در كودكان و افسردگی ، رنگ پریدگی، سردرد، سرگیجه، بی خوابی، تاری دید و آمادگی برای سرماخوردگی، عفونت، بی اشتهایی، سوء هاضمه و در مراحل پیشرفته تر، تنگی نفس به همراه تپش قلب را از نشانه های كم خونی دانست كه باید در صورت وجود علائم كم خونید به پزشك مراجعه تا ضمن آزمایش خون، درمان زیر نظر پزشك انجام شود.

* غذاهای سرشار از آهن
مدیركل دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكی در مورد غذاهای سرشار از آهن، گفت: در مواد غذایی دو نوع آهن وجود دارد، آهن هم در گوشت قرمز، ماهی، مرغ و جگر وجود دارد و معمولا نسبت كمی از كل آهن دریافتی را تشكیل می دهد و از قابلیت جذب بالایی برخوردار است و در حدود 30-20 درصد آن جذب می شود.
عبداللهی افزود: آهن غیرهم در منابع گیاهی مانند غلات، حبوبات، سبزی های سبز تیره مثل اسفناج و جعفری، انواع مغزها (پسته، بادام، گردو و فندق)، انواع خشكبار برگه هلو، آلو، زردآلو، خرما، كشمش و همچنین زرده تخم مرغ وجود دارد.
به گفته مدیركل دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت، استفاده از مواد غذایی آهن دار مثل گوشت قرمز، مرغ، ماهی، تخم مرغ و سبزی های سبز برگ مثل جعفری، كاهو، برگ چغندر و حبوبات مانند عدس و لوبیا در برنامه غذایی روزانه باعث جبران كمبود آهن می شود.
وی افزود: استفاده از انواع خشكبار مانند برگه آلو، زرد آلو، انجیر خشك و كشمش وخرما به عنوان میان وعده در برنامه غذایی كودكان و نوجوانان وزنان باردار، پرهیز از نوشیدن چای یك ساعت قبل و یك تا دو ساعت بعد از صرف غذا، خوردن سبزی های تازه مثل سبزی خوردن و سالاد (كلم، گل كلم، گوجه فرنگی، فلفل دلمه ای، كاهو) و میوه های تازه مثل مركبات پس از غذا، استفاده نانوایان از خمیر ورآمده برای تهیه نان، اضافه كردن مقدار كمی گوشت به غذاهای گیاهی برای افزایش جذب آهن را از دیگر راه های اساسی برای پیشگیری از كم خونی است.

*مصرف قرص آهن ضروری است
عبداللهی، استفاده از توالت های بهداشتی و آب سالم برای جلوگیری از آلودگی های انگلی، شستن كامل دست ها با آب و صابون قبل از تهیه و مصرف غذا و پس از هر بار اجابت مزاج، مصرف یك قرص آهن از پایان ماه چهارم بارداری تا سه ماه پس از زایمان در زنان باردار، مصرف قطره آهن در كودكان همزمان با شروع غذای كمكی تا پایان دو سالگی (روزانه 15 قطره)، مصرف یك قرص آهن در هفته در دختران سنین بلوغ به مدت 16 هفته در سال و استفاده از نان های غنی شده با آهن و اسیدفولیك را نیز ضروری دانست.
اجتمام*9022*9105