میزگرد ایرنا/ مهار سیلاب های فصلی با تكمیل سدهای نیمه تمام

خرم آباد - ایرنا - بلایای طبیعی از جمله سیل اگر چه موجب تخریب و ویرانی زیرساخت ها در بخش های مختلف می شود اما اگر بدرستی هدایت و كنترل شود می تواند منبعی مناسب برای استفاده در بخش های مختلف باشد.

به گزارش ایرنا، حادثه سیلی كه در 12 فروردین ماه اتفاق افتاد و بیش از 37 هزار میلیارد ریال خسارت به زیر ساخت های لرستان زد و جان 15 نفر را نیز گرفت می توانست اینگونه رخ ندهد اگر در بالادست ها كنترل می شد.
سیلی كه موجب قطع آب 964 روستا شد، همچنین بیش از سه هزار میلیارد ریال خسارت به تاسیسات آبفا شهری و یكهزار و 520 میلیارد ریال خسارات به تاسیسات آبفار روستایی وارد كرد.
9هزار و 200 میلیارد ریال در بخش های مختلف كشاورزی خسارت دید و 712 مدرسه با 2 هزار و 61 كلاس درس در مناطق تخریب شد.
سیلاب اخیر در استان لرستان موجب شد 436 نقطه سیل خیز شناسایی شود كه نشان می دهد لرستان یكی از پنج استان سیل خیز كشور است.
در میزگرد ایرنای خرم آباد با حضور كارشناسان حوزه آب لرستان، علل وقوع سیلاب و راهكارهای مهار آن بررسی شد.

**سدهای لرستان باید احیا شوند
كارشناس حوزه آب شركت آب منطقه ای لرستان در این میزگرد اظهار داشت: وزارت نیرو معتقد است كه باید سدهای لرستان احیا شود چرا كه سدهای خوزستان به دلیل اینكه در پایین دست قرار دارند پلكانی بوده و امكان افزایش ارتفاع و حجم این سدها وجود ندارد.
بهروز ابراهیمی اظهارداشت: دوره بازگشت سیل اخیر به بیش از 100 سال پیش برمی گردد و احتمال وقوع این سیلاب سالانه كمتر از یك درصد پیش بینی می شد.
وی بیان كرد: در سیل اخیر آبگرفتگی های صورت گرفت چرا كه برخی پل ها برای سیلاب صدساله طراحی نشده بود.
ابراهیمی همچنین افزود: سدهای لرستان مانند سد ایوشان مقداری ظرفیت دارد و در این سد دریچه را كنترل كردیم و عملیات رهاسازی شروع شد به نحوی كه ظرفیت خالی ایجاد شود تا سیلاب روستاهای اطراف را كنترل كند و تا حد توان از ظرفیت این سد استفاده كردیم.
وی اضافه كرد: سد مروك دورود سرریز نكرده بود مخزن آن امن بود و رهاسازی آب انجام و كنترل شد، در دوره اول سیل مشكل خاصی وجود نداشت هر چند كه هشدار ها به صورت كتبی اعلام شد.
این كارشناس حوزه آب افزود: در سیل اول روزهای ابتدایی سال خسارات زیاد نبود اگرچه كه بی احتیاطی ها را در برخورد با سیلاب مشاهده كردیم علی‌رغم این هشدارها برخی مردم توجه نكردند و مشكلاتی را به وجود آورده‌اند.
ابراهیمی بیان كرد: اما در سیل دوم رودخانه ها ناشی از سیل اول بود كه هنوز فروكش نكرده بودند و می دانستیم اگر سیل رخ دهد دیگر رودخانه ها ظرفیت این حجم آب را نخواهند داشت.

**حجم آب و طغیان رودخانه در پلدختر قابل پیش بینی بود
ابراهیمی بیان كرد: در شهرستان پلدختر با توجه به شیب و میزان بارندگی و حجم رودخانه‌ها سیلاب قابل پیش بینی بود و در این راستا هشدارها را كتبا اعلام كرده بودیم.
كارشناس حوزه آب شركت آب منطقه ای لرستان تصریح كرد: در 15 سال اخیر سه سیلاب بزرگ و مخرب در لرستان رخ داده است
وی گفت: گرچه امسال سیل در لرستان جاری شد اما در برخی نقاط برغم بارندگی های بی سابقه امسال ممكن است خشكسالی داشته باشیم و باید راهكارهایی ارائه دهیم چراكه حجم خسارت خشكسالی كمتر از سیلاب نیست.

**ایجاد سد معشوره می تواند در كنترل سیلاب موثر باشد
كارشناس حوزه آب شركت آب منطقه ای لرستان گفت: وزارت نیرو اصرار دارد كه سدهای نیمه تمام لرستان سرعت پیدا كرده و به آبگیری برسند.
ابراهیمی اظهار كرد: سد معشوره در كوهدشت باید سیلاب را كنترل و به صورت تنظیم شده آب را در اختیار كشاورزان قرار دهد، تنظیم حق آبه یكی از كاركرده های این سد است.
وی با توجه به اینكه برخی می گویند اگر سد معشوره اجرا شود مشكلاتی برای كشاورزان شهرستان پلدختر ایجاد می شود، ادامه داد: شهرستان پلدختر نیاز به تخصیص آب ندارد چرا كه تخصیص آب داشته اما موضوع این است كه نمی توانند از این تخصیص بهره ببرند.

**سیلاب 6هزارو 500 میلیارد ریال خسارات به تاسیسات شركت آب منطقه ای وارد كرد
كارشناس حوزه آب شركت آب منطقه ای لرستان گفت: در سیل اخیر این استان تعداد زیادی از ایستگاه‌های پمپاژ به صورت كامل تخریب شد همچنین 87 مورد خسارات به تاسیسات این شركت وارد شد.
ابراهیمی گفت: همچنین سیلاب 6هزارو 500 میلیارد ریال خسارات به تاسیسات شركت آب منطقه ای وارد كرد.
وی ادامه داد: توافقات صورت گرفته كه آب‌بها از سیل زدگان در حوزه آب منطقه‌ای دریافت نشود.

**آب تمامی روستاهای لرستان وصل شد
مدیر بحران شركت آب و فاضلاب روستایی لرستان نیز در این میزگرد اظهار داشت: 2هزارو 886 روستا در لرستان وجود دارد كه در سیل اول در پنجم فروردین ماه 168 روستا و در سیل دوم 12 فروردین ماه 796 روستا با مشكل قطعی آب شرب مواجه شدند.
عبدالرضا سیفی بیان كرد: به دنبال تشكیل جلسه ستاد بحران استانداری و اعلام هشدارها، بلافاصله با حضور اعضای كمیته بحران آبفار لرستان تشكیل جلسه داد و تمامی همكاران در اماده باش كامل بودند.
وی بیان كرد: در این جلسات مقرر شد آبداران مخازن آب را بسته و از پرشدن مخازن اطمینان داشته باشند كه بتوانیم آب آشامیدنی روستاییان را به مدت 2روز تامین كنیم و در این راستا 75 اكیپ اتفاقات آب آماده به كار بودند.
وی اضافه كرد: كارشناسان برای بررسی حوادث سیل به مناطق سیل زده اعزام شدند و مشخص شد 308 كیلومتر از خط انتقال و شبكه توزیع آب روستایی و 125 ایستگاه پمپاژ تخریب شد.
سیفی بیان كرد: 32 دستگاه تانكر سیار آبرسان از لرستان و سایر استان‌های دیگر و پنج دستگاه دیزل ژنراتور به مناطق سیل زده اعزام شد.
وی اظهار كرد: در سیل اول آب قطع شده 168 روستا ظرف مدت سه روز و سیل دوم آب قطع شده 796 روستا با توجه به حجم سیلاب ظرف مدت هشت روز پس از اتفاق وصل شد.

**سیل یكهزار و 520 میلیارد ریال به تاسیسات آبفار خسارت زد
سیفی بیان كرد: سیل اخیر در لرستان یكهزارو 520 میلیارد ریال به تاسیسات و شبكه های زیرساختی شركت آب و فاضلاب روستایی این استان خسارت زد.
وی ادامه داد: برای جلوگیری از خسارت های سیل باید ساخت و سازهای غیرقانونی در حریم رودخانه ها متوقف شود و همچنین سدهای نیمه كاره در استان باید به اتمام برسند.

**خطوط انتقال آب در مناطق سیلزده بصورت 100درصد تخریب شد
كارشناس حوزه آب شركت آب و فاضلاب شهری لرستان در این میزگرد نیز اظهار داشت: سنگینی سیل و حجم سیلاب توسط هشدارها به ستاد بحران اعلام شد و بر این اساس حساسیت‌هایی به وجود آمد چراكه باتوجه به اعلام بارندگی از سوی سازمان هواشناسی خطر سیلاب شهرستان های معمولان،پلدختر و دورود را تهدید می‌كرد.
مهدی بابایی ادامه داد: خطوط انتقال آب در این شهرستان ها آسیب دید و پس از سیل دوم به صورت كامل تخریب شد.
وی بیان كرد: در كمتر از 72 ساعت توانستیم آب آشامیدنی شهر معمولان را وصل كنیم اما در پلدختر شرایط متفاوت تر بود چرا كه خسارت به شبكه های آب و فاضلاب به صورت جدی و حتی صددرصدی وارد شد.
به گفته وی اكنون 85 درصد مردم پلدختر از آب شبكه لوله كشی استفاده می كنند و مابقی به دلیل گل ولای و آسیب منازل در حال بررسی است.
كارشناس حوزه آب شركت آب و فاضلاب شهری لرستان گفت: تلفات جانی كم یك نوع موفقیت برای استان محسوب می شود چرا كه تجهیزات و امكانات استان بسیار محدود است.

**سیل سه هزار و 360 میلیارد ریال به تاسیسات آبفار خسارت زد
كارشناس حوزه آب شركت آب و فاضلاب شهری لرستان گفت: سیل سه هزارو 360 میلیارد ریال به خطوط انتقال، شبكه آب و فاضلاب، تاسیسات و زیرساخت همچنین مشتركین خسارت زد.
بابایی افزود: هزینه‌های برآورد شده است امیدواریم نگاه دولت در این خصوص ویژه باشد تا بتوانیم خسارات را جبران كنیم همچنین با مطالعات جدید مبنا بر این است كه خطوط انتقال جدید آب از رودخانه فاصله داشته باشد.
وی بیان كرد: با وصل شدن آب در شهرستان پلدختر مصرف مشتركین و همچنین حضور چهارهزار نفر نیرو در این شهرستان مصرف آب افزایش یافت كه در خصوص آب‌بها آن از سوی مراجع بالادست تصمیم گیری خواهد شد چراكه پیشنهاداتی ارایه شده و در صورت موافقت اجرا می‌شود.

**با آمادگی كامل و مدیریت مناسب از هرگونه تخریب سدهای لرستان جلوگیری شد
مدیر بحران شركت آب منطقه ای لرستان نیز در این میزگرد اظهار داشت: در خصوص مدیریت خروجی آب سد مروك تصمیم‌گیری شد و در حال حاضر به میزان 25 متر مكعب در ثانیه رهاسازی انجام می شود.
عباس مرادی به عملكرد سدهای لرستان درسیل اخیر اشاره كرد و ادامه داد: با ذخیره، تسكین و كنترل سیلاب‌های با دبی پیك 300 متر مكعب ناشی از بارش های فروردین ماه و مدیریت به موقع مخزن سد مروك توانستیم در دو مرحله شهر دورود و تعدادی از روستائیان را از خطر آبگرفتگی حتمی نجات دهیم.
وی افزود: سد ایوشان نیز در سیل اول سرریز شد و در سیلاب های بعدی با تسكین سیل ورودی و كاهش سرعت آن و تاخیر زمانی توانست از آبگرفتگی تعداد زیادی از روستاهای پایین دسته بخش بیران شهر شهرستان خرم آباد جلوگیری كند.
مرادی ادامه داد: سد حوضیان الیگودرز با ذخیره 12 متر مكعب سیلاب های وارده در بارش های 11 و 12 فروردین ماه با پیك دبی 150 متر مكعب در ثانیه توانست شهر الیگودرز كه در پایین دست قرار دارد را از خطر حتمی سیل نجات دهد به نحوی كه هیچ گونه خسارتی ناشی از سیلاب رودخانه به شهر و تاسیسات وارد نشد.
وی اضافه كرد: سد هاله كوهدشت نیز با كنترل و تسكین سیل ورودی علی‌رغم پر بودن به كاهش سرعت و كنترل خسارات روستاهای پایین دست كمك كرد.
مدیر بحران شركت آب منطقه ای لرستان گفت: سد خان آباد الیگودرز با ذخیره حدود 15 میلیون متر مكعب آب توانست از ورود سیلاب به دهها روستای پایین دست جلوگیری كند.
مرادی افزود: سد كزنار الیگودرز علی رغم حجم كوچك (یك میلیون مترمكعب) توانست تاثیر مناسبی در كنترل و كاهش سرعت سیل ورودی به داخل شهر الیگودرز داشته باشد.
وی بیان كرد: با آمادگی كامل و مدیریت مناسب توانستیم از هرگونه تخریب به سدها در حال ساخت (كمندان ازنا، تاج امیر نورآباد، عالی محمد الیگودرز و آبسرده بروجرد) جلوگیری نماییم.

**كنترل سیلاب هدف اصلی سدسازی است
كارشناس حوزه آب شركت آب منطقه ای لرستان در این میزگرد اظهار داشت: با توجه به درصد دی اكسید كربن كه به كره زمین اضافه شده به سمت گرم شدن زمین می‌رود و تبعات بسیار زیادی دارد كه تغییر اقلیمی یكی از آنهاست.
فرهاد ظهراب ادامه داد: اقلیم ها چند سال خشكسالی و چند سال ترسالی را به دنبال دارد و باید در این مورد ها آمادگی داشته باشیم با توجه به وضعیت كشور كه در كمربند خشك جهان قرار داریم میانگین باران هر ساله 250 میلیمتر است با توجه به نعمت خداوند و جایگاه ویژه كشور میزان بارندگی مثبت ارزیابی می شود.
وی بیان كرد: 13 میلیارد مترمكعب روان آب در استان در شرایط عادی داریم و موضوع سدسازی باید اهمیت و در اولویت باشد.
وی ادامه داد: پیش بینی‌های هواشناسی احتمالات زیادی دارد و نمی توان درازمدت را پیش بینی كرد و احتمال اینكه سال آینده ترسالی وجود داشته باشد بسیار است باید آمادگی لازم داشته باشیم.
ظهراب گفت: نمی توانیم سد سازی را در استان لرستان منسوخ اعلام كنیم، هدف اصلی از سدسازی كنترل سیلاب های فصلی است و بسیاری از مسائل لرستان با استفاده صحیح آب برطرف می شود.
6060/3210