۲۵ فروردین ۱۳۹۸،‏ ۱۳:۱۲
کد خبر: 83277518
۰ نفر
پستی و بلندی های اشتغال بانوان

تهران- ایرنا- دغدغه این روزهای بسیاری از جوانان ایرانی كار است، كاری كه درآمد مناسب داشته باشند تا با آن بتوانند امور زندگی خود را بگذرانند. در این میان بانوانی نیز هستند كه به حقوق های ناچیز و كارهای غیررسمی به دلیل نبود فرصت های شغلی كافی و مناسب رضایت می دهند.

به گزارش خبرنگار اجتماعی ایرنا، به گفته معصومه ابتكار معاون امور زنان و خانواده ریاست جمهوری میزان بیكاری بانوان تحصیلكرده نسبت به مردان سه برابر است، حتی برخی از بانوان به كارهای غیررسمی با حقوق های بسیار ناچیز اشتغال دارند و این آمارها نشان می دهد كه اشتغال غیررسمی بانوان رو به افزایش است.
در شرایط كنونی كه فرصت شغلی برای همه جوانان فراهم نیست، مركز آمار در آخرین نرخ بیكاری كه مربوط به سال های 1376 تا 1391 است اعلام كرد نرخ بیكاری در سال 1391 به 12،2 درصد رسید كه از این میان 10،5 درصد مردها و 19،9 درصد بانوان بیكار بودند. این آمار نشان می دهد كه بانوان نرخ بیكاری بیشتری نسبت به مردان دارند.
اكنون وضعیت بازار كار به شكلی است كه بسیاری از دانش آموختگان امكان جذب ندارند، این مشكل در همه گروه‌های اجتماعی در ایران نمود دارد، اما آمارها نشان می‌دهد زنان در این میان بیشتر گرفتار بیكاری شده ‌اند.
براساس آماری كه از سوی مركز آمار ایران منتشر شده است 10 سال پیش (در سال 1387)، سه میلیون و 478 هزار زن فارغ التحصیل دانشگاهی وجود داشتند كه از این میان تنها حدود 30 درصد دارای شغل و 60 درصد بقیه غیرفعال یا بیكار بودند. اكنون نرخ بیكاری فارغ التحصیلان دانشگاهی در كشور حدود 34 درصد است كه بخش مهمی از این جمعیت را زنان به خود اختصاص می دهند.
بر اساس آمار اعلام شده از سازمان برنامه و بودجه، نرخ مشاركت اقتصادی زنان با 1،1 درصد رشد از 14،9 درصد در سال 95 به 16 درصد در سال 96 افزایش یافته است.
از آنجا كه اشتغال زنان یكی از عوامل توسعه یافتگی جوامع است و موجب تسریع توسعه اقتصادی می شود، موضوعی كه دولت تدبیر و امید به خوبی به آن اشاره داشته است، بحث اشتغال زنان و بكارگیری بانوان در پست های مدیریتی مهم است كه اختصاص 30 درصد به تصویب دولت رسید و تاكنون اقدامات خوبی در این زمینه انجام شده است.
به گفته ابتكار، آمارها نشان می دهد همچنان برای رسیدن به وضعیت مطلوب و اختصاص این میزان پست های مدیریتی به بانوان فاصله وجود دارد اما رشد 60 درصدی حضور بانوان در استانداری ها و رشد 16 درصد آنان در وزارتخانه ها اتفاق مباركی است.
طبق آمار منتشر شده از سازمان برنامه و بودجه از شاخص های سالانه نیروی كار جمعیت فعال زنان در سال 1396، پنج میلیون و 232 هزار و 661 نفر بود كه نسبت به سال قبل از آن 340 هزار و 27 نفر به این جمعیت افزوده شده است. مطابق این آمار 314 هزار و 341 نفر به جمعیت زنان شاغل و 25 هزار و 686 نفر به جمعیت بیكار در سال 1396 افزایش یافته است. در سال 1395 نرخ بیكاری زنان 20،7 درصد بود كه در سال بعد (1396) 9 دهم درصد بهبود یافته و به 19،8 درصد رسیده است.
بر اساس آمارهای رسمی مركز آمار ایران، نرخ بیكاری زنان دارای مدرك فوق لیسانس، دكترا و بالاتر بیشتر از نرخ كلی بیكاری در میان زنان است. طبق آمارهای سال‌ 1387 تا 1395 نرخ بیكاری زنان دارای تحصیلات فوق لیسانس و بالاتر با سرعت زیادی از 12 درصد به 26 درصد طی 9 سال افزایش داشته است.
اشتغال زنان و ایجاد فرصت‌های برابر شغلی برای آنان، همواره یكی از دغدغه‌های فعالان اجتماعی و جامعه زنان ایران بوده است، البته به گفته برخی كارشناسان، شاید علت بیكاری به‌ خصوص بیكاری زنان به شرایط اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و به‌ ویژه فرهنگ حاكم بر هر جامعه، ناامن بودن برخی از محیط ‌های كاری در بخش خصوصی، ساعات كاری طولانی، شرایط كاری نامناسب با روحیات زنان، نارضایتی از شغل، دستمزدهای پایین، عدم امنیت شغلی و عدم پذیرفتن توانمندی‌های زنان از سوی جامعه باشد. به همین منظور تعدادی از كارشناسان حوزه زنان و خانواده در این زمینه نظرات متفاوتی دارند.

* نبود سرمایه گذاری مناسب در حوزه اشتغال بانوان
فاطمه پهلوانی رئیس سازمان ملی بهره‌وری ایران می گوید: آمار ارائه شده در حوزه اشتغال زنان در كشور رضایت ‌بخش نیست و نشان دهنده این است كه سرمایه‌ گذاری به صورت مناسب در اشتغال زنان صورت نگرفته است. اگرچه زنان مهمترین نقش را در پیشبرد بهره‌وری و اقتصاد مقاومتی دارند.
وی تاكید می كند: اگر به دنبال پیشبرد اصولی سیاست‌ های كلی اقتصاد مقاومتی هستیم، باید نقش زنان را در كل اقتصاد به درستی تعریف كنیم و اشتغالزایی برای بانوان باید متناسب با ظرفیت‌ های این قشر از جامعه هم از نظر اقتصادی و هم از نظر فرهنگی و مبتنی بر بهره وری باشد.

* عدم توانایی زنان در تامین وثیقه تسهیلات
معصومه ابتكار معاون رئیس جمهوری در امور بانوان و خانواده می گوید: مشوق های حمایتی از جمله نیازهای اولیه و تسهیلات لازم برای كارآفرینی و اشتغال بانوان از سیاست های دولت تدبیر و امید بوده و در دستور كار قرار دارد. چون معتقدیم بانوان ایران زمین همواره در اقتصاد این مرز و بوم نقش آفرین بوده اند و برای توسعه فعالیت های خود نیازمند این هستند كه هر چه بیشتر به سمت مهارت آموزی پیش بروند.
وی اضافه می كند: بانوان بدون كسب مهارت ممكن است نتوانند كسب و كار پایدار و درآمدزا برای خود ایجاد كنند كه با اقدامات صورت گرفته این آموزش ها توسط دولت و از طریق مراكز فنی و حرفه ای و با قراردادهایی كه با بخش های مختلف داریم در حال انجام است.
ابتكار تاكید می كند: یكی دیگر از مسایلی كه بانوان برای اشتغال خود پس از كسب مهارت های لازم به آن نیاز دارند، بازاریابی است كه به این منظور با توجه به اینكه امروز اینترنت به كمك بازاریابی آمده، با همكاری وزارت ارتباطات كارهای مشتركی در حال انجام است. تمام تلاش دولت بر این است كه نیازهای اولیه و تسهیلات لازم برای زنان در امر اشتغال را فراهم كند كه این مساله در دستوركار دولت قرار گرفته است.
معاون رئیس جمهوری در امور بانوان و خانواده ادامه می دهد: یكی دیگر از مشكلاتی كه بانوان ما در بحث اشتغال و كارآفرینی با آن مواجه هستند، تامین وثیقه است كه به همین منظور انتظار ما از تشكل و تعاونی ها این است كه برای تسهیل گری در حوزه تضمین وثیقه ها دست به كار شوند.

* ارائه آموزش های بی سرانجام به زنان
ابتكار از برخی آموزش‌های بی سرانجام در حوزه اشتغال بانوان انتقاد می كند و می گوید: چه در حوزه زنان روستایی، چه زنان تحصیل كرده و چه زنان سرپرست خانوار آموزش فراوانی ارائه شده ولی درصد كمی به اشتغال منتهی شده است. تاكنون 180 هزار میلیارد ریال تسهیلات اشتغال پایدار در شهرها و روستاها توسط دولت پرداخت شده كه 42 درصد این تسهیلات به زنان اختصاص یافته است.
وی ادامه می دهد: زنان استفاده كننده از تسهیلات اشتغال پایدار بر اساس آمارهای رسمی در ایجاد اشتغال و كارآفرینی از مردان عملكرد بهتری داشته اند، به همین منظور دولت با جدیت به دنبال حل مشكلات و موانع تولید و اشتغال زنان در مناطق مختلف كشور است. البته معتقدیم موضوع اشتغال و كارآفرینی زنان در ایران نیازمند برنامه ریزی بهتری است چون اكنون در برخی از استان ها نرخ بیكاری زنان تحصیلكرده نسبت به مردان بیشتر است.
معاون امور زنان و خانواده ریاست جمهوری، به افزایش یك درصدی نرخ مشاركت اقتصادی بانوان در بخش های مختلف در سال 96 نسبت به سال 95 اشاره می كند و می افزاید: رشد این مشاركت نیازمند تلاش بیشتر همه دستگاه ها است. چون موضوع كارآفرینی و اشتغال بانوان، از موضوعات بسیار مهم معاونت زنان ریاست جمهوری در دولت دوازدهم است و تاكنون برای رشد مشاركت اقتصادی بانوان تلاش های خوبی صورت گرفته است.
ابتكار ادامه می دهد: آمارهای سال 95 و 96 نشان می دهد كه سهم قابل توجهی از مشاغل ایجاد شده در كشور برای بانوان بوده است كه البته هنوز جای كار دارد و باید برای اشتغال بانوان و افزایش مشاركت اقتصادی آنان تلاش های بیشتری صورت گیرد.
معاون امور زنان و خانواده ریاست جمهوری می گوید: برای افزایش مشاركت بانوان، توان افزایی زنان، همكاری های بین المللی برای افزایش مشاركت ها و تبادل تجربیات دیگر كشورها در حوزه اشتغال و كارآفرینی بانوان را در دستوركار داریم. البته موضوع كارآفرینی زنان یكی از مسائل مهم دولت دوازهم است چون جمعیت قابل توجهی از زنان، تحصیلات دانشگاهی دارند و آمارها نشان می دهد كه ٢٧ درصد فارغ التحصیلان دانشگاه ها زن هستند.

* اشتغال زنان بیش از آمار رسمی است
وی اضافه می كند: جدای از این مساله، اكنون تعداد زنان ایرانی در دانشگاه ها بیشتر از مردان است و در همه رشته ها به جز مهندسی، زنان از مردان جلو افتاده اند كه این نشان دهنده سیاستگذاری اصولی برای زنان در ایران است. گر چه میزان مشاركت اقتصادی بانوان حدود 14 درصد و بیكاری دختران تحصیلكرده دو تا سه برابر پسران است اما به نظر می رسد میزان اشتغال بانوان در بخش های مختلف، بیش از آمار رسمی است و اشتغال غیررسمی زنان بالا است.
ابتكار اظهار می كند: معتقدیم در حوزه اشتغال این مشكل را داریم، زیرا مشاغل خانگی و مشاغل كوچك و متوسط در حوزه بانوان در بسیاری از موارد ثبت نمی شود. یكی از هدف گیری های ما شفاف سازی آمار مربوط به اشتغال بانوان است. یكی دیگر از مسائل، بحث توان افزایی بانوان در آموزش مدیریت بنگاه ها و كسب و كارهای كوچك است. باید برای زنان تحصیلكرده در استارتاپ ها اقدامات جدی انجام دهیم.
معاون امور زنان و خانواده ریاست جمهوری می گوید: میزان موفقیت زنان در مناطق روستایی در زمینه كسب و كارهای مختلف دو برابر مردان است كه این نشان می دهد زنان همیشه برای اجرای طرح های اشتغالزایی و كارآفرینی پیشقدم هستند. یكی از اقداماتی كه برای حوزه زنان در این دوره انجام شده، فراهم كردن زمینه های مناسب برای ایجاد كارآفرینی بانوان به ویژه در روستاها بوده است.
وی اظهار می كند: تعداد بانوان تحصیلكرده جویای كار در رشته های مختلف زیاد هستند؛ به همین منظور با كمك معاونت علمی و فناوری، وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعی و دانشگاه ها طرح هایی برای حوزه اشتغال و كارآفرینی بانوان كه به طور مشخص در ارتباط با مدیریت كسب و كار است، در برنامه كاری داریم. باید با انجام فعالیت های مربوط به مهارت آموزی، مهارت های لازم را در مدیریت كسب و كار و تسهیلات فراهم كرد تا بانوان به ویژه در روستاها بتوانند از این تسهیلات بهره ببرند.
معاون امور زنان و خانواده رئیس جمهوری می گوید: توان افزایی زنان در مسیر كارآفرینی كه با عنوان طرح «مسیر كسب و كار من» در سطح 31 استان اجرا شد، گام بسیار مهمی در اشتغال زنان است. در این طرح 780 نفر در 31 استان آموزش های اولیه را دیدند و حمایت از راهبرد موضوع كارآفرینی و توان افزایی برای ورود دختران فارغ التحصیل یكی از پروژه های مدنظر معاونت امور زنان و خانواده ریاست جمهوری است.
امیدواریم در آینده نزدیك علاوه بر اینكه مشاركت اقتصادی بانوان افزایش یابد گام های موثرتری برای افزایش میزان اشتغال بانوان به صورت رسمی برداشته شود.

* سه هزار بانوی كارآفرین بسیجی
مینو اصلانی رئیس سازمان بسیج جامعه زنان كشور نیز می گوید: با جمع آوری اطلاعات و ایجاد سامانه بانك اطلاعات كارآفرینان در سال 97، سه هزار بانوی كارآفرین بسیجی در سراسر كشور شناسایی شد. به منظور شناسایی بهتر زنان موفق و برتر كارآفرین در همه زمینه های اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی، بانك اطلاعاتی زنان كارآفرین بسیجی ایجاد، تكمیل و سازماندهی شد.
وی اظهار می كند: به همین منظور بانك اطلاعات كارآفرینان را تكمیل و سه هزار نفر از كارآفرینان بسیجی زن را سازماندهی كردیم تا كلاس های آموزشی برای بسیجیان برگزار كنند و این امر به اشتغال و مهارت آموزی بانوان بسیجی در سراسر كشور منجر شود. برای این بانوان بسیجی دوره های آموزش خیاطی، بافندگی و تولید صنایع دستی و خانگی در طول سال برگزار می شود تا علاوه بر مهارت آموزی، زمینه اشتغال زنان كارآفرین نیز فراهم شود.
به گفته وی، تلاش برای ایجاد اشتغال به ویژه در مناطق محروم و روستایی از جمله برنامه های مهم بسیج جامعه زنان كشور است كه امیدواریم بتوانیم با شناسایی تعداد بیشتری از بانوان كارآفرین، آموزش های بیشتر به دیگر بانوان بسیجی داده شود تا زمینه اشتغال تعداد بیشتری از این افراد فراهم شود.
گزارش از مهناز بیرانوند
اجتمام* 7268*1834