۲ فروردین ۱۳۹۸،‏ ۱۴:۱۸
کد خبر: 83251186
۰ نفر
سرگردانی كارت سوخت در سال 98

تهران- ایرنا- كارت های سوخت پس از سال ها بی مهری در سال 97 در مركز توجه قرار گرفتند و برای مدتی تب كارت سوخت، جامعه را فراگرفت و همگان منتتظر اجباری شدن استفاده از آنها شدند، اما خیلی زود هیاهوی این كارت ها به پایان رسید و سروصدای كارت های سوخت به خاموشی گرایید.

به گزارش روز جمعه ایرنا، سال 97 سالی پرماجرا برای كارت سوخت بود، نوسان شدید نرخ ارز كه باعث افزایش چند برابری فاصله بهای سوخت در داخل و كشورهای همسایه شد، رشد بی سابقه قاچاق سوخت و به تبع آن افزایش میزان مصرف را به دنبال داشت.
قاچاقچیان، گازوییل، بنزین و انواع سوخت را از ایران به همسایگان شرقی و غربی رسانده و سود سرشاری را عاید خود می كنند. قیمت سوخت در ایران در مقایسه با كشورهای همسایه در حدی است كه با وجود ریسك بالای قاچاق، باز هم قاچاقچیان نمی توانند از سود این كار چشم پوشی كنند.
مقایسه قیمت سوخت در ایران و كشورهای همسایه نشان می دهد كه قاچاقچیان سوخت با در نظر گرفتن ریسك های مختلف، سود 10 تا 14 برابری را از انتقال این فراورده های استراتژیك به كشورهای همسایه می برند.
از سوی دیگر، كیفیت پایین خودروهای داخلی و بالارفتن میزان مصرف آنها نیز باعث ثبت ركوردهای تاریخی و بی سابقه در كشور شد به طوری كه در تیرماه امسال میزان مصرف به رقم 121 میلیون لیتر در روز رسید و زنگ خطر رشد بی رویه مصرف سوخت به صدا درآمد.
پس از بروز این نگرانی ها، توجهات به سوی راه های كنترل و مدیریت مصرف سوخت جلب شد كه در نهایت طرح هایی برای اجباری شدن استفاده از كارت سوخت و نیز پیشنهادهایی برای سهمیه بندی و چند نرخی كردن بنزین ارایه شد.

** هیاهوی ثبت نام خودروهای فاقد كارت سوخت
در آذرماه امسال، اطلاعیه شركت ملی پخش فرآورده‌های نفتی مبنی بر تعیین مهلت برای ثبت نام مالكان خودروها و موتورسیكلت‌های فاقد كارت سوخت صادر شد كه بر اساس آن از این دسته از مالكان خواسته شد از سوم تا 27 آذر بر اساس شرایط تعیین شده، نسبت به ثبت درخواست خود برای دریافت كارت سوخت جدید اقدام كنند.
در این اطلاعیه تاكید شد پس از فراهم شدن امكان تحویل سوخت با كارت برای عموم دارندگان خودروها و موتورسیكلت‌ها، از تاریخی كه بزودی اعلام خواهد شد بنزین تنها با ارائه كارت به خودروها و موتورسیكلت‌ها تحویل خواهد شد.
هشدارهای پی در پی درباره لزوم ثبت نام و همراه داشتن كارت سوخت باعث شد تا مالكان خودروهای فاقد كارت به سراغ ثبت نام این كارت ها بروند زیرا نگران بودند در صورت نداشتن كارت سوخت پس از اجباری شدن استفاده از این كارت ها، آنها دچار مشكل شوند.
ثبت نام از مالكان خودروهای فاقد كارت سوخت پس از پایان مهلت تعیین شده نیز ادامه یافت، در نهایت میزان ثبت نام های جدید برای كارت سوخت به بیش از سه میلیون رسید.
پس از پایان زمان تعیین شده، همه منتظر اعلام اجباری شدن استفاده از كارت سوخت در جایگاه های عرضه سوخت بودند، اما اتفاق جدیدی نیفتاد.

** بلاتكلیفی كارت سوخت در سال جدید
با پایان یافتن سال 97 نیز هیچ تصمیم جدیدی درباره اجباری شدن استفاده از كارت سوخت اتخاذ نشد و حتی سرنوشت كارت سوخت در سال 98 نیز مشخص نشده و به نظر می رسد بلاتكلیفی این كارت ها همچنان ادامه یابد.
اكنون اجماع ملی برای بازگشت كارت سوخت و مدیریت مصرف شكل گرفته اما درباره جزییات و چگونگی اجرای طرح های مدیریت مصرف، هنوز تصمیم نهایی گرفته نشده است.
مشكل در استفاده از كارت سوخت نیست بلكه دغدغه اصلی این است كه اجباری شدن استفاده از كارت سوخت بدون همراه شدن آن با سهمیه بندی و چند نرخی كردن بهای سوخت، كاری بیهوده و بی فایده است.
اگرچه در سال های اخیر پس از حذف سهمیه بندی، هیچ گاه كارت سوخت به طور رسمی حذف نشد اما رانندگان به استفاده از آن در زمان سوخت گیری تمایلی نداشته اند و در عمل كارت های سوخت جایگاه داران، جایگزین كارت های شخصی شده است.
با یكسان سازی نرخ بنزین و حذف سهمیه بندی در بهار 1394، فرایند حذف تدریجی كارت سوخت توسط مالكان خودروها آغاز شد.
رانندگان با حذف سهمیه بندی بنزین، به كارت سوخت به عنوان ابزاری مزاحم می نگریستند كه هیچ كارایی ندارد، زیرا به راحتی می شد با استفاده از كارت سوخت جایگاه داران سوخت گیری كرد.
بدین ترتیب به تدریج كارت سوخت از چرخه سوخت گیری رانندگان كنار گذاشته شد، حتی افرادی كه كارت خود را گم كرده بودند به سراغ آن نرفتند.
بی رغبتی به كارت سوخت تا آنجا پیش رفت كه در دفترهای پستی انبوهی از كارت های سوخت وجود داشت كه رانندگان برای تحویل گرفتن آنها مراجعه نكرده بودند.

**سرنوشت كارت های سوخت در انتظار تصمیم دولت و مجلس
نهادهای ذیربط از جمله مجلس و بخش های مختلف دولت و حتی بخش خصوصی و كارشناسان پیشنهادهای خود درباره كارت های سوخت و مدیریت مصرف را ارایه كرده اند كه هیچ كدام نهایی نشده است.
در اجباری كردن كارت سوخت تردیدی وجود ندارد، اما زمان و نحوه اجرای طرح های جدید مدیریت مصرف از طریق كارت سوخت هنوز مشخص نیست. به نظر می رسد كسی حاضر نیست مسوولیت سهمیه بندی و چند نرخی كردن سوخت را به گردن بگیرد.
پیگیری های ایرنا از نهادهای ذیربط نیز حاكی از این است كه هنوز درباره سرنوشت كارت های سوخت و سهمیه بندی سوخت، تصمیم واحدی اتخاذ نشده و حتی بطور غیر رسمی گفته می شود كه بلاتكلیفی كارت های سوخت در سال 98 همچنان ادامه خواهد یافت.

گزارش از میثم طاهری
اقتصام**2022**1601**