برنامه موشكی عربستان و سیاست دوگانه كاخ سفید

تهران- ایرنا- پس از سال ها اعمال فشار عربستان سعودی به غرب برای برخورد با برنامه هسته ای و موشكی ایران، حال فعالیت های ریاض در زمینه ساخت موشك های بالستیك افشا شده؛ فعالیت هایی كه گفته می شود از چند سال پیش آغاز شده است.

به گزارش گروه تحلیل، تفسیر و پژوهش های خبری، در این میان سكوت ایالات متحده در خصوص برنامه موشكی عربستان و برجسته سازی فعالیت های موشكی ایران از سیاست یك بام و دو هوای كاخ سفید حكایت دارد.
چند روز پیش خبرگزاری «آسوشیتدپرس» با انتشار تصاویر ماهواره ای كه گفته می شود از یك سایت نظامی عربستان گرفته شده، گزارش داد: «به نظر می ‌رسد عربستان در حال آزمایش و احتمالاً ساخت موشك ‌های بالستیكی است كه برای مدت ‌ها ایران را به خاطر تولید آن مورد انتقاد قرار داده بود.»
پس از انتشار این تصاویر، كارشناسان حوزه نظامی و موشكی همچون «مایكل المان» عضو ارشد دفاع موشكی در مؤسسه بین المللی مطالعات استراتژیك واشنگتن پس از واكاوی آنها، تاكید كردند كه عربستان برنامه ساخت موشك های بالستیك را در دستور كار قرار داده است.
شماری از كارشناسان نیز با رصد تصاویر ماهواره ای به این نتیجه دست یافته اند كه در این سایت نظامی سه نوع فعالیت در حال انجام است؛ بخشی كه به تولید موشك ارتباط می یابد و دو بخش دیگر به دفع پسماند و تست موتور موشك‌ ها اختصاص داده شده است. البته فعالیت هایی از این دست تنها مختص به امروز نیست و پیشیه آن به سال ها پیش برمی گردد.
پیشتر نیز تصاویر مشابهی از سوی «واشنگتن پست» انتشار یافته بود كه برنامه موشكی عربستان سعودی را در شهر «الدوادمی» به تصویر می كشید؛ شهری كه در 230 كیلومتری (145 مایل) غرب ریاض قرار دارد. به باور ناظران هر چند تلاش ریاض برای ساخت موشك های بالستیك كه برد آن ها به چند هزار كیلومتر می رسد به دوره های قبل «ملك سلمان» پادشاه كنونی عربستان برمی گردد اما در این دوره بیش از پیش شاهد تكاپوی آل سعود برای قدرت نمایی در منطقه هستیم.
از آنجا كه یكی از برجسته ترین شاخصه های تقویت توان نظامی عربستان، وابستگی این كشور به قدرت های خارجی است، پس از تكیه بن سلمان بر تخت پادشاهی عربستان، بزرگترین توافقات تسلیحاتی با غرب امضا شد. چندین توافق مهم نظامی و تسلیحاتی بین مقامات سعودی با فرانسه، اسپانیا، آمریكا و غیره از امضای دو طرف گذشت كه البته در این میان بلندپروزای های «محمد بن سلمان» ولیعهد جوان سعودی نیز در این مسیر بی تاثیر نبوده است.
اما بزرگترین فروشنده سلاح به عربستان، دولت ترامپ است؛ رئیس جمهوری كه در دوره رقابت های انتخاباتی گفته بود «عربستان برای ما گاوی شیرده است كه هر وقت بخواهیم از آن طلا و دلار می دوشیم و هروقت شیرش تمام شود آن را سر می بریم.» در حالی كه حجم توافقات تسلیحاتی واشنگتن- ریاض در بین سال های 2013 و 2017 تنها 9 میلیارد دلار برآورد می شد، اینك به صدها میلیارد دلار رسیده است.
ترامپ پس از ورود به كاخ سفید، عربستان را به عنوان نخستین مقصد سفر خارجی خود برگزید و در ماه مه 2017 ضمن سفر به ریاض، قراردادی تسلیحاتی به ارزش 460 میلیون دلار با آل سعود به امضا رساند؛ توافقی كه 110 میلیون دلار از آن اجرایی شده و 350 میلیارد دلار دیگر نیز قرار است در یك دهه آینده وارد فاز عملیاتی شود.
اما در ماه های اخیر همكاری واشنگتن و ریاض آن طور كه مد نظر سران دو كشور بود، پیش نرفت. ترور «جمال خاشقجی» روزنامه نگار منتقد سعودی و ستون نویس واشنگتن پست از جمله این موانع بود كه روابط دوجانبه آنها را تحت الشعاع قرار داد؛ موضوعی كه قانونگذاران آمریكا را به توقف فروش تسلیحات به عربستان واداشت. همچنین اعضای كنگره ترامپ را از كمك تسلیحاتی به ائتلاف به رهبری عربستان به یمن منع كردند.
با همه این فشارها اما ترامپ از عربستان به عنوان «شریك ثابت قدم» نام برد و در بیانیه ای نوشت كه «حتی اگر محمد بن سلمان از طراحی قتل جمال خاشقچی مطلع بوده باشد، باز عربستان متحد اصلی آمریكا باقی ‌می‌ماند.» ترامپ تحریم عربستان را به منزله تحریم آمریكا می داند چرا كه در صورت قطع همكاری با این كشور، دیگر امكان دوشیدن گاو شیرده وجود ندارد.
در روزهای اخیر اما با رسانه ای شدن تصاویر سایت نظامی عربستان و تلاش این كشور برای دستیابی به موشك های بالستیك، انتظار می رود كه شاهد فشارهای افزون تر بین المللی بر ریاض باشیم بلكه تا حدی از بلندپروازی ها و جاه طلبی های آل سعود كاسته شود. حال باید منتظر ماند و واكنش های غرب و به ویژه آمریكا را در این ارتباط مشاهده كرد.
آمریكا و حتی اروپایی هایی كه سال های متمادی در ردیف نخست فروشندگان سلاح به عربستان قرار گرفته و تهران را به دلیل فعالیت های موشكی زیر شدیدترین تحریم ها قرار داده اند، اینك باید ناگزیر به آزمایشات موشكی عربستان واكنش نشان دهند؛ كشوری كه به رغم عضویت در پیمان منع گسترش سلاح ‌های اتمی، سال هاست كه بر آزمایش موشك های بالستیك تمركز كرده است؛ برنامه ای كه از نگاه كارشناسان در نهایت به هسته ای شدن ختم خواهد شد.
پژهش**9242**1552