جهش 10پله ای ایران در رتبه‌بندی شاخص جهانی نوآوری

تهران- ایرنا- تازه ترین گزارش سازمان جهانی مالكیت فكری 'وایپو' (WIPO) برای رتبه بندی كشورها در شاخص جهانی نوآوری نشان می دهد كه جمهوری اسلامی ایران در سال 2018، جهش 10پله ‌ای داشته است.

به گزارش روز چهارشنبه گروه علمی ایرنا از معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری، بر اساس رتبه بندی منتشره شاخص جهانی نوآوری در سال 2018، جمهوری اسلامی ایران با جهشی قابل توجه از رتبه 75 در سال 2017 به جایگاه 65 در سال 2018 رسیده است.
این در حالی است كه رتبه ایران در این شاخص در سال 2015، 106 بود.
شاخص جهانی نوآوری عنوان گزارشی است كه هر سال توسط سازمان جهانی مالكیت فكری (WIPO) منتشر می شود و در آن به رتبه بندی كشورها از منظر نوآوری می پردازد كه با اقدامات معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری اسلامی ایران در تعامل با وایپو و نیز دستگاه ها و نهادهای مرتبط علم و فناوری كشور، زمینه ارتقای جایگاه ایران در این گزارش فراهم شده است.

**نقش زیست بوم نوآوری و كارآفرینی و توسعه استارتاپ ها
این رشد قابل توجه، مرهون رشد در ابعادی همچون خروجی های دانش و فناوری (از جایگاه 90 در سال 2015 به جایگاه 41 در سال 2018) و خروجی های خلاق (از جایگاه 116 در سال 2015 به جایگاه 59 در سال 2018) است.
بدون شك توسعه زیست بوم نوآوری و كارآفرینی و همچنین توسعه استارتاپ‌های فعال در بخش های مختلف اقتصادی نیز نقش بی‌بدیلی در كسب این جایگاه داشته است.

**ارائه خروجی های نوآورانه مطلوب
بر اساس گزارش سال 2018 سازمان جهانی مالكیت فكری، ایران با رشد 10 پله ای یكی از بیشترین رشدها را در میان كشورهای همتراز خود داشته است.
نكته قابل توجه این كه جایگاه كشورمان در شاخص كارایی نوآوری (Innovation Efficiency Ratio)، از رتبه 56 در سال 2017 به رتبه 11 در سال 2018 رسیده كه مرهون وضعیت مناسب شاخص های مربوط به ابعاد خروجی است و نشان از این موضوع دارد كه ایران توانسته است علیرغم ضعف در برخی شاخص های مربوط به ورودی ها، خروجی های نوآورانه بسیار مطلوبی را ارائه دهد.
بر اساس گزارش مذكور، ایران در میان 34 كشور با درآمد متوسط به بالا (upper-middle-income countries) در رتبه 16 و در میان 9 كشور آسیای مركزی و جنوب غربی آسیا در رتبه دوم قرار دارد.

**رشد قابل اعتنای سرمایه انسانی و پژوهش در ایران
براساس جدولی كه در آن، جایگاه كشورها در رتبه بندی كلی شاخص جهانی نوآوری ارائه شده است، رتبه كشورمان از جایگاه 106 در سال 2015 به جایگاه 65 در سال 2018 رسیده است كه در مقایسه با گزارش سال 2017، بعد سرمایه انسانی و پژوهش نیز همانند سال های قبل رتبه قابل اعتنایی داشته است و در رتبه 45 بین كشورهای مورد بررسی قرار دارد.
شاخص زیرساخت با 12 رتبه بهبود از جایگاه 99 به جایگاه 87، پیچیدگی كسب و كار با 7 پله بهبود از رتبه 115 به رتبه 108، پیچیدگی بازار با 6 پله بهبود رتبه از جایگاه 112 به جایگاه 106، در آخر شاخص نهادها با 4 رتبه تنزل، از جایگاه 106 به جایگاه 110 در بین كشورهای مورد بررسی رسیده است.

**لزوم توجه جدی تر به ورودی های نوآوری
بنابر این گزارش، یكی از ویژگی های گزارش شاخص جهانی نوآوری، نگاه همه جانبه و متوازن به همه ابعاد اثرگذار بر نوآوری است و مرور داده های جدول جدید رتبه بندی كشورها در سازمان جهانی مالكیت فكری نشان از این دارد كه رشد شاخص های كشور، چه در بازه های چهار ساله (از سال 2015 تا 2018) و چه در مقایسه با سال گذشته، در اغلب قریب به اتفاق ابعاد، با رشد همراه بوده است.
اما نكته قابل توجه اینكه علیرغم رشد رتبه كلی كشور در سال های اخیر، برخی از ابعاد كه به ورودی های نوآوری برمی گردد، رتبه مطلوبی ندارند و این ضعف و عدم توازن در رتبه ابعاد، نباید با رشد قابل توجه و رتبه بسیار خوب ابعاد دیگر كه منتج به بهبود در رتبه كلی شده است، نادیده گرفته شود.

**وایپو
سازمان جهانی مالكیت فكری World Intellectual Property Organization یكی از ۱۶ آژانس تخصصی سازمان ملل، در سال ۱۹۶۷«برای تشویق آثار خلاقانه در راستای حمایت از مالكیت فكری در جهان» تأسیس شد.
مقر این سازمان در ژنو، سوئیس قرار دارد.
علمی*1836*2017