موزه مردم شناسی حمام قجر، جلوه هایی از آداب، مشاغل و اقوام قزوین

قزوین-ایرنا-حمام تاریخی قجر قزوین 10 سال قبل به موزه تبدیل شده و به معرفی اقوام، آداب و رسوم و مشاغل سنتی این دیار كهن پرداخته است.

به گزارش ایرنا، بنای این مكان مربوط به دوره صفویه می باشد و در زمان شاه عباس دوم ساخته شده و در ابتدا حمام شاه نامیده می شده اما در دوره قاجار به 'قجر' تغییر نام داده است.
گفته می شود تاریخ ساخت این بنا كه در خیابان عبید زاكانی قزوین قرار دارد و در سال 1370 به ثبت فهرست آثار ملی رسیده، دارای سه بخش الی شامل سربینه، میان در و گرمخانه می باشد، 1057 قمری است.
این مكان در دهه هشتاد پس از خریداری توسط میراث فرهنگی و سرمایه گذاری توسط شهرداری قزوین بازسازی و كاربری آن به موزه تغییر پیدا كرد و امروزه یكی از پایگاه های اصلی جذب گردشگر در این شهر به شمار می رود.
در این موزه گوشه هایی از زندگی و مشاغل اقوام مختلف ایرانی ساكن در قزوین از جمله قزوینی، كرد، ترك، تات و مراغی به نمایش گذاشته شده است.

**حمام قجر نیازمند مرمت دوباره
مدیركل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان قزوین در گفت وگو با خبرنگار ایرنا گفت: گرمابه قجر قدیمی ترین حمام باقی مانده در قزوین به شمار می رود كه در دوره صفویه به دستور شاه عباس دوم ساخته شده است.
وی اضافه كرد: پوشش بنای این مكان گنبدی است و به شكلی طراحی شده كه جامخانه ها یی در آن وجود دارد و كار نورگیری به این محل را انجام می دهد.
وی با بیان اینكه این بنا در اوایل دهه هشتاد به تملك میراث فرهنگی درآمد و كارهای مرمتی آن توسط میراث و شهرداری انجام شد و از همان زمان استقرار موزه مردم شناسی قزوین در این مكان برنامه ریزی شد.
حضرتی همچنین گفت: حمام موزه قجر پس از مرمت امروزه به یكی از مراكز مهم جذب گردشگر در قزوین تبدیل شده است و سالیانه تعدادی زیادی از گردشگران بویژه در ایام نوروز از آن بازدید می كنند.
این مسئول با بیان اینكه در حال حاضر مرمت 2 گرمابه تاریخی خان و میرزاكریم در حال پیگیری است، اضافه كرد: البته رویكرد ما در خصوص گرمابه های تاریخی حفظ كاربری آنها با وجود مرمت و بازسازی است چرا كه تلاش داریم تا در سال جاری میلادی و آینده كه پرونده حمام های تاریخی ایرانی برای ثبت جهانی مورد بررسی قرار می گیرند، دارای اثر و نماینده باشیم.
حضرتی در بخش دیگری از صحبت های خود با بیان اینكه معرفی آداب و رسوم ملت ها در قالب نمایشگاه و موزه یكی از فعالیت های مرسوم در بسیاری از نقاط دنیا با هدف جذب گردشگر به شمار می رود،افزود: امروزه این مكان با تبدیل شدن به موزه مردم شناسی، آداب و رسوم و فرهنگ اقوام مختلف ساكن در قزوین را به گردشگران معرفی می كند.
مدیركل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری قزوین افزود: با مرمت و تغییر كاربری برخی بناهای تاریخی مانند این بنا می توان ضمن حفظ این بناها و مصون ماندشان از تخریب، آنها را به مراكز جذب گردشگر تبدیل كرد.
وی با بیان اینكه بناهای تاریخی به شكل پیوسته نیازمند مرمت و رسیدگی هستند، نسبت به وضعیت حمام موزه قجر اظهار نگرانی كرد و گفت: میزان بارگذاری در بام های این مجموعه و رفت و آمدها در آن و همچنین چكه كردن آب باران در برخی قسمت های این مكان نگران كننده است.
حضرتی اظهار كرد: مقرر بود شهرداری قزوین در حفاظت از این مجموعه همه اصول حفاظتی و مرمتی را رعایت كند اما شاهد بودیم در سال های قبل همه تمركز به سمت بهره برداری رفته بود.
وی ادامه داد: البته بهره بردار این مجموعه فردی علاقه مند به میراث فرهنگی و آثار تاریخی است وگرنه شاهد وضعیت بدتری برای این بنای تاریخی بودیم.

**حمام موزه قجر،آیینه تمام نمای تاریخ و فرهنگ مردمان سرزمین قزوین
مجتبی مهاجر مدیر اجرایی حمام موزه قجر نیز در گفت و گو با خبرنگار ایرنا گفت: این موزه را باید آیینه تمام نمای تاریخ و فرهنگ مردمان ساكن در سرزمین قزوین بدانیم.
وی به معرفی بخش های مختلف این حمام موزه پرداخت و گفت: یك بخش از این موزه با نمایش قسمتی از حرفه ها و پیشه ها همراه با لباس محلی به معرفی اقوام قزوینی، ترك و آذری، كرد و لر، تات ها و مراغی ها(الموتی ها) اختصاص یافته است.
مهاجر اضافه كرد: شیرینی پزی ویژه قزوینی ها،گندم كاری و كشاورزی ویژه ترك ها و آذری ها، پایكوبی ویژه كردها و پوشش بانوان لر، آویزان كردن انگور ویژه تات ها و گلیم باقی نیز ویژه مراغی ها از جمله حرفه ها و رسومات محلی است كه در بخش سربینه این موزه همراه با مجسمه ها و ماكت های طراحی شده بدست هنرمندان به تصویر كشیده شده است.
مدیراجرایی حمام موزه قجر با بیان اینكه در بخشی از این موزه استحمام مردم در زمان قدیم به نمایش درآمده است، گفت: در بخش میان در این موزه نیز با 2 تابلو سفال برجسته آیین های عزاداری مردم قزوین در دوازدهم محرم و آیین گردش در طبیعت موسوم پنجاه بدر به نمایش گذاشته شده است كه در روز 19اردیبهشت برگزار می شود و مراسمی چون سیزده بدر است.
وی اضافه كرد: در بخشی از این موزه همچنین مراسم سنتی شیرواره به عنوان نمادی از همكاری و تعاون مردمان قدیم به نمایش گذاشته شده است كه مربوط به دوران كم دهی شیر دام ها و قرض و كمك مردم با دادن شیر به یكدیگر مربوط می باشد.
مهاجر اضافه كرد: در بخش گرمخانه نیز به معرفی مشاغل و پیشه های قدیمی همچون حلاجی، آهنگری، طبابت و حجامت، میوه فروشی، عطاری و مسگری پرداخته شده است.
وی با اشاره به رشد بازدید گردشگران خارجی از این مكان طی سال های اخیر، گفت: امسال گردشگرانی از كشورهای آلمان، فرانسه،چك، اسپانیا،استرالیا از این حمام موزه بازدید كرده اند.
استان قزوین با یك درصد مساحت كشور، دارای یك هزار و 304 اثر ثبت شده تاریخی و طبیعی در فهرست آثار ملی است
3013/6012خبرنگار: رضا اولادی**انتشار دهنده: علی حیدر شاه حسینی