۱۴ آذر ۱۳۹۶،‏ ۱۴:۰۰
کد خبر: 82753586
۰ نفر
حدود 10 درصد خاك ایران قابل كشاورزی است

كرج - ایرنا- رئیس موسسه تحقیقاتی خاك و آب وزارت جهاد كشاوری اعلام كرد كه فقط حدود 10 درصد از خاك كشور دارای ظرفیت لازم برای فعالیت های كشاورزی است.

كامبیز بازرگان روز سه شنبه به مناسبت روز جهانی خاك (5 دسامبر) در گفت وگو با ایرنا افزود: مدارك و مستندات روشنی نشان می دهد كه افول تمدن های بزرگی مثل سومری ها و مایاها ناشی از تخریب خاكشان بوده است.
وی اظهار داشت: در ادبیات جهانی این موضوع جا افتاده كه تخریب سرزمین ناشی از تخریب خاك است و به صورت ملموس بررسی ها نشان داده كه بیش از90 درصد نیازهای بشر از خاك تامین می شود یعنی خوراك و پوشاك به صورت مستقیم یا غیرمستقیم از خاك به دست می آید.
وی از جمله تولیدات مستقیم از خاك را غلات و محصولات كشاورزی ذكر كرد و گفت: تولیدات غیرمستقیم مواد پروتئینی و پوشاك است كه نقش خاك در تامین نیازهای بشری را نشان می دهد.

***خاك بزرگترین ذخیره گاه كربن است
بازرگان با اشاره به اینكه خاك بزرگترین ذخیره گاه كربن در كره زمین است، گفت: تخریب خاك می تواند این كربن ها را آزاد كند كه در نتیجه آن در اتمسفر فجایع گرم شدن كره زمین و نامناسب شدن شرایط برای زندگی انسان ها به وجود خواهد آمد.
وی افزود: خاك نیز ذخیره گاهی برای آب های دنیاست به طوری كه پس از بارش باران بخشی به روان آب تبدیل شده و به دریاها می ریزد و بخشی نیز در پروفیل خاك ذخیره می شود.
رئیس موسسه تحقیقات خاك و آب با بیان اینكه جایگاه خاك در بحث انرژی نیز روشن شده، اظهار داشت: به همین منظور فائو ( سازمان كشاورزی و خواربار جهانی) از سال 2012 برنامه ای با عنوان 'برنامه جهانی مشارك خاك' راه اندازی كرده كه هدف اصلی این برنامه در جهت تامین امنیت غذایی مردم دنیا بخصوص كشورهای فقیر متمركز شده است.
وی اضافه كرد: همچنین توجه به وضعیت مدیریت منابع خاك در كشورها بخصوص كشورهای در حال توسعه و كشورهای فقیر از دیگر اهداف این برنامه است وهدف سازمان كشاورزی و خواربار جهانی در برنامه مشاركت جهانی خاك كمك به كشورهای كمتر توسعه یافته برای استفاده بهینه از خاكشان است.
بازرگان گفت: فائو در این مسیر می خواهد كه به موضوع سلامت خاك، فرسایش خاك و همچنین آموزش و ترویج در حوزه خاك و همچنین پژوهش در این حوزه را مورد توجه قرار دهند.
وی تاكید كرد كه به همین دلیل روز جهانی خاك از سال 2015 مطرح شد و در ایران نیز بخصوص در سال های اخیر اتفاقات خوبی افتاده است.

***كمبود خاك در ایران
این مسئول با بیان اینكه از گذشته كارهایی در زمینه خاك شده، افزود: بیشتر به دلیل وسعت كشور ما و بزرگی فیزیكی گستره ایران عموم مردم و حتی بدنه كارشناسی و اجرایی با این ایده حركت می كردند كه ما مشكلی در خاك و كمبود آن نداریم.
وی ادامه داد: خاك هایی كه عمق زیادی دارند باران زیاد و آب زیادی را در خودش ذخیره می كنند.
بازرگان بیان داشت: در این اراضی مستعد به راحتی می توان با كشت دیم و بدون نیاز به آبیاری محصولات خوبی را برداشت كرد ولی در كشور ایران از وسعت 165 میلیون هكتاری كشور نزدیك به 10 درصد آن ظرفیت كشاورزی دارد.
وی گفت: اكنون 18.5 میلیون هكتار زمین كشاورزی داریم كه حداكثر ظرفیت كشاورزی ایران است كه عواملی مانند گرمازدگی و سرما زدگی در كاهش بهره وری از این اراضی تاثیر دارد.
رئیس موسسه تحقیقاتی خاك و آب كشور افزود: با توجه به محدودیت آب این ظرفیت همینطور كاهش پیدا می كند و اگر به آن توجه نكنیم به رغم اینكه كشور وسیعی داریم اما با محدودیت خاك كشاورزی روبرو خواهیم شد.
وی با بیان اینكه جمعیت كشور ما روزبه روز در حال افزایش است، تصریح كرد: به لحاظ موقعیت استراتژیكی ، امنیتی، اجتماعی و سیاسی حداقل اگر در بعضی محصولات استراتژیك خودكفا نشویم باید به نحو قابل توجهی خوداتكا شویم یعنی اگر نگوییم 100 درصد این محصول را خودمان تولید كنیم، باید درحد خوبی تولید كنیم تا دست به دامن كشورهای دیگر نشویم.
بازرگان اضافه كرد: حداقل برای محصولات استراتژیك آن چیزی كه در اسناد بالادستی و فرمایشات و توصیه های مقام معظم رهبری است برنامه ریزی كنیم.
وی گفت: این رویكرد نشان می دهد كه منابع خاك و آب كشورمان محدود است كه با این منابع محدود باید تولید كشاورزی را طوری تنظیم كنیم تا در محصولات استراتژیك وابسته نباشیم و بتوانیم غذاها و نیازهای مردم را از خاك كشورمان تامین كنیم.
رئیس موسسه تحقیقات خاك و آب كشور افزود: این وضعیت نشان می دهد كه ما باید از منابع محدود خاك و آب كشورمان با دقت مراقبت كنیم.
وی به وجود مسایل تهدید كننده منابع خاك و آب كشورمان اشاره كرد و اظهار داشت: بر اساس بررسی های انجام شده در سال های اخیر، با توجه به تغییر شرایط كشاورزی در دوره های اخیر از كشاورزی سنتی به كشاورزی مدرن، مسایلی پایداری تولید در منابع خاك و آب تهدید می كند كه از جمله آن تغییر كاربری اراضی كشاورزی است.
6156 / 6155خبرنگار: نوشین طهماسبی**انتشاردهنده: محمد عزیزپور