۲۸ شهریور ۱۳۹۶،‏ ۱۲:۱۳
کد خبر: 82669800
۰ نفر
انتخابات و راهبردهای ناهمگونِ افكارسنجی

تهران- ایرنا- «تحلیل راهبردهای رسانه ای جریان های سیاسی در انتخابات» عنوان نشستی است كه دیروز با حضور كارشناسان در دانشگاه صدا و سیما برگزار شد و ارزیابی و واكاوی فعالیت جریان های رقیب و نقش افكارسنجی در انتخابات ریاست جمهوری اخیر موضوع بحث و ارایه نظر قرار گرفت.

به گزارش گروه پژوهش و تحلیل خبری ایرنا، دوازدهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری با مشاركت گسترده مردم، روز 29 اردیبهشت امسال برگزار و پس از آن دیدگاه های متفاوتی در تحلیل آن ارایه شد.
راهبردهای رسانه ای، نقش نظر سنجی ها، دیدگاه جریان های سیاسی و مساله قطبییت در انتخابات از جمله موضوعاتی بود كه سخنرانان در این نشست از زوایای متفاوت به آن پرداختند.

** نتیجه انتخابات و تاثیرپذیری از نظرسنجی ها
«عباس عبدی» تحلیلگر مسائل سیاسی در ابتدای سخنان خود نظرسنجی در انتخابات را امری مهم دانست و گفت: اینكه می‌گویند نظرسنجی در انتخابات بی‌ تاثیر است، حرف بی‌ربطی است، اتفاقا نظرسنجی‌های معتبر و علمی در انتخابات ایران بسیار مهم اند و نتایج‌شان هم بسیار روشن بوده است. نظرسنجی در انتخابات بهتر از هر موقع دیگری جواب می دهد.
وی افزود: نظرسنجی ها در ایران معمولا درست هست اما واریانس اینها فرق می كند. بخشی از ابزار نظرسنجی ها در ایران به خصوص در مساله نمونه گیری ممكن است خوب جا نیافتاده باشد. نظرسنجی یك سازمان می خواهد و بدون این سازمان ما كاری نمی توانیم بكنیم. شما ممكن است پرسشنامه خوبی داشته باشید اما پرسشگری خوبی نداشته باشید.
این تحلیلگر مسائل سیاسی با اشاره به نسبت آرای نامزدهایی چون «حسن روحانی» و «محمدباقر قالیباف» و فاصله آشكار این آرا در نظرسنجی ها تصریح كرد: عدد و رقم یك مساله است و تحلیل مساله دیگر است، البته در این میان تحلیل آمار و ارقام مهم است.
عبدی در ادامه با اشاره به این كه ظرفیت بالقوه شكست روحانی وجود داشت اما رقبای وی نتوانستند این ظرفیت را بالفعل كنند، گفت: وقتی رقابت نزدیك می‌شود، طبیعی است كه گاف‌ها و رفتارهای غلط می‌تواند تاثیرهای فراوانی داشته باشد. مساله این بود كه آقای رئیسی كه سابقه كار سیاسی را نداشت و دارای ظرفیتی برای شكست روحانی نبود. همچنین گفتنی است كه نامزد اصولگرایان حزبی و جناحی نبود.
تحلیگر مسائل سیاسی امر سیاسی را صرفا یك امر آموزشی ندانست و گفت: بخشی از سیاست تجربه است كه آقای رئیسی نداشت. همچنین آقای قالیباف تیم سیاسی نداشت و تیم او یك تیم بیزینس بود.
عبدی با بیان این كه در برخی انتخابات پیشین نتایج برخلاف تصور ابتدایی بود، یادآور شد: در انتخابات سال 76 تصور بر پیروزی آقای ناطق نوری بود، در سال 84 همه فكر می كردند كه اصلاح طلبان پیروز انتخابات می شوند و در سال 92 نیز كسی فكر نمی كرد كه چنین اتفاقی بیافتد اما افتاد. بر این اساس نتایج بر خلاف تصور ابتدایی بود.
وی دو قطبی كردن انتخابات از طرف شهردار پیشین تهران را بزرگترین اشتباه سیاسی اصولگرایان دانست و تاكید كرد: دو قطبی كردن طرفی را كاملا سفید و طرف مقابل را سیاه نشان می دهد اما چون در واقعیت بیرونی چنین مساله ای مورد پذیرش جامعه نیست، شما مجبورید تا دست به طرح شعار بزنید و این نتیجه عكس می دهد.
عبدی با بیان این كه در طیف دكتر روحانی، نظرسنجی‌ها را تحلیل می‌كردند، گفت: تحلیل نظرسنجی بسیار مهم است اما در طیف مقابل آقای روحانی چنین چیزی نبود و یك خط و مشی كلی تعیین شده بود.
وی در زمینه نقش رسانه ها در انتخابات یادآور شد: اگر شما چیزی برای عرضه نداشته باشید، رسانه كمكی به شما نمی كند. رسانه ها برای هر دو جناح فرصت و تهدید بودند اما آن كه جذابیت و حرف بهتری داشت، پیروز شد.

** مناظره سوم آرا را به سمت روحانی هدایت كرد
«ابراهیم محسنی» استاد دانشگاه و مدیر مركز پژوهش های افكار عمومی و تحولات اجتماعی دانشگاه تهران سخنران دیگر این نشست بود كه انتخابات را دو نوع دانست و گفت: در گونه نخست رئیس جمهوری مستقر در انتخابات شركت كرده و گونه دوم كه انتخابات با حضور رئیس جمهوری مستقر نیست. در نوع اول دو قطبی شكل می گیرد اما در نوع دوم خیر.
مدیر مركز پژوهش های افكار عمومی و تحولات اجتماعی دانشگاه تهران در زمینه دغدغه های عمومی جامعه گفت: مردم برای مشاركت در انتخابات دارای دغدغه هایی اقتصادی و معیشتی، اشتغال، سیاست خارجی و ... بودند.
وی در زمینه وضعیت چینش آرای دكتر روحانی گفت: تا روز مناظره سوم، رای آقای روحانی پائین بود اما از روز بعد از مناظره سوم شرایط به نفع او تغییر كرد.
محسنی در زمینه سبد رای قالیباف پس از كناره گیری از انتخابات گفت: 40 درصد سبد رای قالیباف به سمت روحانی و 60 درصد به سبد رای رئیسی رفت.

** انتخابات 96 بازگشت جامعه بود
«محمد آقاسی» پژوهشگر و رئیس مركز افكار سنجی دانشجویان ایران (ایسپا) با طرح پرسشی درباره این كه آیا نظرسنجی ها می توانند واقعیت را بازنمایی كنند، سخنان خود را آغاز كرد و گفت: كدام نظرسنجی و چه شرایطی می تواند به واقعیت نزدیك باشد. حتی با یك نمونه آماری 90 هزار نفری نیز نمی توان گفت كه به واقعیت و آمار درستی در یك نظرسنجی رسیده ایم.
وی افزود: تحلیل نظرسنجی ها و نتیجه گیری از داده ها امری مهم است. انتخابات 96 بازگشت جامعه بود، امیدوارم روزی بازگشت به جامعه از طرف كنشگران و سیاست ورزان اتفاق بیافتد. انتخابات 96 نشانگر زنده بودن جامعه است.
رئیس مركز افكار سنجی دانشجویان ایران در ادامه با بیان این كه جامعه حركت و مسیر خودش را می رود و اگر ما این مساله را فهم نكنیم نمی توانیم همراه با جامعه پیش برویم، تاكید كرد: نمی توان جامعه را با نمادسازی های دروغین مدیریت كرد و این اتفاقی است كه در حال رخ دادن است. استنباط غلط این است كه سیاست ورزان معتقدند كه مردم را می شناسند اما سیاستمداران از مردم فاصله گرفته اند و مردم را نمی شناسند. نظرسنجی ها مردم را بدون روتوش و واقعی نشان می دهد.
آقاسی نظرسنجی در جامعه ایران را جوان توصیف كرد و یادآور شد: به طور جدی ما چهار دهه كار پیمایش انجام می دهیم اما به نظرم از سال 1376 به بعد كار نظرسنجی جدی تر شده است.
این پژوهشگر در زمینه نگاه سامان مند به افكار سنجی گفت: در مطالعه و بررسی افكار عمومی نمی توانیم به نكته های منفرد و رویكردهای تك عاملی بسنده كنیم بلكه باید موارد مختلف را با هم ببینیم. در واقع عرصه افكار عمومی ما سیستماتیك (نظام مند) نیست اما با ورود شبكه های اجتماعی هر چند نوعی سونامی ایجاد شد اما این اتفاق نظام مند نیست زیرا فضای شبكه های اجتماعی غیر منسجم و غیرحرفه ای است.
وی افزود: شبكه های اجتماعی تاثیر چشمگیری در جابجایی بازه آرا نداشتند چرا كه اینها یك درصد رای ایجاد نمی كنند. نقش سلبریتی ها و دیدار رئیسی با تتلو هم تاثیر چندانی در آرای او نداشت.

پژوهشم**458**9279**خبرنگار: محمد ستاری**انتشار: سیدمحمد موسی كاظمی
ایرنا پژوهش، كانالی برای انعكاس تازه ترین تحلیل ها، گزارش ها و مطالب پژوهشی ایران وجهان، با ما https://t.me/Irnaresearch همراه شوید.