۲۵ اسفند ۱۳۹۵ - ۰۹:۲۰
کد خبر 82465229
۰ نفر
ارمغان بهار در دستان تكم خوانان آستارا

آستارا - ایرنا - تكم خوانان آستارا در آستانه بهار، شادابی و سبزی این فصل را در دستانشان به ارمغان آورده اند.

در آستانه بهار، عطر و بوی عجیبی گوشه و كنار آستارا را فرا می گیرد كه همه این ها نشانگر طراوات، تازگی و نشاط است. این روزها اتفاق های خوب زیادی تصویر بهار را در ذهنت مجسم می كند، اتفاقاتی كه از كنار آنها نمی شود به سادگی گذشت.
وقتی جریان یافتن مسیر زندگی را در دستان پینه بسته تكم خوانان پیر می بینیم، پی به عظمت بهار می بریم كه آرام و آهسته در گوش مردم شهر صفا و همدلی را نجوا می كند.
صدای پای چوبی تكم این روزها صدای آشنایی است كه در كوچه ها و خیابان های شهر، شعر زندگی را مرور می كند. یكی از شهروندان آستارایی می گوید: در زمان های قدیم تكمچی ها و تكم گردانان بین دو چهارشنبه آخر سال یعنی كول چرشنبه (چهارشنبه خاكستری) و اود چرشنبه (چهارشنبه آتش) می آمدند و اشعارشان را خوانده و به خاطر آمدن عید، مژدگانی می گرفتند.
علی علی نیا ادامه می دهد: طی سالیان اخیر از تعداد تكم خوانان در روستا و به خصوص مناطق شهری آستارا كاسته شده و این رسم بایستی با اجرای برنامه های فرهنگی احیا شود.
رئیس اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری آستارا نیز روز چهارشنبه در گفت وگو با ایرنا اظهار داشت: سال قبل آئین های فراموش شده نوروز نظیر تكم خوانی و تخم مرغ بازی برای نخستین بار در قالب جشنواره ای با عنوان نوروزگاه در این شهرستان به معرض نمایش گذاشته شد.
پردل امیری نژاد با اشاره به اینكه در روز 26 اسفندماه دومین جشنواره نوروزگاه در آستارا برگزار خواهد شد، افزود: آئین تكم خوانی، نویددهنده تولد و تازگی طبیعت است و این رسم جزو فرهنگ معنوی كشور ما محسوب می شود.
وی ادامه داد: با توسعه زندگی ماشینی توجه اقشار مختلف مردم و به خصوص نسل سوم به این رسوم سنتی كم شده و این امر می تواند زنگ خطری جدی برای فرهنگ بومی منطقه باشد.
امیری نژاد با بیان اینكه به برخی از رسوم در كشور ما فقط در ایام خاص توجه می شود، اظهار كرد: هم چنان كه انسان همواره به پویایی و نو شدن احتیاج دارد، به همان اندازه به تماشای رسوم رنگین نوروز نیازمند است چراكه این آئین ها ریشه در صفا و صمیمت ملت ایران دارد.
تكم، عروسك چوبی است و به فردی كه این عروسك را می چرخاند تكم خوان و یا تكم گردان گفته می شود. این شخص با گشت و گذار در سطح شهر و روستا، كوچه ها و معابر، اشعار شیرینی را به زبان آذری زمزمه می كند.
اكثر اشعار تكم خوانان موزون بوده و به همین علت برخی مواقع در كنار تكم خوانان افرادی به عنوان نوازنده دف حضور دارند تا فضایی سرشار از شادی و نشاط را برای اهالی منطقه فراهم كنند.
در مفهوم اغلب اشعار تكم خوانان، نوید رسیدن بهار موج می زند و پدران و مادران ما برای ورود تكم خوانان به حیاط خانه هایشان، لحظه شماری می كردند و حضور آنها و شنیدن اشعارشان را برابر با فزونی خیر و بركت در آغاز سال تلقی می كردند.
تكم به تنهایی ارزش و اهمیت چندانی ندارد ولی آنچه كه به این عروسك چوبی جایگاه و ارزش می بخشد، خوانده شدن اشعار نوروزی است.
اغلب تكم خوانان در آستانه بهار این گونه آواز می خوانند: سیزون بو تازه بایراموز مبارك (عید نو شما مبارك باشد)/ آیوز، ایلوز، هفتوز، گونوز مبارك (ماهتان، سالتان، هفته تان، روزتان مبارك)/ جناب جبرئیل نامه گتوردی (جناب جبرائیل نامه آورد)/ گتور جگین پیمبره یتوردی (به محض آوردن به پیامبر رسانید)/ مبارك قوللارین گویه گوتوردی (پیغمبر هم دستهایش را بر آسمان برداشت)/ سیزون بوتازه بایراموز مبارك (عید نو شما مبارك باشد)/ آیوز، ایلوز، هفتوز، گونوز مبارك (ماهتان، سالتان، هفته تان، روزتان مبارك)
شهرستان آستارا با 86 هزار نفر جمعیت در منتهی الیه غرب استان گیلان واقع شده و اكثر مردم این شهر به زبان آذری تكلم می كنند.
خبرنگار: یوسف هدایتی ** انتشاردهنده: امیرحسین كبیری
7105 / 7124/2007