سازه‌هاي غيرمجاز، مانع ثبت جهاني‌ كندوان

تهران- ايرنا- روزنامه جام جم در گفت و گويي با كارشناسان، نوشت: درحالي كه مدتي است پرونده ثبت جهاني روستاي تاريخي و منحصربه‌فرد كندوان در استان آذربايجان شرقي توسط كارشناسان مربوط درحال بررسي است، ساخت و سازهاي غيرمجاز و ساماندهي آنان در اين روستا يكي از مهم‌ترين موانع ثبت جهاني آن به شمار مي‌رود.

در ادامه اين گفت و گو مي خوانيم: روستاي صخره‌اي كندوان كه در 62 كيلومتري تبريز و 22كيلومتري شهرستان اسكو واقع شده، يكي از سه روستاي صخره‌اي دنياست. با اين تفاوت كه اكنون در دو روستاي ديگر زندگي جاري نيست، اما در روستاي كندوان حيات در قالب بافت سنتي و قديمي همچنان ادامه دارد.

درهمين حال از مدت‌ها قبل تلاش براي ثبت جهاني اين روستا آغاز شده، اما چون بافت قديمي‌ترين روستاي كندوان به لحاظ ساخت و سازهاي جديد و غيرمجاز كه بافتي متفاوت با وضعيت طبيعي دارند با تهديد جدي مواجه شده، در راه ثبت جهاني آن نيز موانعي به وجود آمده است.

هرچند مسئولان در سال‌هاي اخير اقدامات زيادي براي آماده كردن طرح براي ثبت در فهرست جهاني انجام داده‌اند، اما هنوز كل زيرساخت‌ها فراهم نشده و تا تخريب كامل اين بناهاي جديد و ساماندهي آنها و رساندن روستا به وضعيت سابق، راه درازي پيش‌رو داريم.

**غيرمجاز‌هايي كه از كندوان نمي‌روند!
مرتضي محمدزاده، فرماندار اسكو دراين ‌باره به جام‌جم گفت: از حدود دو سال و نيم پيش هيچ‌گونه ساخت و ساز غيرمجاز در روستاي كندوان صورت نگرفته، اما مساله اصلي در اين رابطه ساماندهي خانه‌هاي غيرمجازي است كه قبلا ساخته شده‌اند.

وي افزود: به منظور ساماندهي ساخت و سازهاي غيرمجاز از يك ‌سال قبل روستايي در مجاورت كندوان مكان‌يابي شد و حتي فونداسيون و امكاناتي چون آب، برق و... آن به اتمام رسيد و در ابتدا قرار شد با هزينه تمام شده و سپس به صورت رايگان در اختيار مالكان ساختمان‌هاي غيرمجاز قرار گيرد، اما متاسفانه هيچ‌كس به ترك خانه‌هاي خود در كندوان تمايلي نشان نداد.

محمدزاده ادامه داد: پس از بررسي‌هاي زياد به اين نتيجه رسيديم كه چون مغازه‌هاي اغلب آنها در روستاي كندوان است، راضي به ترك روستا نيستند. به همين منظور طرح بازارچه‌اي را نيز در يك كيلومتري روستا پيش‌بيني كرديم تا با ايجاد آن در روستاي جديد، ساكنان منازل تخريب شده بهانه‌اي براي ترك خانه‌هاي غيرمجاز خود در كندوان نداشته باشند.

فرماندار اسكو، احداث مسير جديد در ورودي كندوان را مانع بزرگ براي ثبت جهاني اين روستا عنوان كرد و گفت: چند سال پيش كمربند جنوبي براي تردد مسافران و گردشگران، خاكبرداري شده و حتي عملياتي هم صورت گرفته بود، اما در دولت جديد اين طرح را مانع بزرگ براي ثبت جهاني كندوان ديدند. به همين دليل مي‌كوشيم با تعبيه پاركينگ‌هايي در نزديكي روستاي كندوان‌‌ و انتقال گردشگران با وسايلي چون واگن‌هاي شبه‌قطار، درشكه و... به داخل و خارج روستا، امكان تردد آنها را فراهم كرده و درعين حال اشتغال جديد براي ساكنان كندوان ايجاد كنيم.

**ساخت وسازها به صفر رسيده
مرتضي آبدار، رئيس سازمان ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري آذربايجان شرقي نيز با اشاره به اين‌كه يكي از موانع مهم ثبت جهاني كندوان، ساخت و سازهاي غيرمجاز موجود در كندوان است، افزود: در سفر اخير طالبيان، معاون سازمان ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري و قول مساعد وي و مسئولان استاني مبني بر تكميل و اتمام مستندات پرونده ثبت جهاني كندوان در سال 2017 سعي مي‌كنيم مستندات ثبت جهاني اين روستاي تاريخي را تا پايان امسال آماده كنيم.

وي طرح جامع گردشگري روستاي تاريخي كندوان را از الزامات ثبت جهاني آن دانست و گفت: مطالعات طرح جامع گردشگري برمبناي پرونده ثبت جهاني صورت گرفته و در مرحله تصويب در شوراي‌عالي شهرسازي و معماري است. در اين طرح كاربري‌هاي فضاهاي تاريخي، نوع مرمت، پلان‌هاي مديريتي و اجرايي، تخريب ساخت و سازهاي غيرمجاز و... مشخص شده است.

آبدار افزود: در سال‌هاي اخير و با اقدامات انجام شده، ساخت و ساز خانه‌هاي غيرمجاز بسيار تقليل يافته و تقريبا به صفر رسيده است. همچنين براساس مصوبه هيات راهبردي و طبق ضوابط مندرج در طرح جامع در نيمه اول سال جاري مجوز مرمت 13 خانه سنگي و كران صادر شده و اكنون در مرحله تعمير آنها هستيم.

وي به زيرساخت‌هاي گردشگري لازم براي روستاي كندوان اشاره كرد و گفت: مرمت كران‌ها، اسكن ليزري آنها، تكميل بناهاي روستاهاي سرريز جمعيت و برچيدن تيرهاي برق از جمله زيرساخت‌هاي گردشگري اين روستاي تاريخي است كه مراحل اجرايي آنها يا به اتمام رسيده يا در دست انجام است.

**كندواني‌ها آموزش لازم دارند
محمدرضا عيوضي قراملكي، معاون علمي ـ پژوهشي مركز مطالعات شهرداري تبريز، آموزش همگاني و تفهيم اهميت روستاي كندوان را از بعد گردشگري به ساكنان و مغازه‌داران و ارائه رفتار مناسب روستاييان هنگام برخورد با گردشگران، يكي از روش‌هاي جذب گردشگر و شناسايي هرچه بيشتر آنجا به علاقه‌مندان دانست.

وي افزود: در زمينه آموزش همگاني مي‌توان از دانش‌آموزان و فرهنگيان مدارس آن نواحي به عنوان سفيران گردشگري استفاده كرد، چراكه هركدام از آنها نماينده يكي از خانوارهاي ساكن در روستاي كندوان و نواحي اطراف آن منطقه هستند.

*منبع: روزنامه جام جم 1395.11.23
**گروه اطلاع رساني**2059**2002**انتشاردهنده: فاطمه قناد قرصي