شفافیت هویت دارندگان سیم كارت؛ پایداری امنیت روانی

تهران- ایرنا- افزایش امنیت روانی در جامعه و كاهش آسیب های ناشی از تهدیدهای مبتنی بر تلفن همراه ملموس ترین دستاورد اجرای طرح احراز هویت دارندگان سیم كارت است كه دو روز دیگر مهلت آن پایان می یابد.

به گزارش خبرنگار اقتصادی ایرنا، « محمود واعظی» وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات به تازگی با بیان اینكه روند احراز هویت سیم كارت های دارای اشكال تا نهم دی ماه جاری ادامه دارد، گفت: تاكنون هویت چهار میلیون دارنده سیم كارت احراز شده است.
وی پیش بینی كرد دارندگان 6 میلیون سیم كارت باقی مانده تا آخر وقت تعیین شده برای احراز هویت اقدام كنند. پس از اتمام مهلت تعیین شده، سیم ‌كارت های دارای اشكال در مشخصات دارنده سیم كارت، یكطرفه خواهد شد.
واعظی درباره مهلت یك ماهه شورای عالی فضای مجازی برای ساماندهی مشخصات مالكان سیم‌ كارت در كشور، گفت: براساس مصوبه این شورا سه هفته پیش اعلام شد مالكان سیم ‌كارت هایی كه مشخصات شان در سامانه های اپراتوری تلفن همراه كامل نیست برای اعلام مشخصات خود و احراز هویت یك ماه فرصت دارند.
وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات با بیان این كه تلاش برای سامان دادن احراز هویت دارندگان سیم كارت هایی كه مشخصات شان دارای اشكال است از یك سال پیش آغاز شده است، ادامه داد: 50 میلیون سیم‌ كارت در این مدت ساماندهی شد و 10 میلیون سیم ‌كارت باقی ماند كه مالكان آنها 20 تا 30 سیم ‌كارت به نامشان ثبت بود، اما برای تعیین‌تكلیف نمی‌آمدند.
واعظی گفت: براساس مصوبه جدید شورا، به افراد باقی‌ مانده مهلت داده شد مراحل ثبت اطلاعات خود را تكمیل كنند و از تعداد 10 میلیون سیم ‌كارت بلاتكلیف چهار میلیون سیم‌ كارت با ارایه كارت شناسایی تعیین‌تكلیف شدند و امیدواریم در مهلت باقی ‌مانده، مالكان 6 میلیون سیم‌ كارت باقی ‌مانده نیز سریع‌تر برای احراز هویت همكاری كنند.
به گفته وی، در سال‌های گذشته به دلیل فروش بی‌حساب و كتاب سیم‌ كارت در كشور و نبود سختگیری‌های لازم، سیم ‌كارت‌هایی با هویت نامعلوم در شبكه ثبت شده بود كه از این طریق، تخلفات و سوءاستفاده‌هایی همچون قاچاق و مزاحمت انجام می‌شد.

**مشكل از كجا آغاز شد
سال های پیش را به یاد دارید، زمانی كه هنوز پای تلفن های هوشمند با قابلیت نشان دادن شماره تماس گیرنده به ایران باز نشده بود.
چه بسیار افرادی بودند كه با شماره گیری تصادفی برای خانواده ها ایجاد مزاحمت می كردند و علاوه بر آسیب رساندن به امنیت روانی جامعه بسیاری از خانواده ها را تا مرز از هم پاشیدگی كشاندند.
داستان بی پایان مزاحمت های تلفنی گرچه گاهی از سوی مخابرات كشف می شد اما همچنان ادامه داشت تا آنكه فناوری های جدیدی به میدان آمد. از اواخر دهه 1370 با آشكار شدن شماره تماس گیرنده روی تلفن های مقصد، روند مزاحمت های تلفنی كاهش یافت.
ورود تلفن های جدید به نام موبایل (بخوانید تلفن همراه) به عرصه ارتباطات ایران وضعیت ارتباطی را بین افراد دستخوش تغییر جدی كرد.
این تازه ترین دستاورد ارتباطی برای آنكه بتواند سهم خود را در بازار ایران كسب و جای پای خود را در كشور مستحكم كند، راه های تبلیغی گوناگونی را در پیش گرفت كه عرضه سیم كارت از آن جمله بود.
جذابیت بازار تلفن همراه كشور پای چندین اپراتور را به كشور باز كرد و با ورود آنها قصه مزاحمت های تلفنی جنبه تازه ای به خود گرفت.
از آن به بعد مردم ایران به قول معروف «موبایل دار» شدند و داستان مزاحمت و تهدیدهایی كه می رفت از یادها برود، شكل دیگری به خود گرفت.

** عرضه بی حد سیم كارت برای كسب سهمی از بازار
عرضه سیم كارت‌های اعتباری برخی اپراتورها با هدف تبلیغات در میانه دهه 1380، دوباره پای بسیاری را به كلانتری‌ها و محاكم قضایی بازكرد و از آن زمان به بعد به دلیل ضعف چشمان نظاره گر و قدرتمند كه توزیع سیمكارت های را بی نام و نشان كنترل كند، همچنان زمینه بروز جرم ها و مشكل های فراوان فراهم شد.
كلاهبرداری، آدم ‌ربایی، هماهنگی و ارتباط ‌گیری در سرقت‌های بزرگ و كوچك فقط نمونه كوچكی از جرایمی است كه تبهكاران می توانستند با استفاده از سیم كارت های احراز هویت نشده برای جامعه رقم زنند و آسایش جامعه را با تهدید جدی مواجه كنند.
حتی برخی اقدام های تبهكارانه امنیت ملی كشور را با خطر جدی روبرو كرد.
اكنون گرچه دست یافتن به سیم كارت با هویت مخدوش كمی سخت تر شده است اما به گفته برخی كارشناسان بازار موبایل، همچنان می توان با پرداخت مبلغ ناچیزی آن را خرید.

** ورود سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی به موضوع
سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی (رگولاتوری) سال گذشته بدنبال بروز مشكل برای برخی مشتركان اعلام كرد، قصد دارد وضع سیم كارت ها را سر و سامان دهد.
آخرین اطلاعات رگولاتوری در سال گذشته نشان می داد نزدیك به 900 هزار سیم كارت ایرانسل و 65هزار سیم كارت همراه اول در پایگاه اطلاعاتی این اپراتورهای تلفن همراه دارای نقص اطلاعات و نبود كد ملی است.
غلامرضا داداش زاده معاون رگولاتوری در آن زمان اعلام كرد: بیش از 90 درصد فرایند اخذ كد ملی از مشتركان تلفن همراه به پایان رسیده و مشخص شده است چه مشتركانی در پایگاه داده اپراتورها، اطلاعات دارند.
پس از اجرای این طرح، هیچ سیم كارت فاقد اطلاعات در شبكه اپراتورهای تلفن همراه باقی نمی ماند.

** ورود پلیس فتا به موضوع
سردار « كمال هادیان فر» رییس پلیس فتا نیروی انتظامی نیز به تازگی درباره ساماندهی سیم كارت های مجهول گفت: بیش از 160 میلیون سیم كارت در كشور وجود دارد كه از این شمار 30 میلیون سیم كارت یا تشابه اسمی دارد و یا مجهول الهویه است كه البته 20 میلیون از این سیم كارت ها ساماندهی و 10 میلیون دیگر در مرحله رسیدگی نهایی قرار دارد تا هویت آنها مشخص شود.
رییس پلیس فتای نیروی انتظامی اضافه كرد: تخلفات گذشته برخی از این اپراتورها براساس این مصوبه رسیدگی می شود و اساس كار ما این است كه با همكاری وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات این موضوع ساماندهی شود.

**تلاش رگولاتوری برای ساماندهی
به گزارش ایرنا، پیشتر « حسین فلاح جوشقانی» سرپرست معاونت نظارت و اعمال مقررات رگولاتوری اعلام كرده بود، پیامدها و مسوولیت های ناشی از سواستفاده از سیم كارت فقط به عهده استفاده‌كننده از سیمكارت نیست، بلكه مشتركی كه سیمكارت به نام وی ثبت شده است نیز درگیر می شود.
سیزدهم فروردین ماه امسال سامانه استعلام تعداد خطوط مشتركان تلفن سیار برای ساماندهی سیمكارت های بدون هویت مشخص راه‌اندازی شده است.
مشتركان می‌توانند با مراجعه به درگاه سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی به بخش خدمات الكترونیك در نشانی www.cra.ir یا نشانی اینترنتی mobilecount.cra.ir مراجعه كنند و از شمار سیمكارتهایی كه با كد ملی آنان ثبت شده است، مطلع شوند.
مشتركان هر كدام از اپراتورهای تلفن همراه باید كد ملی و شماره تلفن همراه خود را در این سامانه وارد كنند. پس از ثبت اطلاعات درخواستی در سامانه، پیامكی برای مشتركان ارسال می‌شود كه شمار سیمكارت های ثبت شده با كد ملی متقاضی در هر اپراتور تلفن همراه در این پیامك نوشته شده است.
مشتركان در صورت بروز مشكل هنگام استفاده از سامانه می‌توانند موارد مورد نظر یا پرسش های خود را به پست الكترونیكی mobilecount@cra.ir ارسال و راهنمایی و پاسخ لازم را دریافت كنند.
تجربه كشورهای دیگر نشان می دهد كاربران اینترنت دربسیاری از كشورهای توسعه یافته برای گشت و گذار در فضای مجازی باید با IP منحصر به فردی وارد شوند كه این موضوع می تواند جلوی بسیاری از بزهكاری ها را بگیرد.

**قطع سیم كارت در انتظار مشتركانی كه نقص اطلاعات هویتی دارند
جهانگیر اسدی سخنگوی سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی ایران(رگولاتوری) در روزهای اخیر به ایرنا گفت: اپراتورهای تلفن همراه موظفند نسبت به تعیین تكلیف مشتركانی كه وضعیت اطلاعات ثبتی آنها دارای نقص است اقدام كرده و در صورت بی اعتنایی بعد از سه بار تذكر، سیم كارت را قطع كنند.
وی افزود: اپراتورها موظفند ابتدا با ارسال پیامك و یا اطلاع رسانی از راه های دیگر، مشتركان را برای تكمیل اطلاعات هویتی خود در جریان قرار دهند تا آنها نسبت به این امر اقدام كنند.
اسدی افزود: اپراتورها موظفند در مرحله دوم و پس از اطلاع رسانی به این گونه مشتركان و در صورت تكمیل نكردن اطلاعات هویتی از سوی مشترك نسبت به یك طرفه كردن سیم كارت چنین مشتركانی عمل كنند.
سخنگوی رگولاتوری مغایرت مشخصات شناسنامه ای ، اطلاعات ناقص پرونده و تطبیق نداشتن شماره‌ شناسنامه و كدملی را از جمله اطلاعاتی عنوان كرد كه در سامانه اپراتورهای تلفن همراه از سوی این مشتركان ناقص اعلام شده است.
اسدی تاكید كرد، سیم كارت بی هویت در سامانه های اپراتوری كم است و بیشتر سیم كارت ها هویت مخدوش دارند.
به گفته وی، اقدام برای سامان دادن اطلاعات هویتی مشتركانی كه هنگام دریافت سیم كارت اطلاعات شان كامل نبوده پیش از این در دو مرحله دیگر انجام گرفته، با این حال هنوز مشتركانی هستند كه اطلاعات هویتی آنها در سامانه های اپراتوری تلفن همراه دارای نقص است.
سخنگوی سازمان رگولاتوری ایران همه مردم ایران را دعوت به تكمیل اطلاعات خود در سامانه های اپراتورهای تلفن همراه كرد و افزود: اپراتورها می توانند پس از سه بار تذكر به این نوع مشتركان و درصورت بی اعتنایی به این درخواست ها نسبت به قطع سیم كارت اقدام كرده و سیم كارت دارای اطلاعات مخدوش را از رده خارج كنند.
اسدی اجرای این طرح را از ابتدای دیماه امسال اعلام و خاطرنشان كرد: تكلیف این نوع سیم كارت ها در دی ماه روشن خواهد شد.

**كلام آخر
تلاش برای ساماندهی هویت دارندگان سیم كارت با جدیت از سوی دستگاه های مسوول آغاز شده است و انتظار می رود به زودی شاهد از بین رفتن این پدیده ای كه می تواند امنیت روانی جامعه را دچار اختلال كند، باشیم. اكنون بر اپراتورهای تلفن همراه كشور است تا از واگذاری سیم كارت بدون احراز هویت واقعی مشترك اجتناب كنند و همچنین انتظار می رود سازمان ثبت احوال كشور با تكمیل سامانه كارت هوشمند ملی ایرانیان اطلاعات آحاد مردم ایران را به روز داشته باشند تا هنگامی كه اپراتوری برای احراز هویت به این سامانه مراجعه كرد اطلاعات كاملی دراختیار داشته باشد تا بدین ترتیب افراد سود جو نتوانند با دادن اطلاعات ناقص صاحب سیم كارتی شده و به تهدید دیگران بپردازند.
وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات اعلام كرده است، آخرین مهلت تعیین ‌تكلیف هویت سیم‌ كارت‌ها 9 دی‌ ماه جاری است و پس از آن، سیم ‌كارت قطع نمی‌شود، بلكه برای مدتی یك‌ طرفه خواهد شد، علاوه بر این كه مالكیت سیم ‌كارت برای مالك حفظ می‌شود و سیم‌ كارت سلب امتیاز نمی‌شود.
اقتصام**2078**1561** گزارشگر:محمدمهدی بهرامی **انتشاردهنده: مژگان توانا

سرخط اخبار اقتصاد