۵ مرداد ۱۳۹۴،‏ ۸:۰۸
کد خبر: 81696346
۰ نفر
میزان شیوع افسردگی در ایران 12 درصد/ زنان دو برابر مردان

تهران-ایرنا-عضو انجمن روانپزشكان ایران با بیان اینكه میزان افسردگی از نظر فصول و مكان های مختلف متفاوت است، گفت:طبق آخرین نتایج تحقیقات وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكی شیوع افسردگی در ایران بطور متوسط 12 درصد است.

افسردگی بیماری است كه تاثیر زیادی در زندگی روزمره مبتلایان و اطرافیان آنها دارد؛ این بیماری علاوه بر ایجاد مشكلات روانی، به عنوان مادر بسیاری از بیماری های جسمانی نیز شناخته شده است از این رو در منابع پزشكی بر توجه بیشتر به این اختلال و لزوم برطرف كردن آن پیش از اقدام به درمان بیماری های جسمی تاكید شده است.

به گفته پزشكان، افسردگی واكنش طبیعی افراد به مشكلات زندگی و از دست‌ دادن شرایط مناسب زندگی یا افرادی است كه نسبت به آنها علاقه وجود دارد.

افسردگی بر طرز فكر، احساس و رفتار افراد تاثیر می ‌گذارد و ممكن است سبب ابتلا به انواع بیماری ‌های جسمی و روانی شود.

برخلاف تصور عموم، افسردگی فقط یك ناتوانی روحی نیست بلكه یك بیماری مزمن است كه می تواند منشا بسیاری از بیماری های دیگر مانند دیابت، فشارخون بالا، بیماری های قلبی و عروقی و حتی سكته های مغزی و قلبی عروقی شود.مطالعات نشان می دهد كه چهار درصد جمعیت جهان به بیماری افسردگی مبتلا هستند.

دكتر غلامرضا حاجتی روز دوشنبه در گفت و گو با خبرنگار علمی ایرنا اظهار كرد: افسردگی یكی از بیماری ها و اختلالات روانی شایع حوزه سلامت روان در تمام كشورهای دنیا به شمار می رود كه در بسیاری موارد فرد متوجه بروز این اختلال در خود نیست و ممكن است در اثر عدم مراجعه به موقع به پزشك، بیماری او به حدی پیشرفت كند كه دچار افكار خودكشی شود.

حاجتی گفت: در برخی كتاب های مرجع اشاره شده كه در 50 درصد موارد، افسردگی به دلیل مراجعه به پزشكان غیرمرتبط با رشته روان پزشكی، تشخیص داده نمی شود و این اختلال در درمان بیماری های جسمی نادیده گرفته می شود.

وی افزود: افسردگی منشا بسیاری از بیماری ها است و ممكن است به عنوان نمونه فرد به دلیل ابتلا به افسردگی دچار مشكلات گوارشی شود و به متخصصان این رشته مراجعه كند اما هیچ بیماری گوارشی نداشته باشد؛ در چنین مواردی باید پزشكان رشته های مختلف به این مساله توجه داشته باشند كه منشا بسیاری از بیماری ها می تواند اختلال افسردگی باشد و در معاینات بیماران آن را بررسی كنند.

حاجتی ادامه داد: از این رو لازم است مردم و متخصصان رشته های مختلف پزشكی اطلاعات كافی در زمینه این بیماری داشته باشند تا بتوانند آن را به موقع تشخیص دهند.



*** علایم افسردگی

عضو انجمن روانپزشكان ایران تغییر الگوی خواب، تغییر علایق، احساس گناهكار بودن، خستگی، مختل شدن تمركز، كاهش اشتها، كندی در انجام امور روزانه و ایجاد افكاری در مورد مرگ و در نهایت خودكشی را از جمله علایم افسردگی برشمرد.



** تغییر الگوی خواب

حاجتی در مورد تغییر الگوی خواب به عنوان یكی از علایم افسردگی گفت: تغییرات الگوی خواب از علایم افسردگی است كه بیشتر به صورت تغییر در كمیت و كیفیت خواب رخ می دهد.

وی توضیح داد: در برخی افسردگی ها میزان خواب افزایش می یابد اما به طور كلی فردی كه دچار افسردگی است دیر به خواب می رود، صبح زود بیدار می شود، در اواسط شب از خواب می پرد و خواب او همراه با كابوس های تكرار شونده است.



** تغییر علایق

عضو انجمن روانپزشكان ایران گفت:در افسردگی علایق فرد به انجام فعالیت های روزمره زندگی كاهش می یابد و حتی آنقدر شدید می شود كه نسبت به انجام كارهای معمول خود بی علاقه می شود، دچار بی حوصلگی می شود و در نهایت این بی علاقگی به افزایش ناامیدی و حتی بی علاقگی به زنده ماندن منتهی می شود.



** احساس گناهكار بودن

حاجتی با بیان اینكه احساس گناهكار بودن از دیگر علایم افسردگی است، توضیح داد: فرد افسرده ممكن است خود را فردی نالایق بداند و مرتب خود را به خاطر مسایل مختلفی كه در اطرافش رخ می دهد، سرزنش كند.

وی افزود: در موارد شدیدتر فرد احساس گناه شدید و بی ارزش بودن می كند و به دلیل احساس ناتوانی، در مسایل مختلف زندگی نمی تواند به درستی و به تنهایی تصمیم گیری كند.



**خستگی

حاجتی خستگی را از دیگر علایم افسردگی عنوان كرد و گفت: گاهی افسردگی خود را به صورت كاهش انرژی و عدم توان لازم برای انجام فعالیت های روزمره نشان می دهد در این حالت فرد احساس كاهش توان و قوت می كند و از انجام امور زندگی خود سرباز می زند.



** مختل شدن تمركز

متخصص روانپزشكی از مختل شدن تمركز حواس به عنوان دیگر علامت افسردگی نام برد و در این مورد توضیح داد: شكایت از فراموشی یكی دیگر از مشكلاتی است كه افراد افسرده مرتب آن را به زبان می آورند.

حاجتی گفت: در این حالت فرد به دلیل افكار منفی كه در ذهن دارد، تمركز لازم را ندارد و به صورت شكایت از فراموشی و كم حافظه بودن آن را بیان می كند و غافل از این است كه علت این كم حافظه بودن، افسردگی است و باید برای درمان آن اقدام كند.





** كاهش اشتها

حاجتی كم اشتهایی را از جمله علایم افسردگی دانست و گفت: شایع ترین علت در افسردگی های معمول، كاهش اشتها است اما در افسردگی های غیرمعمول یا آتیپیك فرد دچار افزایش اشتها می شود.



** كندی در انجام امور روزانه

عضو انجمن روانپزشكان ایران گفت: فرد افسرده دچار كم تحركی و كندی در انجام امور روزانه می شود و به دلیل بی حوصلگی و كاهش تمایل به انجام امور، كارها را به كندی انجام می دهد و به همین دلیل زمان انجام امور او طولانی می شود.



** ایجاد افكاری در مورد مرگ

حاجتی ایجاد افكاری در مورد مرگ را از دیگر علایم افسردگی عنوان كرد و توضیح داد: در موارد شدید افسردگی، فرد مدام به مرگ فكر می كند و در موارد شدیدتر دچار افكاری برای اقدام به خودكشی می شود و این افكار می تواند تا جایی پیش برود كه فرد در نتیجه آن دست به خودكشی زند.

وی خودكشی را یكی از مهمترین اورژانس های روان پزشكی دانست و افزود: فردی كه اقدام به خودكشی می كند باید یك ارزیابی كامل روان پزشكی شود زیرا اگر اقدام به خودكشی منجر به فوت فرد نشود در بسیاری موارد به ویژه در افرادی كه سن كمتری دارند، قابل پیشگیری است و می توان با ارایه درمان های روانپزشكی و برطرف كردن حالت افسردگی از اقدام بعدی فرد به خودكشی جلوگیری كرد.

به طور كلی نتایج تحقیقات صورت گرفته در مورد افسردگی نشان می دهد كه ناامیدی نسبت به روزهای بهتر، در افسردگی وجود دارد و افراد افسرده معمولا امیدی برای داشتن زندگی بهتر ندارند. اما می توان با تقویت افكار مثبت و حس خوش بین بودن نسبت به آینده، افكار مثبت را جایگزین افكار منفی كرد.



*** شیوع افسردگی

عضو انجمن روانپزشكان ایران گفت: در منابع علمی شیوع افسردگی در كشورهای مختلف دنیا حدود 10 تا 20 درصد و متوسط آن حدود 15 درصد اعلام شده است و در ایران طبق نتایج تحقیقاتی كه وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكی در قالب طرح ملی پیمایش سلامت روان در سال 1390 انجام داد، شیوع افسردگی به طور متوسط 12 درصد است.

حاجتی با بیان اینكه در مقایسه آمار جهانی شیوع افسردگی و میزان آن در ایران به این نتیجه می رسیم كه تفاوت چندانی با سایر كشورهای دنیا نداریم، افزود: میزان افسردگی در ایران در سال ها، فصول و مكان های مختلف متفاوت است اما این تحقیق صورت گرفته متوسط آن را 12 درصد اعلام می كند.



*** علل افسردگی در ایران

عضو انجمن روان پزشكان ایران گفت:مطالعه جامعی در مورد علل افسردگی در ایران صورت نگرفته است اما مشاهدات حاكی از آن است كه در درصدی از افرادی كه دچار افسردگی می شوند، زمینه خانوادگی و ژنتیكی نقش داشته است و این افراد در بستگان نزدیك خود افسردگی هایی مانند افسردگی دوقطبی داشته اند.

حاجتی افزود: مشكلات زندگی مانند مسایل اقتصادی، موقعیت اجتماعی، بیكاری، شكست در فعالیت های اقتصادی و تجاری، مشكلات تحصیلی و اختلالات و بیماری های مزمن مانند دیابت، بیماری های قلبی عروقی، ابتلا به سكته های قلبی و مغزی، بیماری دمانس، سالمندی و كم كاری تیروئید می تواند از علل افسردگی باشد.



*** شیوع افسردگی در زنان 2 برابر مردان

متخصص روانپزشكی گفت: مطالعات نشان می دهد كه میزان افسردگی در زنان 2 برابر مردان است و دلیل آن برخی تغییرات هورمونی و حساس تر بودن زنان نسبت به مردان به ویژه در مقابل مشكلات زندگی عنوان شده است.

حاجتی در مورد تغییرات هورمونی در زنان و رابطه آن با افسردگی توضیح داد: 70 تا 90 درصد زنان به دلیل اختلالات هورمونی دچار افسردگی های مقطعی می شوند و ممكن است در موقعیت های مختلف، رفتارهای پرخاشگرانه و بدخلقی هایی نشان دهند كه در مواقع عادی این حالت را نداشته باشند.

وی در مورد شیوع 2 برابری افسردگی در زنان نسبت به مردان نیز گفت: زنان در مقابل بیماری ها و دردهای ناشی از بیماری ها قدرت تحمل بیشتری دارند اما در مورد مسایل احساسی و موقعیت هایی كه احساسات آنها را تحت تاثیر قرار می دهد، توانایی مقابله كمتری دارند و ممكن است در مقابل ناملایمات دستخوش مشكلات روانی از جمله افسردگی شوند.

حاجتی اظهار كرد: همچنین مطالعات نشان می دهد كه میزان افسردگی در افراد متاهل كمتر از افراد مجرد است و در صورت بروز، میزان شدت آن نیز كمتر است.



*** عدم تشخیص50 درصد بیماری های روانی

عضو انجمن روانپزشكان ایران گفت: در منابع علمی روان پزشكی، عنوان شده است كه بیماری 50 درصد مبتلایان به بیماری های روانی تشخیص داده نمی شود در نتیجه این افراد درمان های لازم را دریافت نمی كنند و ممكن است با مشكلات مختلفی روبه رو شوند.

حاجتی به ترس از انگ بیمار روانی در بین مبتلایان به افسردگی اشاره كرد و آن را علت عمده عدم مراجعه این افراد به پزشكان مربوطه عنوان كرد.

وی توضیح داد: به دلیل ترس از این مساله بسیاری از افرادی كه خود به این باور رسیده اند كه مشكل افسردگی دارند، به پزشك مراجعه نمی كنند و تنها كمتر از 40 درصد مبتلایان به پزشك مراجعه می كنند كه در بسیاری از موارد به دلیل اینكه به موقع این مراجعه صورت نمی گیرد، درمان های مناسب را نمی توانند دریافت كنند.

حاجتی منشا این طرز فكر را عدم فرهنگ سازی مناسب در این زمینه عنوان كرد و گفت: اولین آسیب این تفكر اشتباه، این است كه بیمار به پزشك مراجعه نمی كند، بیماری او تشخیص داده نمی شود و بیمار درمان مناسب را دریافت نمی كند و در نتیجه به دلیل رفتارهای نامناسب می تواند به سایر افراد خانواده و جامعه نیز آسیب وارد كند.

وی افزود: به همین دلیل تنها 10 درصد مبتلایان به افسردگی درمان مناسب دریافت می كنند و 90 درصد باقی مانده به درستی تشخیص داده و درمان نمی شوند.

حاجتی با تاكید بر لزوم فرهنگ سازی در این زمینه اظهار كرد: در یك دهه اخیر این مساله در ایران كمرنگ تر شده و سطح آگاهی مردم نسبت به آن افزایش یافته است اما هنوز ترس از این انگ در جامعه وجود دارد و لازم است در این زمینه فرهنگ سازی مناسب و گسترده صورت گیرد.



*** لزوم افزایش سطح آگاهی پزشكان در مورد افسردگی

حاجتی اظهار كرد: علاوه بر افزایش سطح آگاهی عموم مردم در مورد بیماری های روانی از جمله افسردگی و فرهنگ سازی مناسب برای مراجعه بیماران به پزشكان مربوطه، لازم است سطح آگاهی پزشكان نیز در مورد بیماری های روانی افزایش یابد تا بتوانند به موقع این علایم را تشخیص دهند و آنها را به پزشكان مربوطه برای دریافت درمان های لازم ارجاع دهند.

وی ادامه داد: در بسیاری از موارد افسردگی منشا بسیاری از بیماری های جسمی است كه با رفع آن، بیماری جسمی افراد نیز برطرف می شود.

حاجتی توضیح داد: در صورتی كه علایم افسردگی در فردی بیش از 2 هفته به طول انجامد، فرد مبتلا به اختلال افسردگی است بنابراین باید درمان او به موقع آغاز شود.

به گفته پزشكان، علاوه بر مراجعه به پزشكان مربوطه برای درمان افسردگی می توان اقدامات مكملی مانند انجام ورزش های روزانه، پیروی از رژیم غذایی مناسب و تفریح را برای رفع این اختلال در پیش گرفت.

اما پزشكان تاكید می كنند افرادی كه تحت درمان دارویی قرار دارند نباید به بهانه انجام اقدامات مكمل، مصرف داروها را خودسرانه قطع كنند و برای این منظور باید با پزشك معالج خود مشورت كنند.

علمی(5)1834**1440