یک روزنامه آمریکایی: معامله نفتی بزرک دیگری بین اروپا و ایران در جریان است (قسمت اول ) # تهران - ایرنا 21 مهر 1376 برابر با 13 اکتبر 1997 طرح سرمایه گذاری 5/2 میلیارد دلاری شرکت نفتی " شل " در ایران باعث فاصله گرفتن بیشتر اروپا از امریکا می شود.
روزنامه "واشنگتن پست" روز یکشنبه نوشت: سرمایه گذاری شرکت بریتانیای - هلندی " شل " در ایران آزمون دیگری است که طی دو هفته اخیر در برابر امریکا قرار داده شده است تا سیاست این کشور را نسبت به ایران محک بزند.
"واشنگتن پست" از قول منابع دیپلماتیک می نویسد: "شل" در حال گف و گو با دولت ایران است تا در یک پروژه مشترک با این کشور به لوله کشی گاز در شمال ایران دست بزند.
طرح عظیم لوله کشی گاز در شمال ایران که گاز ترکمنستان را از مسیر ایران به ترکیه و سپس اروپای غربی می رساند نقطه عطفی در صدور منابع عظیم نفتی منطقه دریای خزر محسوب می شود.
"واشنگتن پست" افزود: بعد از قرارداد 2 میلیارد دلاری شرکت فرانسوی "توتال" با ایران این امتحان دیگری برای سیاست امریکا در شکست منزوی ساختن ایران است.
این روزنامه می افزاید: در حالیکه امریکا سرگرم گفت و گو با اروپا برای اتخاذ روش مشترک در قبال ایران است، چنین برمی آید که سیاست های تحریمی امریکا تحت تاثیر تقاضای روزافزون ترکیه و کشورهای شرق و جنوب آسیا به انرژی و ضرورت صدور نفت و گاز آسیای میانه کم رنک شده است.
علاوه براین ترکمنستان طی هفته های آینده قصد گشایش مسیر دیگری از لوله های گاز را برای صدور گاز به ایران دارد.
از این لوله ها سالانه 2 میلیارد متر مکعب گاز برای تغذیه نیروگاه ها و پالایشگاه های شمال ایران صادر خواهد شد.
مقامات ترکمنستان گفته اند که این میزان صدور در نهایت به شش برابر حجم اولیه اش خواهد رسید.
"شیخ مرادوف" در مصاحبه ای اظهار داشته است که ترکمنستان دیگر نمی خواهد به روسیه و کشورهای بلوک شوروی گاز صادر کند چون آنها هنوز 3 میلیارد دلار از بابت دریافتی های قبلی خود به ترکمنستان بدهکارند.
وی افزود: به همین دلیل مسیر دیگر لوله گاز از ایران برای ترکمنستان موضوع حیات و مرک است.
به نوشته این روزنامه هنوز معلوم نیست منافع ایران از لوله نفتی ترکمنستان چقدر است. اما طرفین از این خشنودند که طرح " شل " از طریق بانک های بین المللی انجام نمی شود و لذا دست امریکا از اعمال نفوذ در آن کوتاه است.
منابع ایرانی گفته اند " شل " بودجه و مهندسان و مدیریت این طرح را به عهده می گیرد.
"شیخ مرادوف" اظهار امیدواری کرده است که توافقنامه سه جانبه تا بهار آینده امضا شود و کل طرح تا دوسال دیگر آماده بهره برداری باشد.
مقامات امریکا بدنبال ترغیب ترکمنستان به طرح دیگری بوده اند که نفت ترکمنستان را از طریق لوله زیر دریایی به باکو و سپس غرب دریای سیاه منتقل سازد.
وزیر امور خارجه ترکمنستان ضمن جالب خواندن این طرح گفت: اشکالات و ابهام های زیادی در آن هست و چندین طرف در آن درگیر خواهند شد. یک مشکل مهم این است که کشورهای حوزه خزر در زمینه چگونگی استفاده از کف دریا به توافق نرسیده اند.
ادامه دارد.....