اکران های نوروزی سینما و چینش و گزینش فیلم ها

تهران- ایرنا- تفاوت بسیار فیلم ها در نوروز امسال و فروش بالای 2 فیلم در صدر و شکست مطلق چند فیلم دیگر، بیش از هر چیز به ترکیب نادرست اکران نوروزی و اشتباه در چینش و گزینش آثار منتخب در نمایش این فصل دلالت دارد.

به گزارش گروه اطلاع رسانی ایرنا؛ اکران نوروز 98 در سینماها از همان آغاز با کش و قوس های فراوان بر سر قرار گرفتن «کدام فیلم ها» در فهرست اکران شروع به کار کرد و نخست این فهرست چند برابر ظرفیت اعلام شده بود و در نهایت هفت فیلم، شامل یک فیلم کودک، 2 فیلم اجتماعی و چهار فیلم کمدی برای نمایش در نوروز سینماهای ایران به رقابت با هم پرداختند.

نخستین مشکل در انتخاب کمی و کیفی این هفت فیلم به وقوع پیوست، چنان که بسیاری از کارشناسان انتخاب «هفت» فیلم برای نمایش در سینماهای ایران (حتی در مقطعی مانند نوروز) را بیش از حد دانستند و نمایش پنج فیلم را کافی عنوان کردند. با همین استدلال می توان حداقل 2 فیلم را از همان ابتدا شکست خورده اکران نوروزی دانست که بنا بر جدیدترین آمار فروش فیلم «تختی» با یک میلیارد و 381 میلیون و 447هزار تومان و «پیشونی سفید3» با یک میلیارد و 915 میلیون و 51 هزار تومان شکست خوردگان اکران نوروزی 98 سینما بوده اند.

از نظر کیفی نیز می توان اشکالات متعددی به چیدمان فیلم ها در اکران نوروزی 98 وارد کرد که هنوز پس از تجربیات سالیان طولانی مشخص نشده است که هیات انتخاب بنا بر چه معیار و میزانی به گزینش فیلم ها برای این مقطع زمانی پر رونق سینماها می‌کنند. مدیر یکی از سینماهای پرمخاطب درباره اکران نوروزی گفته است: «تجربه اکران نوروز در سال های گذشته ثابت کرده که به طور معمول انتخاب خانواده ها در این ایام فیلمی است که فضای مفرح تری دارد. در تعطیلات ابتدای سال معمولا خانواده ها به سینما مراجعه می کنند، بر طبق برآوردها نظر عمومی خانواده فیلم های طنز را در اولویت قرار می دهند یا فیلم های اجتماعی مثل «ابد و یک روز» یا «متری شیش و نیم» که در جشنواره پر مخاطب بوده و فضای تبلیغاتی خوبی در این ایام جشنواره حول آنها شکل گرفته است.»

برپایه گفته این مدیر سینما و تحلیل های آماری و پژوهش های میدانی بر فردی پوشیده نیست که اولویت تماشای فیلم های کمدی، مهمترین و نخستین انتخاب خانواده ها برای رفتن به سینما در ایام نوروز محسوب می شود اما پرسش مهم و بی پاسخ دیگر این به شمار می رود که انتخاب چهار فیلم کمدی با چه معیار و سنجش قبلی صورت گرفته و آیا این چینش اشتباه سبب «فیلم سوزی» و شکست تجاری سازندگان نشده است و دیگر اینکه آیا به جز اکران نوروزی اکران دیگری در سال همچون «اکران تابستان» و «اکران عید فطر» برای نمایش این گونه پرمخاطب در سینماها وجود ندارد که سینماداران و سینماگران حاضرند فیلم خود را با وجود احتمال شکست تجاری در این برهه زمانی به نمایش درآورند؟

از بحث «آسیب شناسی انتخاب و چینش فیلم ها» که بگذریم، 2 اتفاق مهم دیگر باعث شد، اکران نوروز 98 خبرسازترین و پر حاشیه ترین اکران های سال های اخیر سینما باشد. نخستین رویداد رقابت نابرابر و غیر عادی 2 فیلم «رحمان 1400»و «تختی» بود که به دلیل اینکه این 2 فیلم در صدر و کف جدول فروش فیلم ها قرار گرفته اند و فاصله حدود 20 میلیاردی میان آنها به وجود آمد، خیلی مورد توجه و مقایسه قرار گرفت.

عوامل متعددی چون زمان نامناسب اکران، تبلیغات کم، ساختار مستندگونه و نبودن سوپر استار در کنار روایت هنری و سبک سیاه سفید فیلم از جمله مواردی بودند که کارشناسان سینما از «دلایل شکست فیلم تختی» (ساخته بهرام توکلی) در برابر فیلم رحمان 1400(ساخته منوچهر هادی) عنوان کردند و هنوز پس از هفته ها، تحلیل فروش بالای رحمان 1400 و عدم فروش تختی از جمله بحث های تحلیلی منتقدان و کارشناسان سینما در رسانه های تصویری و نوشتاری است چنانکه یکی از منتقدان قدیمی سینما عدم استقبال مردم از فیلم تختی را «شرم اجتماعی» عنوان و از افول سلیقه مخاطبان و گرایش به فیلم های سطحی و کمدی های بسیار بی کیفیت، انتقاد کرد.

رویداد مهم دیگر توقف نمایش فیلم رحمان 1400 بود که پس از حدود یک ماه اکران در سینماها «محمدرضا فرجی» مدیرکل سینمای حرفه ای سازمان سینمایی از نبود امکان نمایش این فیلم در سینماهای سراسر کشور خبر داد. اینکه تمام طول نوروز و پس از آن رتبه نخست گیشه سینماها در اختیار این فیلم باشد و ناگهان اعلام شود که فیلم نمایش داده شده در سینماهای کشور با نسخه اصلاحیه آن مغایر است، تقریبا موضوع بسیار نادر و عجیبی به نظر می رسد. البته باید عنوان کرد که سه سال پیش و در جریان اکران فیلم «پنجاه کیلو آلبالو» از «مانی حقیقی» نیز اتفاق مشابهی روی داد و این فیلم نیز پس از یک ماه و اندی از شروع نمایش در سینماها از ادامه اکران باز ماند و «علی جنتی» وزیر وقت فرهنگ و ارشاد در آن زمان حکم توقیف فیلم را صادر کرد. در آن زمان نیز عدم رعایت شئونات جامعه و پخش تیزر تبلیغاتی فیلم در ماهواره به عنوان اصلی ترین دلایل توقیف فیلم گزارش شده بود.

اما در ارتباط با فیلم رحمان 1400 «منوچهر هادی» کارگردان آن خود را از این تخلف مبرا دانست و در صفحه شخصی خویش در فضای مجازی نوشت: «تمام سینماهای کشور نسخه اصلاح شده روی پرده اکران می کردند و تازه سینماهای حوزه هنری نسخه اصلی شده تری را. هیچ باکی نیست.» پس از این مدیرکل دفتر سینمایی حرفه ای سازمان سینمایی درباره این اتفاق توضیح داد که بیشتر سالن ها همان نسخه ای از فیلم رحمان 1400 که مورد تایید ما بوده و اصلاحات کامل در آن انجام شده است، نمایش داده اند اما به گفته او با توجه به اینکه بازرسان سازمان سینمایی معمولا به صورت تصادفی در سالن های سینمایی حضور پیدا می کنند، متاسفانه در هفته اخیر متوجه شدیم که در برخی از سالن های سینماها نسخه ای که به صورت کامل اصلاح نشده بود، اکران شده است. این مدیر مدعی شد که فعلا از نظر حقوقی پخش کننده و تهیه کننده باید پاسخگوی این اتفاق باشند.

در ادامه پای مجلس هم به این ماجرا باز شد. چنان که «سید صادق طباطبایی نژاد» عضو هیات رییسه کمیسیون فرهنگی مجلس هم نسبت به این تخلف واکنش نشان داد و با اشاره به رفتار نامتعارف در توقف اکران فیلم سینمایی رحمان 1400 پس از یک ماه اکران، از ورود کمیسیون فرهنگی مجلس به این موضوع خبر داد. او با اشاره به این موضوع گفت: «در حال حاضر این سوال مطرح است که چطور سازمان سینمایی پس از یک ماه متوجه شده که نسخه نمایش داده شده با نسخه که دارای مجوز است مغایرت دارد و امروز نسبت به آن واکنش داده است؟ معاونت نظارت و ارزشیابی سازمان سینمایی باید در این اتفاق رخ داده پاسخگو باشد.»

در ادامه پس از بررسی مهمترین تحولات اکران نوروزی 98 به گزارش و تحلیل مختصر این فیلم ها پرداخته شده است:

**متری شیش و نیم ساخته سعید روستایی
سرانجام حسرت فیلم سینمایی «متری شیش و نیم» برای رسیدن به صدر جدول فروش پس از توقیف اکران فیلم رحمان 1400 به پایان رسید و این فیلم در این هفته توانست با رکورد 2 میلیارد و 854 میلیون تومان، صدرنشین گیشه هفتگی باشد. با این حال فیلم روستایی توانست در این هفته رکورد مهمی را به نام خود ثبت کند، رکوردی که در اختیار فیلمی ارزشمند از کارگردان مطرح سینمای ایران بود، «فروشنده» ساخته اصغر فرهادی. «متری شیش و نیم» با عبور از مرز 16 میلیارد تومان فروش، توانست رکورد پرفروش‌ترین فیلم اجتماعی را که با 15 میلیارد و 714 میلیون تومان در اختیار فیلم فرهادی بود بشکند و در اختیار بگیرد.

البته فیلم روستایی فرصت و پتانسیل این را دارد که این رکورد را بهبود ببخشد، «متری شیش و نیم» تا به امروز 19 میلیارد و 376 میلیون و 530 هزار تومان فروش داشته، روستایی در این فیلم بار دیگر به سراغ اعتیاد رفته و این بار از زوایه‌ای دیگر به این معضل پرداخته است. «متری شیش و نیم» داستان جست و جوی پلیس مبارزه با مواد مخدر برای پیدا کردن فروشنده بزرگ شیشه در پایتخت است. این فیلم با توجه به فضای پلیسی و البته اجتماعی که دارد به نظر می‌رسد بتواند گیشه بهتر و پرفروش تری را در اکران نوروزی تجربه کند.

** چهار انگشت ساخته حامد محمدی
«حامد محمدی» که در خرداد سال گذشته با فیلم سینمایی «اکسیدان» توانست دل علاقه‌مندان به سینما را به دست آورد و فیلم کمدی مخاطب پسندی را روانه پرده نقره‌ای کند، این بار در اکران نورزی با کمدی دیگری به نام «چهار انگشت» از مخاطبان سینما میزبانی می‌کند و دومین فیلم پرفروش کمدی پس از رحمان 1400 است. او در این فیلم بار دیگر روی زوج امیر جعفری و جواد عزتی که در «اکسیدان» موفق بودند و توانستند مخاطبان را جذب کنند، حساب کرده که تا کنون هشت میلیارد و 83 میلیون و 370 هزار تومان فروش داشته است.

محمدی برای فیلم قبلی خود با اعتراض برخی از گروه های جامعه رو به رو شده بود که از آن جمله می‌توان به نمایندگان مجلس اشاره کرد. 17 نماینده مجلس در نامه‌ای به وزیر فرهنگ و ارشاد خواستار توقیف این فیلم به دلیل توهین به ادیان مقدس الهی شده بودند که البته این اتفاق در نهایت رخ داد. حواشی به وجود آمده برای این فیلم به دلیل شوخی با کلیسا و پرداختن به موضوع ترنس‌ها بود. این فیلم در نهایت هم بیش از 10 میلیارد تومان در گیشه فروش داشت.

اما «چهار انگشت» داستان متفاوتی دارد، محمدی در این فیلم که در تایلند، کامبوج و ایران فیلمبرداری شده است، داستان 2 دوست را روایت می‌کند که برای انجام دادن کاری ناتمام به کامبوج می‌روند و درگیر اتفاقاتی تازه می‌شوند.

**زندانی‌ها ساخته ده‌نمکی
دیگر فیلم کمدی اکران نوروزی، فیلمی که محتوای متفاوتی نسبت به آثار پیشین این کارگردان دارد. «مسعود ده‌نمکی» این بار به سراغ سوژه‌ای اجتماعی در بستر کمدی رفته و سعی کرده است تا تاثیر معنویات را بر زندانیان به تصویر بکشد.

ده‌نمکی نیز از کارگردانانی بود که با انصراف از جشنواره سی و هفتم فیلم فجر خواستار اکران فیلمش در نوروز 98 شد. او اعتقاد داشت که حضور «زندانی‌ها» در فضای رقابتی جشنواره فیلم فجر باعث می‌شود که حرف اصلی فیلم گم شود. فیلمی که تا کنون توانسته است سه میلیارد و 238 میلیون و245 هزار تومان فروش داشته باشد.

نام این فیلم به واقع مخاطب را به یاد فیلم ماندگار «اخراجی‌ها» می‌اندازد، فیلمی که گیشه سینمای ایران را حسابی تکان داد و برای سال‌ها «پرفروش‌ترین فیلم تاریخ سینمای ایران» بود، ده‌نمکی در این فیلم با درون‌مایه طنز توانست به روایت دفاع مقدس از زاویه‌ای دیگر بپردازد و مخاطب را با خود همراه کند.

** پیشونی سفید 3 ساخته سیدجواد هاشمی
از همان زمان که گزینه‌های احتمالی اکران نوروزی معرفی شدند، به نظر می‌آمد که «پیشونی سفید 3» ساخته «سیدجواد هاشمی» شانس بالایی برای حضور در ترکیب نهایی اکران نوروزی داشته باشد، به دلیل اینکه تنها فیلم کودک متقاضی اکران بود. موفقیت نسبی اکران 2 قسمت پیشین این فیلم موزیکال و شاد، سازندگانش را بر آن داشت که سومین قسمت این فیلم را نیز جلوی دوربین ببرند. به نظر می‌آید این فیلم مانند 2 قسمت‌های پیشین آن هزینه زیادی برای ساخت داشته و تا زمان حاضر بالغ بر یک میلیارد و 915 میلیون و 51 هزار تومان فروش داشته است.

قسمت های پیشین «پیشونی سفید» با وجود آنکه نتوانست به فروش بسیار فوق‌العاده‌ای دست پیدا کند اما با توجه به ژانر و موضوعی که داشت در گیشه نسبتا قابل قبول عمل کرد.

این قسمت در ادامه قسمت‌های پیشین این فیلم و درباره ماجرای به دام افتادن پیشونی سفید(با بازی ترلان پروانه) به وسیله اختاپوس است. با توجه به آنکه «پیشونی سفید 3» تنها فیلم ژانر کودک اکران نوروزی امسال است، به نظر می‌رسد که می‌تواند از این امکان بهره کافی را ببرد و در گیشه نیز عملکرد مثبتی داشته باشد.

** ژن خوک ساخته سعید سهیلی
«سعید سهیلی» امسال با فیلم سینمایی «ژن خوک» آماده اکران نوروزی شد. کارگردانی که در ساخت فیلم‌های طنز با درون‌مایه مسایل اجتماعی سابقه دارد و «گشت ارشاد» و «گشت 2» 2 فیلم پیشین او نمونه‌هایی از همین دست بودند. سهیلی علاوه بر کارگردانی، نویسندگی و تهیه‌کنندگی این فیلم را نیز برعهده دارد.

این فیلم هم البته در چند هفته گذشته کم حواشی نداشت که مهم‌ترین آن به جشنواره سی و هفتم باز می‌گردد، سهیلی ابتدا از حضور در جشنواره فجر انصراف داد اما پس از مدتی تصمیمش را تغییر داد و خواستار حضور در این رویداد سینمایی شد که این بار فیلمش انتخاب نشد. سهیلی که پیش از این توانسته بود با 2 فیلم «گشت ارشاد» با وجود تمامی حواشی و مخالفت‌هایی که برای توقیف این فیلم صورت گرفت، به فروش بسیار خوبی در گیشه دست پیدا کند، همچنین او تجربه اکران موفق «گشت 2» را در نوروز 96 دارد، به نظر می‌رسد که با فیلم جدید خود نیز در فکر تکرار این موفقیت‌ها بوده است اما فروش 2 میلیارد و 299 میلیون و 676 هزار تومانی فیلم حکایت از شکست تجاری فیلم دارد.

**رحمان 1400 ساخته منوچهر هادی
«منوچهر هادی» در سال‌های اخیر خود را به عنوان فیلمسازی موفق در عرصه کمدی و فیلم‌های اجتماعی و ملودرام به مخاطبان و اهالی سینما شناسانده است، او همچنین نشان داده که «رگ خواب» علاقه‌مندان به سینما را پیدا کرده است و می‌تواند با فیلم‌هایی که می‌سازد، آنها را به سینما بیاورد. البته او همواره دستی هم بر آتش سریال سازی در شبکه نمایش خانگی و تلویزیون دارد.

2 فیلم کمدی قبلی او یعنی «من سالوادور نیستم» و «آینه بغل» گواه همین موضوع است، فیلم‌هایی که در گیشه نیز به شدت موفق عمل کردند، «آینه بغل» با فروش 20 میلیاردی توانست جایگاه سوم پرفروش ترین فیلم‌های تاریخ سینما را از آن خود کند و «من سالوادور نیستم» هم دومین فیلم پرفروش سال 95 بود. او با این کارنامه قابل قبول در زمینه ساخت فیلم کمدی، امسال و در اکران نوروز با «رحمان 1400» که ابتدا «خزه» نام داشت، بار دیگر به سینما بازگشت. سازندگان این فیلم هم ابتدا فرم حضور در جشنواره فیلم فجر را پر کرده و از متقاضیان حضور در این رویداد سینمایی بودند اما چندی بعد و پیش از اعلام نتایج انصراف خود را از حضور در جشنواره فیلم فجر اعلام کردند که این فیلم تا پیش از توقیف توانسته بود 22 میلیارد و 484 میلیون و 121 هزار تومان در گیشه فروش داشته باشد.

**غلامرضا تختی ساخته بهرام توکلی
«غلامرضا تختی» به کارگردانی «بهرام توکلی» و تهیه‌کنندگی «سعید ملکان» است که این فیلم هم برای نخستین بار در جشنواره سی و هفتم فیلم فجر به نمایش درآمد، در نهایت توانست سیمرغ بلورین بهترین فیلمبرداری و بهترین طراحی صحنه را از آن خود کند. این فیلم هم از زمان ساخت تا زمان نمایش در جشنواره، حواشی کمی به همراه نداشت، نخستین حاشیه این فیلم به جدایی «امیر جدیدی» از پروژه «غلامرضا تختی» باز می‌گردد، موضوعی که اگر اتفاق می افتاد، شاید فروش فیلم تختی چند برابر شرایط کنونی می شد.

با این حال بهرام توکلی که سال گذشته فیلم «تنگه ابوقریب» را روی پرده داشت و با وجود آنکه فیلم جنگی بود و حال و هوای آثار دفاع مقدسی داشت اما توانست در گیشه هم خوب عمل کند و به فروش قابل قبولی دست پیدا کند.

پژوهشم**9280**2002**9131

انتهای پیام /*

ارسال دیدگاه ها

برای ارسال دیدگاه از فرم پایین صفحه استفاده کنید
فرستنده *
پست الکترونیک
کد امنیتی
ارسال یادداشت ارسال