قراری شبانه در موزه

تهران- ایرنا- اوضاع موزه گردی هر چند در ایام عید تا حدی بهبود می یابد اما آمار بازدیدکنندگان موزه ها طی سال در حد انتظار و متناسب با تاریخ و فرهنگ غنی ایران نیست. با این حال، شاید در شب های پیش رو شاهد موزه های شلوغتری باشیم.

به گزارش گروه تحلیل، تفسیر و پژوهش های خبری ایرنا، «شب در موزه» عنوان فیلمی آمریکایی است با ماجرای نگهبانِ شب موزه تاریخ طبیعی آمریکا که یک شب برحسب اتفاق مجسمه های موزه زنده می شوند. طرح موزه ملی ایران باستان که در تعطیلات عید چند شبی تا ساعت 23 پذیرای میهمانان بوده این فیلم فانتزی را به یاد می آورد. شاید با وجود بازدیدکنندگان و راهنمایان موزه که با شور و اشتیاق تاریخ ایران را توضیح می دهند، موزه در شب به چشم بازدید کننده زنده شود.
با وجود این تجربه از موزه ملی و همچنین مانورهای متعدد در خصوص زیست شبانه در تهران، موزه ها گام به گام آمادگی ارایه خدمات به بازدیدکنندگان شب را پیدا خواهد کرد. بنا به گفته مدیر اداره کل موزه‌ های کشور، بعد از پایان ماه رمضان دو موزه در تهران به صورت آزمایشی، دو شب در هفته تا پاسی از شب گشوده خواهد بود.
بر این اساس، دو موزه در روزهای پنجشنبه و جمعه تا 9 شب به فعالیت خود ادامه می ‌دهند و احتمالا دو موزه از میان کاخ‌ موزه گلستان، نیاوران و سعدآباد و موزه ملی ایران، این طرح را اجرا خواهند کرد.
اجرایی شدن طرح موزه های شبانه می تواند به رونق موزه گردی کمک کند اما براساس شواهد موجود، آمار مراجعه کنندگان به موزه ها در ایام عید نوروز افزایش پیدا می کند.
«محمد رضا کارگر» مدیر اداره کل موزه‌های کشور در تشریح روند بازدیدهای امسال از موزه های کشور، به ایرنا گفت: موزه های سعدآباد، گلستان و حافظیه به ترتیب پر بازدیدکننده ترین موزه های کشور در نوروز 1398 بودند که رکورد دار بازدیدها و رشد 10 درصدی را رقم زده و به ثبت رساندند.
«محمد حیدری» مدیر روابط عمومی مجموعه سعدآباد، آمار بازدید روز یکم تا هشتم فروردین امسال را 349هزار و 660 نفر اعلام کرده است که در مقایسه با مدت مشابه در سال گذشته رشدی افزون بر 13 درصد را نشان می دهد.
«مسعود نصرتی» مدیر مجموعه میراث جهانی کاخ گلستان نیز میانگین ورودی بازدیدکنندگان تا پنجم فروردین را رکورد مهمی دانسته و میانگین 7 هزار و 500 نفر از کاخ گلستان بازدید کرده اند.
حافظیه هم با 323 هزار و 618 نفر رکورددار استقبال گردشگران فارس از 25 اسفند تا 16 فروردین بود.
اما آیا این آمارها و ثبت رکورد بازدیدها در طول سال نیز اتفاق می افتد؟ و اساسا ایرانی ها چقدر گرایش به موزه گردی دارند و دوست دارند فرهنگ و تاریخ کشور را از پشت شیشه های موزه ها فرا بگیرند.
آمار بازدیدکنندگان موزه ها بر اساس سالنامه آماری سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری می گوید در سال 1390، 20 میلیون و 420 هزار و 160 نفر ایرانی از موزه های ایران بازدید کرده اند و این آمار تا سال 1392 روند افزایشی داشته است اما در سال 1393 با افت بازدیدکننده مواجه بوده اند و سال 1394 با اندکی رشد، 19 میلیون و 56 هزار و 53 نفر ایرانی از موزه های کشور بازدید داشته اند.
سالنامه آماری سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری سال 1395، آمار بازدیدکنندگان ایرانی از موزه های کشور را 15 میلیون و 889 هزار و 771 نفر اعلام کرده است که نسبت به سال قبل 4 میلیون کاهش بازدید از موزه ها داشته ایم.
در سال 1396، با افزایش مراجعه کنندگان به موزه ها، 18 میلیون و 110 هزار و 97 نفر از موزه های کشور بازدید داشته اند. از سوی دیگر، طبق آمار سال 1396، تعداد موزه های فعال کشور 615 موزه ثبت شده است.
اگر حدودا آمار 20 میلیون بازدید کننده در سال را تقسیم بر این تعداد موزه ثبت شده کنیم و امیدوار باشیم که این 615 موزه بدون تعمیرات و در طول ایام سال بازدید کننده دارد، به رقم 32 هزار و 520 نفر خواهیم رسید. این میانگین رقم بازدید کننده در طول 365 روز سال بدون تعطیلات، تقریبا 90 نفر در روز از موزه های کشور دیدن می کنند.
اگرچه آمار بازدید از موزه های ایران تاکنون به طور دستی و با شمارش سربرگهای فروش بلیت شمارش می شود، شاید نتوان با اطمینان از آمار حدودی 20 میلیون بازدید کننده موزه ها صحبت کرد اما همین آمار اوضاع خوبی از موزه گردی را نشان نمی دهد.
اگر مراکز نظرسنجی در کنار آمارهای مقایسه ای خود که می گویند چند درصد از مردم ایران سینما یا تئاتر نرفته اند، بسنجند که چند درصد مردم تاکنون موزه نرفته اند، می توان به طور قاطع نتیجه گیری کرد که مردم ایران چندان مشتاق به موزه ها نیستند و از مراکز فرهنگی و علمی به درستی استفاده نمی کنند.
در صورتی که در تعریف موزه بیان می شود، موزه در خدمت جامعه و پیشرفت آن قرار دارد اما در ایران موزه جایگاه واقعی خود را در میان مردم پیدا نکرده است. این مساله هم کاملا ابعاد فرهنگی و اجتماعی دارد زیرا به لحاظ اقتصادی قیمت بلیت های ورودی آنها حتی از سینما و تئاتر ارزان تر است.
اگر آمار تمام موزه های ایران به رقم 20 میلیون می رسد، آمار موزه لوور فرانسه در سال گذشته به رقم بیش از 10 میلیون بازدید کننده رسیده است. در ادامه و بعد از لوور به ترتیب، موزه ملی چین، موزه ملی هوا و فضای آمریکا، موزه متروپلیتن نیویورک، موزه واتیکان، موزه علوم و تکنولوژی شانگهای چین، موزه ملی تاریخ طبیعی آمریکا، موزه بریتیش انگلستان، نگارخانه ملی هنر واشنگتن آمریکا در فهرست جذابترین موزه ها و پربازدیدکننده ترین موزه ها در جهان قرار دارند.
شاید طرح های جذابی مثل شبی در موزه بتواند اندکی باعث ترویج موزه گردی در جامعه شود. از طرفی برنامه هایی ویژه برای خانواده ها و به ویژه کودکان و نوجوانان، جشنواره های گوناگون در نزدیکی موزه ها، همکاری بین موزه ها مثل همکاری موزه لوور با موزه ایران باستان، می تواند منجر به دوستی مردم با موزه ها شود.
از سوی دیگر نهادها و رسانه های فرهنگی هم نقش مهمی در ایجاد اشتیاق به بازدید از موزه ها دارند. چنانکه، همان فیلم سینمایی شب در موزه، معرفی آثار موزه تاریخ طبیعی آمریکا در ابعاد جهانی بود ولی باید پرسید چند اثر درباره موزه های ایران ساخته شده که نه حتی در اذهان جهانی، که در ذهن ایرانی ها ماندگار شده باشد و بتواند شور بازدید را در دل مخاطب ها ایجاد کند.
با گسترش استفاده از فضای مجازی در ایران به خصوص اینستاگرام، روایت های فرهنگی کشور کمتر در این بسترها معرفی و شناخته می شود ولی یک عکس با پس زمینه دیوارهای کاخ گلستان در بین کاربران فضای مجازی رایج است. شاید بخاطر وجود فضاهای عکاسی و همین پست های اینستاگرامی باشد که در ایام عید کاخ سعدآباد و گلستان و حافظیه بیش از سایر موزه ها بازدیدکنندگان را جذب خود کرده است.
شاید لازم باشد که در فضای مجازی همانقدر که نمایش خود با آثار تاریخی اهمیت پیدا کرده است، مفاهیم، ارزش های تاریخی و فرهنگی کشور را نیز با دیگران به اشتراک بگذاریم. در این عرصه هنرمندان، بازیگران، ورزشکاران و یا به عبارتی سلبیرتی های جامعه باید به سمت موزه ها فراخوانده شوند تا حرکتی فرهنگی برای آشنایی با موزه ها در سراسر کشور شکل بگیرد.
پژوهش** 9459**9279

انتهای پیام /*

ارسال دیدگاه ها

برای ارسال دیدگاه از فرم پایین صفحه استفاده کنید
فرستنده *
پست الکترونیک
کد امنیتی
ارسال یادداشت ارسال