در گفت وگو با ایرنا:

استاد دانشگاه: از خسارات سیل به منابع طبیعی غافل نشویم

تهران- ایرنا- عضو هیات علمی دانشگاه شهید بهشتی می وگوید : در کنار برآورد خسارات کشاورزی، اقتصادی و عمرانی ناشی از سیل اخیر کشور نباید از خسارات به منابع طبیعی به ویژه جابه جایی و فرسایش میلیون ها تن خاک غافل شد.

نغمه مبرقعی دینان روز دوشنبه در گفت وگو با گروه دانشگاه ایرنا ضمن اشاره به بررسی دلایل وقوع و تشدید سیلاب های اخیر کشور عنوان کرد: برآوردهای بسیاری از خسارات سیل بر مبنای قیمت های بازاری صورت گرفته است و خسارت زمین های کشاورزی، منازل مسکونی، راه های جاده ای، زیرساخت ها و پل ها محاسبه شده اما در این میان کمتر به مساله هجم بالای خسارات به منابع طبیعی پرداخته شده است.
از روزهای آغازین سال 1398 بیش از 14 استان غربی، جنوبی و مرکزی کشور گرفتار سیلاب های مخربی شدند که خسارت های جبران ناپذیر جدی در بخش های اقتصادی، عمرانی و زیست محیطی بر جای گذاشت.
مبرقعی با اشاره به فرسایش شدید خاک ناشی از سیل گفت: در اثر سیلاب شدید میلیون ها تن خاک جابه جا شده است؛ خاکی که 30 سانتی متر فوقانی آن ارزشمندترین بخش به شمار رفته و بالاترین میزان خاک برگ را دارا است.
به گفته وی، میلیون ها سال طول می کشد تا خاک تولید شود در حالی که سیل اخیر خاک زمین های بالادست را شسته و این زمین ها تا سال ها خاصیت باروری و قابلیت کشاورزی ندارند.
این استاد اقتصاد محیط زیست همچنین از قطع پرشمار درختان در اثر سیل سخن گفت و افزود: درختان قطع شده دارای ارزش های غیربازاری مانند جذب آلاینده ها، جذب ریزگردها، جلوگیری از سیل، زیستگاه حیات وحش و ذخیره آب های زیرزمینی داشتند.
«سازمان حفاظت محیط زیست باید خسارت های منابع طبیعی در بخش های غیربازاری را در سیل اخیر محاسبه کند.»

** نقض قوانین آمایش سرزمین خسارات سیل را افزایش داد
پژوهشگر اقتصاد محیط زیست با تاکید بر جای خالی مدیریت صحیح منابع سرزمینی و آبی، نقض قوانین آمایش سرزمین و نبود مدیریت صحیح سرزمینی و منابع آبی را دلیل افزایش چند برابری خسارت های سیل اخیر کشور دانست.
مبرقعی می گوید: آمایش سرزمین مشخص کننده بهترین کاربرد برای سرزمین است از این رو باید بارگزاری سازه ها در محل هایی از سرزمین صورت گیرد که قوانین آمایش در آن نقض نشود؛ در حالی که چنین قوانینی در بسیاری از ساخت وسازهای عمرانی و جاده ای کشور نادیده انگاشته می شود.
وی افزود: نبود مدیریت صحیح سرزمین و منابع آبی، تعرض به حریم رودها و آبراهه ها در کنار تخریب پوشش گیاهی و عدم آبخیزداری صحیح باعث افزایش هجم خسارات سیل شد.
این پژوهشگر علوم محیطی با تاکید بر اینکه باید از قضاوت زودهنگام در باره علل و عوامل اصلی سیل و سیلاب پرهیز کرد، اظهار داشت: عده ای معتقدند ورود به دوره ترسالی سیل اخیر را رقم زده است اما بیش از این باید تغییرات اقلیمی را پذیرفت چرا که در این سیل ها شاهد بارش های شدید در مدت زمان اندک به عنوان نشانه تغییر اقلیم را شاهد بودیم. به عبارتی بارش هفته های اخیر در استان های سیل زده عادی نبود.

** از سیل اخیر درس بگیریم
عضو هیات علمی پژوهشکده علوم محیطی دانشگاه شهید بهشتی تاکید کرد: به رغم تمامی تخریب ها باید به نقاط قوت و فرصت های ایجاد شده در سایه سیل اخیر توجه کرد چرا که با تغذیه آبخانه ها می توان مدیریت بیشتری بر منابع آب زیرزمینی داشت و آن را با احتیاط مصرف کرد.
مبرقعی گفت: بارش های اخیر می تواند خسارت های ناشی از خشکسالی را ترمیم کند برای دستیابی به چنین امکانی لازم است تا توسعه کشور همخوان و همگام با طبیعت پیش رود.
وی پیشنهاد کرد: نقشه هایی بر اساس قانون آمایش سرزمین ترسیم و ساخت و ساز در مسیر سیلاب و رودخانه ممنوع شود.
به تاکید این استاد دانشگاه باید نقشه های مشخصی برای سیلاب در مقیاس ملی و به تفکیک استان ها تهیه شود تا از وقوع فجایع آینده پیشگیری کرد.
آنچه از کلام کارشناسان و متخصصان محیط زیست برمی آید این است که مدیریت نادرست منابع زیست محیطی کشور و بی توجهی به قوانین زیست محیطی در سایه برنامه های توسعه ای در کنار پدیده تغییر اقلیم از عوامل اصلی وقوع سیل و تشدید سیلاب ها بوده است. آنچه مسلم است سیل اخیر درس های پرارزشی برای مسئولان و ساکنان نواحی پرخطر داشت که در صورت توجه به آن می توان از پیامدهای تغییر اقلیم و بهره مندی از مواهب الهی بارش ها، بیشترین بهره های زیست محیطی را برد.

**9283**1601**

انتهای پیام /*

ارسال دیدگاه ها

برای ارسال دیدگاه از فرم پایین صفحه استفاده کنید
فرستنده *
پست الکترونیک
کد امنیتی
ارسال یادداشت ارسال