دانشگاهیان در بحران اخیر چه کردند؟ - سید علی اکبر صفوی*

شیراز- ایرناپلاس- سیل اخیر عرصه حضور طیف‌ها و صنوف مختلف جامعه در یاری به هموطنان بود؛ در این میان استاد دانشگاه شیراز در واکنش به برخی ادعا‌ها درخصوص کوتاهی دانشگاهیان در این زمینه، به تبیین فعالیت این گروه در بحران آغاز سال 98 پرداخته است.

متأسفانه در شرایطی بسر می‌بریم که به‌دلیل گسترده شدن فضای رسانه‌ای ناشی از شبکه‌های اجتماعی و سایت‌های خبری متعدد ، و کمبود خبرگزاری‌های حرفه‌ای یا کمبود خبرنگاران حرفه‌ای، گاهی شاهد اظهارنظرهای بی‌پایه یا ساده لوحانه متعددی در ابعاد مختلف توسط افرادی هستیم که مشخص است در حوزه‌ای که اظهارنظر می‌کنند هیچ درک و شناختی ندارند و یا کینه‌توزی خاصی نسبت به دانشگاه‌ها دارند. لذا به‌طورجدی توصیه می‌کنم مسئولان سایت‌های خبری برای حفظ وزانت خود مراقبت بیشتری در مورد مطالب منتشر شده داشته باشند.

به‌عنوان مثال در تاریخ ١٥ فروردین‌ماه مطلبی با عنوان «جای خالی دانشگاه‌ها در بحران‌ها» در یکی از سایت‌ها درج شده است که موجب تأسف است، هم به‌دلیل سطح فکر و هم به‌دلیل دروغ بزرگ بودن آن. 

در ابتدا برای اینکه این دوستان کمی علمی‌تر حرف بزنند، دو نکته عرض می‌نمایم. اول آن که وقتی صحبت از دانشگاه و دانشگاهیان می‌شود، اگر منظور شخصیت فردی دانشگاهیان باشد که ایشان (استادان، کارکنان و دانشجویان) در همه استان‌ها پابه‌پای همه مردم در صحنه‌های کمک فردی، جمع‌آوری و کمک مالی و سایر امدادها حضور داشته‌اند و لذا کافی بود کمی کلمه دانشگاه و دانشجو را در اخبار سایت‌ها و شبکه‌های اجتماعی جستجو می‌کردند تا متوجه واقعیت‌ها شوند. فقط مشکل دانشگاهیان آن است که عادت و تمایل ندارند با گرفتن عکس‌های متعدد تبلیغاتی خودنمایی کنند یا به شعور مردم توهین کنند.

دوم آنکه اگر منظور نقش علمی دانشگاه و اساتید و دانشجویان است که باز متأسفانه بسیار ناشیانه اظهارنظر شده است. کافی است در اخبار باز یک جستجوی ساده انجام دهند یا از مسئولان ستادهای بحران استان‌ها بپرسند. قطعاً در همه‌جا و همه استان‌های درگیر سیل بوده است اما من فقط استان فارس را که بیشتر اطلاع دارم مثال می‌زنم که چندین استاد دانشگاه متخصص مرتبط و برجسته (مثل استاد دکتر رئیسی و استاد دکتر حسنلی و ...) علاوه بر سایر متخصصان، هم بازدید میدانی داشته‌اند و هم نظر داده‌اند و هم در جلسات کمیته و ستادهای بحران حضور داشته‌اند. حتی تعدادی از اساتید دانشگاه شیراز مرکب از متخصصان آب، ساختمان، برق، توسعه، شهرسازی و مدیریت بنا بر مشی دانشگاهیان، از دو سال قبل هم مطالعات مفصلی از آثار احتمالی و راهکارهای بحران‌های سیل و زلزله در استان انجام داده و تحویل استانداری داده‌اند و حتی برای برخی نقاط با شبیه‌سازی کامپیوتری هم همراه بوده است. این تا چندین سال هم می‌تواند راهنمای خوبی باشد.

البته اگر برخی منتظر بوده‌اند که مثلاً دانشگاه شیراز یک اطلاعیه رسمی با امضای رئیس دانشگاه بدهد و در مورد سیل نظرات تخصصی بیان کند یا رئیس دانشگاه و امثالهم در محل امداد و نجات حضور یافته و کار کنند، باز نشان از عدم شناخت از مفهوم دانشگاه خواهد بود. چرا که تمام اظهارنظرهای تخصصی در دانشگاه بر محور اساتید است که آن‌ها هم تعدادی در صحنه‌ها حضور یافته و اظهارنظر کرده‌اند و تعدادی هم در حال بررسی‌های دقیق‌ترند، زیرا عادت به اظهارنظرهای پادرهوا ندارند. جالب است بدانید در جریان زلزله‌های سنگین اخیر کشور هم همین موارد مشابه سیل و حتی با گذشت زمان، به‌طور کامل‌تر توسط دانشگاهیان در همه ابعاد و عمدتاً داوطلبانه، انجام شده و گزارش‌های آن‌ها هم موجود است.

متأسفانه در جامعه‌ای که مدارک جعلی به‌عنوان دانشگاهی یا عناوین جعلی به‌جای عناوین واقعی گسترش می‌یابد و جایگاه علم و عالم توسط عده‌ای به سخره گرفته می‌شود، امید توسعه و حرکت علمی کم‌رنگ می‌شود. البته ممکن است برخی از اساتید دانشگاه خود هم نسبت به برخی فعالیت‌های موجود در دانشگاه‌ها نارضایتی داشته باشند و نقدهایی هم مطرح کنند و برخی دیگر رد یا قبول کنند، لیکن باجرئت می‌توان گفت که درمجموع از جمله عالم‌ترین، با دانش‌روزترین و سالم‌ترین اقشار کاری کشور هنوز در دانشگاه‌ها هستند. برای همین هم در همه کشورهای توسعه‌یافته و در حال توسعه با مدیریت موفق، اتاق فکر دولت‌ها درواقع دانشگاه‌ها هستند.

امید است همه مسئولان و قشرهای مختلف کشور بتوانند با درک علمی بهتر از توان والای دانشگاه‌ها حداکثر بهره را در راستای منافع ملی کشور و مردم ببرند.
 
*استاد دانشگاه شیراز

انتهای پیام /*

ارسال دیدگاه ها

برای ارسال دیدگاه از فرم پایین صفحه استفاده کنید
فرستنده *
پست الکترونیک
کد امنیتی
ارسال یادداشت ارسال