در گفت وگوی اختصاصی با کارشناس اقتصادی بازار کار تبیین شد؛

سرمایه گذاری در حوزه اشتغال نیازمند ثبات سیاسی و اجتماعی است

تهران- ایرنا- بهبود وضعیت بازار کار و ایجاد اشتغال از مهمترین دغدغه های برنامه ریزان اقتصادی است. در این میان می توان با دیپلماسی کارآمد سایه تنش ها را از سر اقتصاد دور ساخت و به مدیریت اختلاف نظرهای داخلی پرداخت تا اینگونه سرمایه های خارجی را جذب و نوعی پویایی در حوزه اشتغال ایجاد کرد.

به گزارش گروه اطلاع رسانی ایرنا؛ یکی از معضل ها و مشکل های مردم در سال های اخیر بحث اشتغال جوانان بوده است به گونه ای که کاهش نرخ بیکاری از بارزترین هدف های برنامه ریزان اقتصادی محسوب می شود زیرا بیکاری از نامطلوب ترین پدیده های اجتماعی - اقتصادی به شمار می رود که پیامد های مختلفی مانند نبود اطمینان در حوزه ملی، فقر و ناهنجاری های روانی، بزهکاری، مهاجرت، قاچاق مواد مخدر، طلاق و ... را به دنبال دارد. از این رو رسیدگی به این مهم سرآغاز از میان بردن بسیاری از مشکل ها خواهد بود.

بیشترین نرخ بیکاری را می توان در میان جمعیت فارغ التحصیل کشور مشاهده کرد زیرا با رشد روز افزون جمعیت دارای تحصیلات عالی که نتیجه افزایش بیش از اندازه ظرفیت دانشگاه‌ ها و مراکز آموزش عالی بود، تعادل میان فرصت‌ های شغلی موجود، نیاز واقعی بازار کار و جمعیت فارغ التحصیل دانشگاهی از میان رفت و جمعیت زیادی از بیکاران به وجود آمدند که شغلی ندارند و در غیر این صورت در بخش های غیررسمی، پاره وقت و غیرمرتبط با رشته تحصیلی خود کار می کنند که این مهم نیز معضل های خاص خود را ایجاد کرده است. از این رو دولت ها برای کاهش نرخ بیکاری باید سیاست‌های ایجاد اشتغال را در پیش بگیرند زیرا اگر با شفافیت و کارآمدی بیشتری در این زمینه رفتار کنند، بدون تردید سیاست ‌های ایجاد اشتغال نیز با اثربخشی بیشتری همراه خواهد بود.

بنابراین اشتغال از پدیده‌های انسانی حوزه اقتصاد محسوب می شود و از آن جهت که عوامل زیادی در شکل گیری آن تاثیر دارند، باید این مهم را از جنبه‌ های گوناگون و به طور همزمان بررسی و تحلیل کرد.

پژوهشگر گروه اطلاع رسانی ایرنا برای بررسی وضعیت اشتغال و بیکاری در ایران با «زهرا کریمی موغاری» عضو هیات علمی دانشگاه و کارشناس اقتصادی در زمینه بازار کار به گفت وگو پرداخته است.

** عرضه نسبت به تقاضا در بازار کار ایران
کریمی موغاری درباره بازار کار و اشتغال در ایران گفت: اشتغال در ایران به ویژه در میان قشر جوان، از وضعیت مطلوبی برخوردار نیست. از این رو برای بررسی بازار کار و اشتغال در کشور باید به عرضه و تقاضا توجه داشت؛ آن چیزی که در بازار وجود دارد، مازاد عرضه نسبت به تقاضا است؛ یعنی تعداد افرادی که نیروی کار خود را در بازار عرضه می کنند، بسیار بیشتر از فرصت های شغلی موجود است. هر چند این مشکل در همه کشورها وجود دارد و تنها مختص ایران نیست.

** تحول فرهنگی دهه 70 خورشیدی در بازار کار
عضو هیات علمی دانشگاه اظهار داشت: بازار اشتغال ایران با مشکل اضافه عرضه روبرو است که به 2 عامل افزایش جمعیت دهه 60 خورشیدی و تحول فرهنگی دهه 70 خورشیدی مربوط می شود.

**وضعیت اشتغال زنان
این کارشناس اقتصادی بازار کار بیان داشت: بیشتر زنانی که وارد دانشگاه شده اند، به دنبال شغل مناسب هستند و به هر مقدار که سطح تحصیلات آنها بالاتر می رود، مدت طولانی تری در جستجوی کار هستند و اشتغال آنها به عنوان یکی از دغدغه های خانواده ها نیز تبدیل شده است. بنابراین ممکن است یک زن با مدرک دیپلم، چند ماه به دنبال کار باشد و سپس منصرف شود اما فردی با مدرک لیسانس و بالاتر مدت بیشتری به دنبال شغل مناسب است و همین که زنان از پیدا کردن شغل مناسب منصرف می شوند، در آمارها هم به عنوان جمعیت خانه دار و غیرفعال به حساب می آیند.

اگر امروزه نرخ بیکاری در میان زنان بالای 20 درصد است، بخش قابل توجهی از آنها در آمارها به حساب نمی آیند که به آن بیکاری پنهان می گویند؛ یعنی افرادی هستند که از پیدا کردن شغل ناامید شده اند. بنابراین در بخش عرضه بازار کار، رشد قابل توجهی وجود دارد.

**ناتوانی در حفظ فرصت های شغلی
کریمی موغاری مساله جدی در بازار کار را در بخش تقاضا دانست و توضیح داد: یکی از مشکل های کشور در زمینه تقاضای بازار کار، ناتوانی در حفظ فرصت های شغلی موجود است. وجود خبرهایی از تعطیلی کارخانه ها، تعدیل نیروهای کار، کم کردن ظرفیت های تولید و ... گویای همین ناتوانی است که این مهم با شرایط داخلی و بین المللی ارتباط دارد.

عضو هیات علمی دانشگاه درباره نقش سیاست های بین المللی در طرف تقاضای بازار کار ایران تصریح کرد: در حوزه بین المللی با خروج آمریکا از برجام و فشارهای بین المللی بنگاه های بیشتری به سبب نداشتن اطمینان، سرمایه گذاری خود را متوقف می کنند و بنگاه های جدیدی ایجاد نمی شود که این مهم در حوزه تقاضا تاثیر مستقیم دارد.

**نیروی تحصیلکرده و مشکل اشتغال
این کارشناس اقتصادی بازار کار درباره وضعیت اشتغال در میان نیروهای تحصیلکرده و نیروهای ساده گفت: ایران از نظر نیروی کار ساده و غیرماهر با اشتغال کامل و گاهی با کمبود نیرو روبرو است، در صورتی که نرخ بیکاری برای نیروی کار تحصیلکرده به ویژه برای زنان به نزدیک به 50 درصد می رسد؛ یعنی مشکل بازار کار و اشتغال در ایران در حوزه نیروی کار تحصیلکرده وجود دارد زیرا بنگاه رغبتی برای سرمایه گذاری جدید مبتنی بر نیروی کار ماهر ندارد.

بنابراین باید دانست در حوزه اشتغال نیروی تحصیلکرده و ماهر با وضعیت نامناسبی روبرو هستیم و اگر شرایط به همین صورت ادامه پیدا کند، در آینده مشکل اشتغال نیروی کار تحصیلکرده همچنان بیشتر خواهد شد.

وی در ادامه یادآور شد: اکنون ایران از یک مزیت بزرگ نیروی کار تحصیلکرده برخوردار است که در بیشتر مواقع مزد کمی می گیرند و بخش بزرگی از آنها در اشتغال غیررسمی به سر می برند که از بیمه و امنیت شغلی نیز برخوردار نیستند زیرا عرضه بالا در برابر تقاضای پایین قرار دارد و این شرایط را ایجاد کرده است.

**راهکارهای ایجاد اشتغال و کاهش نرخ بیکاری
کریمی موغاری درباره راهکارهای ایجاد اشتغال و کاهش نرخ بیکاری در کشور توضیح داد: اگر بخواهیم در حوزه اشتغال شرایط بهبود پیدا کند باید این فضای نامطمئن با چشم انداز نامناسب را تغییر داد زیرا صاحبان منابع مالی در چنین شرایطی گرایش به سرمایه گذاری بلندمدت پیدا نمی کنند. از طرفی اگر دیپلماسی کشور در حوزه بین المللی، بتواند سایه تنش ها را از سر اقتصاد دور کند و اختلاف های داخلی به ویژه در حوزه سیاسی مدیریت شود و به نوعی ثابت در کشور ایجاد کنند، با مزیتی که ایران در حوزه نیروی کار تحصیلکرده دارد، می تواند سرمایه های خارجی را جذب و نوعی پویایی در حوزه اشتغال ایجاد کند.

عضو هیات علمی دانشگاه در پایان اظهار داشت: برای تغییر این وضعیت و کم کردن بار مشکل های مردم در حوزه اشتغال باید در حوزه داخلی و بین المللی نوعی ثبات و امنیت ایجاد کرد زیرا اقتصاد برخلاف سیاست که میدان ریسک و خطر کردن است، به ثبات و امنیت نیاز دارد تا بتواند سرمایه گذاری خارجی را جذب کند. از این رو آن چیزی که در بازار کار مشاهده می شود انعکاسی از وضعیت اقتصادی کشور است به همین سبب اگر بازار کار در شرایط خوبی به سر نمی برد می توان نتیجه گرفت که وضعیت اقتصاد کشور نیز مناسب نیست.

پژوهش**9370**2002**9131

انتهای پیام /*

ارسال دیدگاه ها

برای ارسال دیدگاه از فرم پایین صفحه استفاده کنید
فرستنده*
پست الکترونیک
کد امنیتی
ارسال یادداشت ارسال