کارشناسان اقلیم و آب پاسخ می‌دهند:

راهکار نتانیاهو برای بحران آب ایران مفید است؟

تهران-ایرنا-بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر رژیم اسرائیل، با انتشار ویدئویی کوتاه که تلویزیون بی‌بی‌سی فارسی آن را منتشر کرد، با اتخاذ موضعی دلسوزانه به دنبال حل بحران آب در ایران می‌گردد.

نتانیاهو در حالی به خود اجازه می‌دهد در این مورد ابراز نظر کند که برای حل مشکل آب در سرزمین‌های اشغالی، از منابع حوضه آبریزی در سوریه آب را انتقال می‌دهد.

**بهانه‌ای دندان‌گیر
عملکرد ضعیفی که در مدیریت منابع آب در برخی دوره‌ها وجود داشته، موجب شده است تا نخست‌وزیر اسرائیل بهانه‌ای برای دخالت در مسائل ایران پیدا کند. بحران آب در ایران علاوه بر قرار گرفتن ایران روی کمربند خشک ریشه‌ای انسانی دارد، در سال‌های گذشته یکی از اصلی‌ترین مسائل دولت شده و به قدری بحران عمیق شده است که شهروندان ایران امروز با آن مواجهند و نکات بسیاری را در مورد این بحران و زمینه‌های ایجاد آن شنیده‌اند. ایرانیان در همه حوضه‌های آبریز داخلی به صورت جدی درگیر این بحران شده‌اند و هر کدام به نحوی سعی می‌کنند در قبال این بحران واکنش نشان دهند. در مواردی مسئله آب موجب ایجاد چالش‌ها و نزاع‌هایی بین ساکنان مناطق مختلف ایران شده است.

از زمانی که این ویدئو منتشر شد کاربران ایرانی در شبکه‌های اجتماعی به اظهارات نتانیاهو واکنش نشان دادند. وجه مشترک کاربران ایرانی در مواجهه با پیشنهاد نتانیاهو، تعجب از چنین پیشنهادی از سوی نخست وزیر رژیم صهیونیستی است که خود ارزشی برای جان شهروندان فلسطینی قائل نیست. در عین حال کاربران ایرانی از وضعیت مدیریت منابع آب نیز عصبانی هستند که اجازه چنین جسارتی را به نتانیاهو می‌دهد تا در مسائل استراتژیک ایران ورود کند.

**حل بحران، فقط با یک سایت؟
حال باید با نگاهی کارشناسی به این موضوع بپردازیم که آیا می‌شود در اسرائیل نشست و با راه‌اندازی یک وب‌سایت فارسی‌زبان مسئله بحران آب را حل کرد؟ با شناخت حداقلی در مورد حکمرانی و مدیریت منابع آب نیز می‌توان پی برد که حل بحرانی در این حوزه نیاز به مطالعه دقیق و کارشناسانه با توجه به تمام جوانب دارد. شناخت از الگوی مصرف آب، محاسبه راندمان انتقال آب، اطلاعات دقیق از الگوی کشت و میزان آب مصرفی در کشاورزی، چالش‌های مدیریت منابع آب و... تنها بخشی از اطلاعات مورد نیاز برای ارائه راهکار برای مقابله و حل بحران است.

**اعتماد به متخصصان ایرانی یا راهکار اسرائیلی
دکتر مهدی قبادی‌نیا، عضو هیئت علمی دانشگاه شهرکرد در گفتگو با ایرنا گفت: ایران از قدیم روی کمربند خشک و نیمه خشک بوده است و ایرانیان به خوبی با مدیریت کم‌آبی و راهکارهای مقابله با آن از قرن‌ها پیش آشنا هستند و پیشرو در مقابله با کم‌آبی بوده‌اند. به عنوان مثال کاریز (قنات) از ابتکارهای ایرانیان است که این سازه به خوبی با شرایط محیط زیست و حفظ مناسب آبخوان مطابق با میزان بارندگی، سازگار است. یا آبیاری کوزه‌ای که یکی از شیوه‌های استفاده بهینه از آب، قرن‌ها پیش از آنکه شیوه آبیاری قطره‌ای وجود داشته باشد، مورد استفاده ایرانیان بوده است.

وی همچنین در پاسخ به پرسشی در رابطه با میزان تخصص دانشمندان داخلی در این حوزه افزود: متخصصان ایرانی افراد برجسته‌ای در حوزه آب هستند که برخی از آن‌ها جزو دانشمندان برتر جهان هستند. این افراد به خوبی با شیوه‌های مدیریت آب آشنا هستند و تمام تلاش خود را انجام می‌دهند که کشور بتواند از این بحران عبور کند. مسلما اینگونه نیست که بتوان تمام شیوه‌ها و راهکارهای کشوری دیگر، هرچند پیشرو در استفاده از منابع آب باشد را در کشور دیگر مورد استفاده قرار داد. تفاوت فرهنگ و ساختار اجتماعی ‌می‌تواند موجب شود طرحی که در یک کشور موفق بوده است در کشور دیگر با شکست مواجه شود.

این استاد مهندسی آب همچنین در رابطه با راهکار حل بحران آبی کشور گفت: اعتماد به متخصصان و استفاده از نظرهای کارشناسی در همه زمینه‌ها و پرهیز از اعمال نظرهای سلیقه‌ای، شخصی، قومی و منطقه‌ای می‌تواند به حل این بحران کمک نماید. حل بحران آب نیاز به عزم ملی دارد که همدلی بین مردم و نهادها و همچنین هماهنگی کامل بین نهادهای مختلف دولتی را می‌طلبد.

** استاد دانشگاه برگن نروژ: اسرائیل نمی‌تواند الگوی مدیریت منابع آب باشد
دکتر ناصر کرمی، اقلیم‌شناس ساکن نروژ به ایرنا پلاس می‌گوید نظراتش را در گفتگو با یکی از سایت‌های خارج از کشور بیان کرده است. وی در این گفتگوی ویدئویی اظهار می‌کند: این گفتگو یک رخداد سیاسی است و نتانیاهو گفته می‌خواهم در موضوع آب به ایران کمک کنم. خیلی سخت است که جنبه‌های فنی و تکنیکی این بحث از آنچه که جانمایه سیاسی موضوع هست جدا شود و شاید فعال سیاسی در این مورد صحبت کند مناسب‌تر است. اگر شخصا بخواهم کشوری را الگو قرار دهم، اسرائیل نخواهد بود. به خاطر اینکه هنوز مشخص نیست فعالیت اسرائیل در حوزه آب با اتکا به منابع سرزمینی و با توجیه اقتصادی باشد. یعنی اسرائیل انگیزه‌های فرامتنی دارد که در جایی که استعداد کشاورزی ندارد، کشاورزی کند تا بتواند شهرک‌سازی کند و جمعیتی را مستقر کند.

**از کردوانی تا پاپلی، حرف‌های اول از ایران
این اقلیم‌شناس دانشگاه برگن نروژ ضمن اینکه شرایط اقلیمی مراکش و تونس را مشابه ایران می‌داند از لحاظ فنی نیز این کشورها که تجربه مشابهی دارند را الگو قرار می‌دهد و می‌گوید: بحث مدیریت آب های‌تک نیست و تکنولوژی پیشرفته‌ای نیست که در اختیار کشورها و کمپانی‌های محدودی باشد. در موضوع انطباق با خشکسالی بلندمدت، یکی از کشورهای مدعی، خود ایران است. در دنیا در کشاورزی با آب شور در خاک شور دکتر کردوانی، در بهره‌برداری از آبخوان‌ها دکتر آهنگ کوثر و یا در شیوه‌های سنتی بهره‌برداری از منابع آب با بیشترین انطباق با اقلیم منطقه خشک دکتر پاپلی یزدی از ایران حرف اول را می‌زنند.
دکتر کرمی در رابطه با این که آیا آبیاری قطره‌ای می‌تواند مشکل را حل کند گفت: به طور کلی آبیاری، بازدهی و اصلاح راندمان آب در هیچ کجا از دنیا به مهار بحران آب و تغییر اقلیم منجر نشده است. به‌طور مثال همین آبیاری قطره‌ای پرهزینه است. (هکتاری 100 میلیون هزینه دارد و با توجه به متوسط هکتار به تعداد خانواده که 5 هکتار است، 500 میلیون تومان برای هر خانواده است.) افزایش راندمان آبیاری در هیچ کجای دنیا منجر به کاهش مصرف آب نشده، بلکه منجر به افزایش سطح تولید یا تغییر الگوی کشت شده است.

گزارش از مهدی نجفی خواه
**اداره کل اخبار چند رسانه ای**ایرناپلاس**

انتهای پیام /*

ارسال دیدگاه ها

برای ارسال دیدگاه از فرم پایین صفحه استفاده کنید
فرستنده *
پست الکترونیک
کد امنیتی
ارسال یادداشت ارسال