دست های حمایتگر با ایده های نو - معصومه صفری*

مشارکت پذیری اجتماعی در حفاظت از عرصه های زیستی به عنوان یکی از شاخص های مهم توسعه یافتگی در دنیا مطرح است و نماد و مصداق آن با حمایت مستمر از طبیعت و محیط پیرامونی نمود می یابد.

حفظ گونه های جانوری و پرندگان به عنوان سرمایه های مهم طبیعی همواره مورد توجه دولت، ملت و حامیان محیط زیست بوده و هست.
استان مرکزی واقع در قلب ایران اسلامی به عنوان خاستگاه سوم کشور در حوزه تنوع زیستی و یکی از مناطق برخوردار زیستی و گنجینه غنی و کم نظیری از گونه های گیاهی و جانوری کشور است.
تاکنون 335 گونه جانوری شامل 53گونه پستاندار، 205 گونه پرنده، 54 گونه خزنده، 20 گونه دوزیست، 19 گونه آبزی و یک هزار و 336 گونه گیاهی در استان مرکزی شناسایی شده است.
تالاب کویری میقان یکی از زیستگاه های مهم پرندگان مهاجر در فصول پاییز و زمستان است که هر ساله با تغییر شرایط آب و هوایی این منطقه شاهد صحنه هایی از حضور تدریجی دسته های کوچک و بزرگ گونه های مختلف پرندگان است.
سالانه بین 25 تا 30 هزار پرنده مهاجر به این تالاب کوچ می کنند که از این تعداد 12 تا 15 هزار پرنده از گونه درنای خاکستری است.
براساس برآوردهای حوزه زیست محیطی، سالانه یک هزار عقاب صحرایی به عنوان گونه های در معرض خطر انقراض به زیستگاه های اراک مهاجرت می کنند که یکی از زیستگاه های مهم آنان در نزدیکی سایت پسماند اراک، در کیلومتر 15 محور اراک - خمین است.
در میان این پرندگان گونه های نادر و در معرض خطر انقراض نیز وجود دارد که برخی از آنها در مسیر مهاجرت، برخی به دست شکارچیان و برخی بر اثر حوادث مختلف از جمله برق گرفتگی تلف می شوند.
به طور مثال عقاب های صحرایی مهاجر در سایت پسماند اراک به دلیل نبود شکار و لاشه خواری برای حفظ بقای خود رو به زباله خواری می آورند و به این سایت نزدیک می شوند که در این بین سالانه بیش از 20 عقاب بر اثر برق گرفتگی در این منطقه تلف می شوند.
یکی از مولفه های مهم در زیستگاه های پرندگان و حیات وحش شرایط ایمن محیطی و ماندگاری است و در سال های اخیر مناطق زیست آنان از جمله درختان در بسیاری از مناطق کشور به دلیل خشکسالی های پی در پی آسیب دیده اند و شمار زیادی از پرندگان برای استراحت و یا ساخت لانه بر روی خطوط برق می نشینند که در این بین تعداد زیادی از آنها دچار برق گرفتگی شده و تلف می شوند.
فعالان محیط زیست در استان مرکزی به منظور حمایت از پرندگان مهاجر و بومی و ایجاد شرایط مناسب زیستی را یکی از فعالیت های خود قرار داده و برای نخستین بار در کشور، ایده نو در خصوص لانه سازی برای پرندگان را اجرایی کرده است.
آخرین آمارهای جهانی حاکی از آن است که در طی مدت پنج سال 300 کرکس در آفریقای جنوبی، 700 پرنده در مدت یک سال در یک تالاب در هلند، یک میلیون پرنده در مدت یک سال در فرانسه، 600 لک لک سفید در یک دوره 40 ساله در آلمان و هر ساله 500 پرنده شکاری در یکی از ایالت های آمریکا به دلیل برق گرفتگی تلف می شوند.
بر اساس آخرین بررسی ها، آمار دقیقی در ایران و استان مرکزی از تلفات پرندگان بر اثر برق گرفتگی وجود ندارد اما شمار تلفات آنها بر اثر این حوادث بالا است.
برق گرفتگی پرندگان نه تنها خسارت های محیط زیستی وارد می کند بلکه هر برق گرفتگی، قطعی برق و آتش سوزی های ناشی از این برق زدگی ها خسارت های اقتصادی بالایی را به بار می آورد.
در این راستا مدتی است که یکی از حامی محیط زیست با همکاری یکی از دستگاه های اجرایی استان مرکزی اقدام به ایمن سازی خطوط برق برای پرندگان کرده است و این استان را در این زمینه پیشقراول کرده است.
با این اقدام قابل تحسین، علاوه بر ایمن سازی خطوط آشیانه هایی نیز بر اساس استانداردهای جهانی برای حفاظت از پرندگان و کاهش قطعی های برق و خسارت های اقتصادی ساخته شده که شماری از آنها در تالاب میقان و سایت پسماند اراک نصب شده است.
البته این کار به آسانی صورت نگرفته بلکه دوستداران و حامیان محیط زیست و دستگاه های حامی از جان مایه گذاشته اند زیرا این امر علاوه بر زمان بر بودن و قطعی های موقت برق، خطرات زیادی برای افرادی که خطوط را ایمن می کند به همراه دارد.
انتظار است برای گسترش این فرهنگ، کاهش خسارت های زیست محیطی و اقتصادی، مسئولان امر حمایت های جدی را از طراحان و حامیان این ایده خلاقانه به کار گیرند.
*** خبرنگار مرکز اراک

انتهای پیام /*

ارسال دیدگاه ها

برای ارسال دیدگاه از فرم پایین صفحه استفاده کنید
فرستنده *
پست الکترونیک
کد امنیتی
ارسال یادداشت ارسال