رفع بحران آب کشاورزی با تغییر الگوی کشت

شهرکرد - ایرنا- تغییر اقلیم، کاهش نزولات جوی و خشکسالی های اخیر در چهارمحال و بختیاری، بحران آب را به عنوان یکی از دغدغه های مهم، پیش روی تمام بخش ها از جمله کشاورزی قرار داده است.

به گزارش ایرنا، کشاورزی و بخش های مربوط به این حوزه، اولین رده اشتغال، اقتصاد و تولید را در چهارمحال وبختیاری شامل می شود، تا جایی که حدود 8 درصد تولید ناخالص داخلی این استان مربوط به بخش کشاورزی است.
در چهارمحال و بختیاری اقتصاد اکثر خانوارها بخصوص مناطق روستایی بر پایه کشاورزی بنا نهاده شده و در طول سال های گذشته کاهش نزولات جوی، بحران کم آبی و خشکسالی مشکلاتی را برای بهره برداران این بخش ایجاد کرده است.
خشکسالی و بحران آب در این استان بخصوص در بخش کشاورزی منجر به کاهش تولیدات شده است که این امر می تواند ضربه بزرگی به اشتغال و اقتصاد استان وارد کند.
بنابر گزارش های اداره کل هواشناسی چهارمحال و بختیاری تغییر اقلیم و کاهش بارندگی در استان سبب شده این استان در سال زراعی 95-96 وارد دهمین سال پیاپی خشکسالی و همین امر به خشکیدگی دشت ها و تبدیل آن به چشمه های گرد و خاک منجر شود.
به اعتقاد کارشناسان بخش کشاورزی چهارمحال و بختیاری در بسیاری از مناطق این استان هنوز کشاورزان از شیوه‌ های سنتی برای کشت و آبیاری محصول استفاده می ‌کنند که این روش ها بیشترین سهم مصرفی آب را به دنبال دارد.
کارشناسان بخش کشاورزی معتقدند: کمبود آب در بسیاری از شهرستان های چهارمحال و بختیاری زندگی بهره برداران این بخش را تحت تاثیر قرار داده تا جایی که شاهد تغییر در کاربری زمین ‌های کشاورزی و نوع زراعت از سوی افراد هستیم.
به اعتقاد این کارشناسان، استفاده از محصولات سازگار با آب و هوا در هر شهرستان، تغییر الگوی آبیاری کشاورزی از غرقابی و بارانی به قطره ای و گاه تبدیل کشت آبی به دیم (در مناطق مستعد) و به نوعی تغییر الگوی کشت مهم ترین و پایدارترین روش مقابله با بحران کم آبی در چهارمحال و بختیاری از سوی بهره برداران است.
معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهادکشاورزی چهارمحال و بختیاری گفت: در راستای رفع مشکلات کم آبی در بخش کشاورزی در این استان برنامه ریزی ها به سمت استفاده از سیستم آبیاری نوین و تغییر الگوی کشت است.
حمیدرضا دانش در گفت وگو با خبرنگار ایرنا اظهار کرد: کشت گیاهانی که نیاز آبی کمتر داشته باشد بخصوص به سمت کشت پائیزه گندم، جو، حبوبات و کلزا سوق یابیم که از آب سبز استفاده شود و کشت نکردن گیاهانی همانند برنج که آب زیاد نیاز دارد.
به گزارش ایرنا، 'آب سبز' رطوبت ناشی از آب باران است که فقط برای کشاورزی دیم قابل استفاده است.
به گفته وی، استفاده از کشت حفاظتی با هدف افزایش مواد آلی خاک که در صورت بارندگی، آب به منابع زیرزمینی نفوذ کرده و ذخیره شود نیز از مهم ترین برنامه ها در بخش رفع مشکلات کم آبی کشاورزی در استان در نظر است.
معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهادکشاورزی چهارمحال و بختیاری افزود: برای کشت حفاظتی کشاورزان باید برای شخم زدن زمین زراعی از گاو آهن برگردان دار استفاده نکنند و به جای آن گاو آهن پنجه غاری استفاده کنند تا بقایای گیاهی در خاک بماند و جابه جا نشود.
دانش تصریح کرد: کشاورزان در راستای تامین منابع آبی باید در کشت گیاهان و محصولات بهاره نظیر سیب زمینی و ذرت با هدف کاهش دوره آبیاری محصول خود به سمت گیاهان زودرس و میان رس سوق یابد.
به گفته وی، در صورتی که کشاورزان برنامه کشت حفاظتی را برای مزارع خود انجام دهند بین 30 تا 40 درصد یارانه دریافت می کنند.
دانش افزود: آبیاری اراضی کشاورزی با روش ثقلی با راندمان 40 درصد و آبیاری تحت فشار با 70 درصد است.
وی همچنین گفت: آبیاری کشاورزی با پساب خام فاضلاب یا صنعتی در این استان استفاده نمی شود.
دانش افزود: هم اینک کمتر از 800 هکتار از اراضی کشاورزی در چهارمحال و بختیاری شامل محصولات مجاز علوفه ای از جمله یونجه، گندم و جو با پساب های تصفیه شده آبیاری می شود.
به گفته وی، مطابق استانداردهای ملی محصولات مثمر کشاورزی نباید با پساب های تصفیه شده آبیاری شود.
مدیر آب و خاک و امور اراضی سازمان جهاد کشاورزی چهارمحال و بختیاری نیز در این راستا گفت: حدود 46 درصد اراضی آبی کشاورزی این استان شامل 53 هزار هکتار به سیستم آبیاری نوین تجهیز شده که جزو استان های پیشرو در کشور است.
سیدطاهر نوربخش در گفت وگو با گزارشگر ایرنا اظهار کرد: انواع روش های قطره ای، تیپ، لینیر، کلاسیک و سایر روش ها در طرح تجهیز اراضی به سیستم آبیاری نوین در استان اجرا شده است.
وی با بیان اینکه روش آبیاری تیپ با راندمان 90 درصد است، گفت: با اجرای طرح های آبیاری نوین 242 میلیون مترمکعب آب در بخش کشاورزی در استان صرفه جویی شده است.
نوربخش تصریح کرد: تغییر الگوی کشت، یکپارچه سازی زمین های کشاورزی و تسطیح اراضی با هدف کاهش پرت آب در استان با جدیت پیگیری می شود.
وی گفت: 840 رشته قنات در چهارمحال و بختیاری وجود دارد که از این تعداد 280 رشته قنات در سال زراعی گذشته بدلیل پدیده خشکسالی به طور کامل خشک شده و 560 رشته قنات مابقی نیز بین 80 تا 40 درصد آبدهی دارد.
مدیر آب و خاک و امور اراضی سازمان جهاد کشاورزی چهارمحال و بختیاری افزود: 17 درصد از اراضی باغی و زراعی استان از آب قنات ها تامین می شود و در مجموع 30 درصد از زمین های کشاورزی استان از آب های روان و سطحی سیراب می شود.
مدیر امور باغبانی سازمان جهاد کشاورزی چهارمحال و بختیاری نیز اظهار کرد: در راستای اجرای برنامه های تغییر الگوی کشت با هدف رفع مشکلات کم آبی در بخش کشاورزی استان در سال های گذشته درختان با میوه های هسته دار نظیر هلو به ارقام کم آب مانند بادام سوق یافته است.
ابراهیم شیرانی در گفت وگو با گزارشگر ایرنا تصریح کرد: مطابق این برنامه ریزی در برخی از شهرستان های استان نیز به جای کشت سیب زمینی و زراعت علوفه به کشت گیاهان دارویی و کم آب سوق یافته است.
به گفته وی، کشاورزان با هدف تامین آب و رفع مشکلات کم آبی در بخش کشاورزی چهارمحال و بختیاری در راستای اجرای سیاست های اقتصاد مقاومتی باید به کشت متراکم گلخانه ای با توجه به اینکه هر هکتار هفتم دهم لیتر اب نیاز دارد، سوق یابند.
شیرانی ادامه داد: کشاورزان در راستای رفع مشکلات کم آبی باید علاوه بر تغییر الگوی کشت به سمت برنامه های اصلاح و احیای اراضی و بالا بردن ماده آلی خاک سوق یابد.
به گفته وی، کشت باغ های دیم در مناطقی که استعداد توسعه باغ را داشته و کشت ارقام مقاوم به کم آبی نظیر انگور و بادام دیم در دستور کار جهادکشاورزی است.
مدیر امور باغبانی سازمان جهاد کشاورزی چهارمحال و بختیاری تصریح کرد: برای بهره وری و ذخیره سازی آب کشاورزی خود کشاورزان باید ترغیب به تغییر الگوی کشاورزی شوند.
معاون امور باغبانی سازمان جهادکشاورزی استان نیز گفت: محصولاتی که تره بار بوده و نیاز به تازه خوری داشته و محصولاتی نظیر سیب زمینی که تجمع آب در آن محصول است، از پساب فاضلاب نباید استفاده شود.
شیرانی گفت: استفاده از پساب فاضلاب در تولید محصولات غیر مثمر چوبی و علوفه ای قابل استفاده است.
به گزارش ایرنا، برخی کارشناسان برای رفع مشکلات کم آبی در بخش کشاورزی استفاده از پساب های خام و یا تصفیه شده صنعتی و فاضلاب را مطرح می کنند که این امر نیز مردم و مسئولان را با دغدغه ها و مشکلاتی روبه رو کرده است.
یک کارشناس بهداشت محیط در چهارمحال و بختیاری گفت: باید توجه داشت که شرط استفاده موفقیت آمیز از پساب فاضلاب در کشاورزی، در نظر گرفتن اثرات آن بر محیط زیست و محصولات کشاورزی و بهداشت و تندرستی انسانها است.
حمید کیانی در گفت وگو با گزارشگر ایرنا اظهار کرد: در صورتی که شروط استفاده از پسابها اعم از پساب فاضلاب و صنعتی رعایت نشود، آسیب های جدی به طبیعت و جوامع انسانی وارد می شود.
به گفته وی، با توجه به کمبود منابع آب در بسیاری از مناطق کشور و افزایش حجم فاضلاب های شهری، استفاده مجدد از آنها اجتناب ناپذیر است.
هم اینک حدود 120 هزار هکتار اراضی باغی و زراعی شامل 40 هزار هکتار باغ و حدود 80 هزار هکتار کشت آبی زراعی در چهارمحال و بختیاری وجود دارد که سالانه 180 هزار تن محصولات باغی و 890 هزار تن محصولات زراعی از این اراضی برداشت می شود.
گزارشگر: نرگس کریمی**انتشاردهنده:جهانبخش صفری
7361/6021

انتهای پیام /*

باشگاه مخاطبان ایرنا

برای ارسال نظرات از فرم پایین صفحه استفاده کنید.
فرستنده *
پست الکترونیک
کد امنیتی
ارسال یادداشت ارسال

گالری تصاویر