تبريز- استاد رحيم بقال اصغري چهره بين المللي هنر کارتون کشورمان از راه اندازي انجمن کارتونيست هاي تبريز در سال 1380 شمسي به عنوان نقطه عطف زندگي هنري خود ياد کرد.
|
|
وي متولد 1353 شمسي در محله تاريخي "بيلانکوه" (بيلانکي) تبريز به دنيا آمده و به دليل استعداد ذاتي اش در هنر کارتون ، که به غلط در کشور ما با عنوان کاريکاتور رايج شده ، در کمتر از يک دهه فعاليت هنري به يکي از چهره هاي سرشناس اين هنر در عرصه بين المللي تبديل شده است.
وي از دوران کودکي خود به خوبي ياد مي کند و مي گويد : از نظر خيلي ها شايد دوران کودکي تنها به چند عکس يادگاري و خاطره تلخ و شيرين محدود شود، ولي براي من موضوع متفاوت است به طوري که حتي بازي ها و اسباب بازي هاي آن دوره نيز در شکل گيري شخصيت هنري من تاثير گذاشته و بسياري از رويدادهاي آن دوره خميرمايه خلق آثارم در اين دوره از زندگي من را تشکيل مي دهد.
يادآوري مدير فرهنگ و هنر دوران کودکي اش و اشاره به تداوم ارتباط با وي در مقطع کنوني، نشان از دلبستگي عميق به فراز و نشيب هاي دوران کودکي شخصيت برجسته هنر کارتون کشورمان دارد.
استاد بقال اصغري در اين ارتباط اظهار مي کند: پدرم در هنرستان هنرهاي زيباي ميرک تبريز ، هنر قاليبافي تدريس مي کرد، ولي پس از آغاز جنگ تحميلي به کتابخانه اميرخيزي شهرک امام منتقل شد و من نيز براي پرهيز از جنگ با برادرم ، به عنوان تنبيه همراه پدر در ساعات اداري وقت خود را در اين محل سرشار از علم و دانش سپري مي کردم.
وي از دوران حضور روزانه در کتابخانه اميرخيزي به عنوان ارزشمندترين مقطع زندگي خود ياد مي کند و ادامه مي دهد: چون زمان ، زمان جنگ و جبهه بود و کتابخانه اميرخيزي نيز به دليل اهتمام مردم براي حضور در جبهه هاي جنگ رونق خاصي نداشت، به ناچار کتاب هاي کتابخانه را تنها همدم خود يافتم و بعضي از شب ها با پنج جلد کتاب براي مطالعه به خانه برمي گشتم.
وي افزود: به رغم توفيق اجباري در مطالعه کتب کتابخانه محلي، در مدرسه با ناکامي هاي زيادي مواجه و پس از تجديد شدن در مقطع سوم ابتدايي در پنجم ابتدايي نيز رفوزه شدم و خانواده نيز با ملاحظه وضعيت تحصيلي ،مانع از ادامه تحصيل من شدند.
استاد اصغري در اين ارتباط مي گويد : بعضي وقت ها که فکر مي کنم، درمي يابم که محتواي کتاب هاي مدرسه چيزي براي ياد دادن که در زندگي روزمره به کارم آيد نداشتند و همين امر انگيزه کافي براي تحصيل به من نمي داد.
پس از ترک تحصيل به کارهاي زيادي روي مي آورد ؛ مدتي در تعميرگاه مکانيکي و آهنگري خودرو کار مي کند ، سپس در مغازه سبزي فروشي در کسوت شاگردي مشغول کار مي شود، بعد از آن به مدت يک سال در مغازه جواهرسازي کار مي کند و به دليل فرط علاقه به اين شغل و نداشتن سرمايه لازم ، در زيرزمين خانه پدري با استفاده از مس و ساخت بدليجات مي پردازد، اما به خاطر آسيب رساني مواد شيمايي مورد استفاده به چشمان وي ، خانواده از ادامه کار جلوگيري مي کنند.
خريداري مجلات و روزنامه ها با پول حاصل از شاگري مغازه ، دري جديد به رويش مي گشايد و در سن 15 سالگي براي نخستين بار ، پايش به دفتر جريده فکاهي "جوالدوز" باز مي شود.
استاد بقال اصغري، اين طور از آن زمان ياد مي کند: نخستين کارتون خودم را که مي خواستم به نشريه " جوالدوز " تحويل دهم ، در ورودي دفتر نشريه در ترديد بودم که داخل شوم يا برگردم ، ولي علاء الدين حبيبي از شعراي تبريز ، آثارم را ديد و مرا به نزد مدير نشريه برد و پس از تحويل آثار بدون اينکه آدرسي بدهم، دفتر نشريه را ترک و گردانندگان نشريه نيز به دليل عدم دسترسي به من کارتون هاي من را با امضاي "ر. بقال اصغري" چاپ و اين آغازي براي فعاليت حرفه اي من در زمينه کارتون بود.
چاپ نخستين اثرش در نشريه فکاهي " جوالدوز " ، انگيزه اي براي ادامه تحصيل مي شود و پس از دادن امتحان متفرقه در مقطع راهنمايي براي تداوم آن در هنرستان هنر پيش مديران مي رود، ولي مدير وقت اين مرکز آموزشي با بيان اين مطلب که معدل وي پايين است ، از ادامه تحصيل وي در هنرستان هنر جلوگيري مي کند.
ولي استاد بقال اصغري که به خاطر ذهن فعال و پويايش، لحظه اي آرام نمي گرفت به تحصيلات خود ادامه داده و موفق به ورود به دانشگاه و ادامه تحصيل در رشته علوم تربيتي با گرايش مدير آموزشي مي شود ، هر چند حسرت تحصيل در هنرستان در دل اش مي ماند.
گوش دادن به نوارهاي صوتي "خوديابي" در آذر ماه 1379 شمسي ، جرقه "من مي توانم" ذهن استاد بقال اصغري را معطوف و سال بعد با راه اندازي نخستين انجمن کارتونيست هاي کشور در کهن شهر تبريز ، "شهر اولين ها"، گام ديگري در راستاي جامه عمل پوشاندن به آرزوهاي بزرگ اش بر مي دارد.
با آغاز به کار انجمن، مسير پيشرفت هنري اندکي هموارتر مي شود و راه براي راه اندازي پايگاه اينترنتي "تبريز کارتون" و انتشار نشريه داخلي "کاريکاره" باز مي شود.
استاد بقال اصغري، اين طور تعريف مي کند: پس از راه اندازي انجمن کارتونيست هاي تبريز به عنوان تنها انجمن ثبت شده کشور در زمينه هنر کارتون و راه اندازي پايگاه اينترنتي آن با 14هزار بازديدکننده خارجي در هر روز ، موفق به انتقال نمايندگي فدراسيون جهاني کارتون از تهران به تبريز در سال 1383 شديم.
وي مي افزايد: نمايندگي فدراسيون بين المللي کارتون که پس از آن تاريخ توسط کيانوش رمضاني در تهران بود، به تبريز منتقل و فعاليت هاي آن گسترش يافت به طوري که هم اکنون دفاتر آن در 24 استان کشورمان فعال و نشست سالانه نيز در تبريز برگزار مي شود.
در سايه پيشتکار و فعاليت هاي شبانه روزي استاد بقال اصغري و اعضاي انجمن کارتونيست هاي تبريز ، اين کلان شهر به قطب کارتون آسيا تبديل و توانمندي هاي کشورمان در زمينه خلق آثاري در اين هنر در سطح جهان منعکس مي شود.
استاد بقال اصغري و همياران هنرمندش، اما به اين بسنده نمي کنند و نخستين موزه کارتون آسيا در سال 1386 در محل ساختمان تاريخي "کتابخانه ملي تبريز" راه اندازي کرده و علاوه بر آن 40 شماره از نشريه داخلي "کاريکاره" به عنوان ارگان انجمن کارتونيست هاي تبريز و شناسنامه هنر کارتون کشورمان را منتشر کرده و تقاضاي صدور مجوز براي انتشار سراسري اين رشيه تخصصي را به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي ارايه مي دهند.
استاد از نامهرباني هاي بعضي دوستان خود در تهران به دليل سنگ اندازي در مسير پيشرفت کارتونيست هاي شهرستان ها، گله ها و شکوه ها دارد ، هر چند به رغم اصرار خبرنگار سعي مي کند که سفره دل اش را باز نکند.
چهره سرشناس هنر کارتون کشورمان در عرصه جهاني از روزهايي مي گويد که به هنگام مراجعه به موزه هنرهاي معاصر جهت دريافت اسامي کارتونيست هاي جهان به منظور دعوت از آنان براي شرکت در نخست جشنواره بين المللي کارتون در تبريز از دادن اسامي به وي خودداري مي شود و يا زماني را به ياد مي آورد که دوستان و همکاران پايتخت نشين ، فراخوان جشنواره هاي بين المللي را پس از انقضاي مهلت شرکت آن در نشريات تخصصي چاپ مي کردند.
گذشت زمان ، توانمندي ها و استعدادهاي کارتونيست هاي تبريز به رهبري استاد بقال اصغري را هر چه بيشتر شکوفا مي کند و استاد علاوه بر فعاليت هاي اجرايي به نوآوري هاي علمي در حوزه فعاليت خود نيز دست مي زند ، به طوري که براي نخستين بار اقدام به ترويج واژه "کارتون" به جاي "کاريکاتور" در سطح کشور مي کند.
وي در اين زمينه مي گويد: اصطلاح کاريکاتور به دليل برداشت نادرست پيشگامان اين هنر به غلط و به جاي "کارتون" در کشور جا افتاده بود ، ولي من به نگارش مقالاتي در اين ارتباط در پايگاه اينترنتي " تبريز کارتون " براي اصلاح آن دست زدم؛ هر چند در ابتدا اين کار با مقاومت هايي از سوي کارتونيست ها روبرو مي شد ، ولي به تدريج جاي باز خود را در قاموس اين هنر باز کرد.
نهال نوپاي انجمن کارتونيست هاي تبريز به عنوان محفل اصلي فعاليت هاي کارتوني کشور به تدريج پا مي گيرد و در حالي که نخستين جشنواره بين المللي انجمن به رغم برخي مخالفت ها با حضور کارتونيست هاي 31 کشور جهان در سال 1381 برگزار مي شود ، در هشتمين جشنواره بين المللي اين تشکل هنري در سال گذشته ، کارتونيست هايي از 71کشور جهان شرکت مي کنند و انجمن کارتونيست هاي تبريز به يکي از قطب هاي جهاني اين هنر تبديل مي شود.
هر چند استاد بقال اصغري ، شمار رتبه ها و عناوين برتر داخلي و خارجي خود را به دليل تعدد آنها به ياد نمي آورد ، ولي از داوري جشنواره هاي بين المللي کارتون به دليل بزرگداشت ياد ايران و تبريز به خود مي بالد و يادآور مي شود که تنها داور ايراني است که در جشنواره بين المللي ماه آينده کارتون ترکيه ، حضور خواهد داشت.
وي از توسعه اينترنت و فناوري ارتباطات و اطلاعات به نيکي ياد مي کند و بر اين باور است که فضاي مجازي ، انحصار و تمرکزگرايي در حوزه هنر را شکسته و در سايه اين فناوري ، کارتونيست هاي شهرستاني ايران اسلامي امروز به راحتي مي توانند در تمامي جشنواره هاي بين المللي شرکت کرده و قابليت هاي هنري خود را شکوفا سازند.
چهره سرشناس هنر کارتون کشورمان در عرصه بين المللي با بيان اين مطلب که نصف کارتونيست هاي ايران به صورت حضور و يا مکاتبه اي در کلاس هايش شرکت کرده اند ، مي گويد: شاگردان من از اردبيل تا دهدشت پراکنده بوده و کمترين آلبوم کاريکاتوري را مي توان يافت که اثري از شاگردانم در آن چاپ نشده باشد.
استاد بقال اصغري با گلايه از کم لطفي بعضي از ياران خود مي افزايد: متاسفانه پس از 20 سال فعاليت در عرصه کارتون و تلاش شبانه روزي براي بلند آوازه کردن نام ايران اسلامي در عرصه جهاني ، امروز اوراق ارزشيابي مرا کسي داوري مي کند که در خوشبينانه ترين حالت ، رقيب من محسوب مي شود و به نظرم اين به دور از عدالت و انصاف است.
استاد که به چند زبان زنده دنيا تسلط دارد، از فعالان نشريات تخصصي کارتون نيز شکوه مي کند و مي افزايد: به واسطه گستره فعاليت هايم از برزيل گرفته تا کشورهاي شرق دور ، در نشريات تخصصي کارتون مصاحبه ها و اخبار مرتبط با من را مي توانع سراغ گرفت ، ولي در اين مدت يک بند خبر نيز در خصوص فعاليت هاي من در نشريات تخصصي داخلي درج نشده است.
وي با اشاره به پوشش خبري گسترده مسابقات داخلي کارتون توسط نشريات تخصصي مي گويد: همين نشريات، جشنواره هاي بين المللي انجمن کارتونيست هاي تبريز را که با حضور غول هاي کارتون جهان از قبيل "کازانوسکي" و "زلاتوفسکي" برگزار شده پوشش نمي دهند.
چهره سرشناس هنر کارتون کشورمان در عرصه بين المللي با بيان اين مطلب که همه فعالان اين عرصه براي سربلندي ايران و ايراني در سطح جهان فعاليت مي کنند ، آرزو مي کند که دوستان روزي به دور از حب و بغض هاي شخصي و با اعتقاد به هنر راستين، دست دراز شدن کارتونيست هاي شهرستان ها به ويژه تبريز را به گرمي بفشارند.
518/245
انتهای خبر / خبرگزاری جمهوری اسلامی (ايرنا) / کد خبر
804299