اين دسته کودکان اکثر اوقات در حال حرکت و جنب و جوش هستند، انگار هيچگاه خسته نمي شوند،لحظه اي آرام و قرار ندارند،اگر قرارباشد لحظه اي بشينند مرتب وول از اينسو به آنسو مي خورند، حتي در خواب هم ممکن است بي قرار به نظر برسند.
در طول روز مرتب درحال دويدن، جستن،بالا و پايين پريدن روي مبل و صندلي و تحرکات مفرط هستند و خلاصه يک آن آرام و قرار ندارند و البته با اعمال خود باعث سلب آسايش و ايجاد دردسر براي اطرافيان مي شوند.
اينها مصاديقي از ويژگي هاي رفتاري کودکاني است که اصطلاحا به آنها
"بيش فعال و کم توجه" گفته مي شود.
به گفته روانشناسان،بيش فعالي و کم توجهي،از شايعترين اختلالات دوران کودکي است که تقريبا پنج درصد کودکان سنين مدرسه را تحت تأثيرقرار مي دهد.
ويژگي عمده اين عارضه تحرک و فعاليت بيش از حد، تکانشگري و مشکل توجه و تمرکز است.
گرچه موارد فوق درزمره رفتارهايي است که تمام کودکان درمواقعي آنها را بروز مي دهند اماکودکان بيش فعال به درجه اي علايم فوق رانشان مي دهندکه باعملکرد طبيعي آنها درمنزل، مدرسه و ارتباط با همسالان و اطرافيان تداخل ايجاد مي کند.
دکتر"جلال شاکري"،روانپزشک به خبرنگار ايرنا در کرمانشاه گفت: اين اختلال در کودکان از لحاظ اپيديومولوژي و تغييرات ژنتيکي اکثر اوقات در پسرها و در فرزندهاي اول بيشتر ديده مي شود.
وي با بيان اينکه از عوامل مختلف محيطي يا نوعي تغييرات در سيستم عصبي و مغز به عنوان دلايل بروز اين بيماري نام برده مي شود، گفت: معمولا والدين اين کودکان از اضطراب بالا و تکانشگري برخوردارند.
اين روانپزشک افزود: در سن رشد بخصوص در دو سال اول زندگي، در مراحلي که مغز رشد سريع است، بيماريهاي عفوني و يا تروما و هر نوع آسيبي که در کودک ايجاد شود، مي تواند نقشي در شروع اين بيماري داشته باشد.
شاکري با بيان اينکه اين بيماري قبل از هفت سالگي شروع مي شود، افزود: اين عرصه بعد ازآغاز درسه نوع بيش فعال و پرتحرک، بي توجه و يا نوعي مشترک از اين دو مورد، خود را نشان مي دهد.
وي اظهار داشت: بيش فعالي،پرتحرکي و جنب و جوش کودک باعث مي شود که عملکرد اجتماعي فرد مختل شود وبه طورمکرر توسط والدين، معلمان و اطرافيان به دليل رفتار ناپخته و تکانشي خودمورد سرزنش قرار گيرند که اين امر منجر به تأثيرات سوء بر اعتماد به نفس آنها مي گردد.
شاکري گفت: تا قبل از هفت سالگي معمولا جايگاه اجتماعي اين افراد با اشکال مواجه مي شود و بعد از هفت سالگي و با رفتن به مدرسه نيز عملکرد تحصيلي فرد مختل و اکثر اين افراد دچار افت تحصيلي ديده مي شوند.
وي با بيان اينکه شايعترين سني که اين افراد به پزشک ارجاع داده مي شوند، سن دبستان است افزود: اين مساله به اين دليل است که آنها در محيط مدرسه با ديگر بچه ها مقايسه مي شوند و تفاوتهاي فردي و بيماري نمود پيدا مي کند و همچنين کاهش نمرات و عملکرد مثبت در کودک نيز از طرف اولياي مدرسه به والدين گزارش مي شود.
اين روانپزشک با بيان اينکه معمولا بيماري در کودکان بيش فعال تا 12 سالگي بهبود مي يابد، گفت: اين وضعيت 10تا 15 درصد نيز ممکن است تا سن بلوغ هم ادامه پيدا کند.
شاکري با تاکيد بر توجه بيشتر به اين بيماران بخصوص در دوران مدرسه براي درمان و بهبودي بيماري تصريح کرد: در صورت توجه والدين و اولياي مدرسه به درمان بيماري در همان سنين دبستان، مي توان انتظار داشت از افت تحصيلي و اختلال عملکرد اجتماعي کودک بيش فعال جلوگيري کرد.
وي افزود: در صورت عدم توجه به درمان بيماري، فرد مبتلا در آينده دچار اختلالات خلقي مي شود و در برخي مواقع به سو مصرف مواد روي مي آورد.
شاکري در باره درمان اين بيماري گفت: داروي"ريتالين" از مواردي است که از طرف پزشک معالج براي فرد تجويز مي شود که والدين بايد در نظر داشته باشند که اين دارو در کودکان اعتيادآور نيست و بايستي تا زماني که پزشک تشخيص مي دهد، در درمان فرد بيمار استفاده شود.
از ديدکارشناسان تغذيه، غذا نيز ممکن است در تحريک پذيري اين دسته ازکودکان تاثيرگذار باشد و سيستم عصبي فرد را تحت تاثير قرار دهد بنابراين کارشناسان به والدين توصيه مي کنندبه وضعيت غذاي افراد بيش فعال وکم توجه علاوه بردرمان بموقع توجه کنند.
"علي اشرف رشيدي" کارشناس ارشد تغذيه و رژيم هاي درماني در گفت و گو با خبرنگار ايرنا اظهار داشت: استفاده از تمام گروه هاي اصلي غذايي در شادابي و سلامت افراد بيش فعال بسيار موثر است.
وي تاکيد کرد: استفاده از قند و شکر فراوان، غذاهاي آماده و افزودني هاي غذايي‌ (ادويه‌ جات‌ و غيره‌) بر سيستم عصبي کودک بيش فعال تاثير مي گذارد و تحريک پذيري سيستم عصبي وي را بالا مي برد.
رشيدي اظهارداشت: به همين دليل به خانواده ها توصيه مي شود با حذف اين مواد از سبدغذايي فردبيش فعال به کاهش تحريک پذيري سيستم عصبي و به تبع تعديل رفتارهاي تکانشگرانه وي کمک کنند.
543/567